Đại biểu Nguyễn Trường Giang, Đoàn ĐBQH Đắk Nông nêu vấn đề, chi ngân sách cho giáo dục đại học năm 2012 là 19.271 tỉ đồng, tương đương 0,43% GDP chiếm 9,3% chi cho giáo dục. Đến năm 2022, giảm xuống còn 10.000 tỉ đồng, chiếm 0,11% GDP và 3,4% tổng chi cho giáo dục. Trong khi bình quân khu vực thế giới mức này là từ 18-20%, nhưng ở Việt Nam chi ngân sách cho giáo dục đại học giảm trong khi ngân sách chi cho giáo dục ổn định và giải pháp là gì?
Còn Đại biểu Đào Chí Nghĩa, Đoàn ĐBQH Cần Thơ nêu, chất lượng giáo dục đại học đã được chú trọng và phát huy, đặc biệt là Chính phủ ban hành quyết định về trung tâm đào tạo xuất sắc, các ngành trí tuệ nhân tạo, bán dẫn, năng lượng mới. Tuy nhiên, cần đầu tư cơ sở vật chất, đội ngũ giảng viên giỏi đã được Bộ Giáo dục và Đào tạo tham mưu để tháo gỡ thế nào?
Trả lời câu hỏi chất vấn của Đại biểu Nguyễn Trường Giang, Bộ trưởng Nguyễn Kim Sơn cho biết, nguồn chi ngân sách cho giáo dục đại học giảm, lý do là 10 năm qua triển khai mạnh mẽ xu hướng tự chủ đại học. Có trường tự chủ một phần, có trường tự chủ chi thường xuyên đầy đủ, có trường tự chủ được cả chi đầu tư. Mỗi khi các trường được duyệt phương án tự chủ thì ngành tài chính cắt kinh phí hỗ trợ chi thường xuyên. Việc này dẫn đến 10 năm qua, số trường tự chủ càng tăng lên, phần hỗ trợ từ Nhà nước giảm dần. Đây là thực tế gây khá nhiều khó khăn cho các trường, nhất là về phát triển chất lượng giáo dục, đội ngũ giảng viên và cơ sở vật chất.
Về vấn đề này, Bộ Giáo dục và Đào tạo (GD&ĐT) đang phối hợp Bộ Tài chính nghiên cứu điều chỉnh. Để làm sao, tự chủ được nhưng vẫn có hỗ trợ chủ đạo từ Nhà nước.
Với câu hỏi của Đại biểu Đào Chí Nghĩa, Bộ trưởng Bộ GD&DT cho biết, để phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao trong lĩnh vực công nghệ, kỹ thuật, những năm gần đây Bộ rất chú ý đưa ra các giải pháp để hoàn thành nhiệm vụ được giao. Đây là việc cả khối đại học công và tư cùng chia sẻ, tham gia đào tạo.
Với các trường đại học công lập, Bộ đã tham mưu Chính phủ ban hành kế hoạch đào tạo nhân lực cho lĩnh vực công nghệ mũi nhọn với rất nhiều giải pháp đưa ra như phát triển các trường đại học, trang thiết bị, thu hút nguồn nhân lực.
Đặc biệt các trường cũng phải chủ động liên kết quốc tế, điều chỉnh chương trình đào tạo, nâng cao các biện pháp tuyển sinh, đào tạo đảm bảo chất lượng, với giải pháp tổng thể mới đáp ứng được yêu cầu đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao.
Hiện nay, 13 trường đại học đã chủ động xây dựng chương trình, chuẩn bị đội ngũ đảm bảo nhiệm vụ được giao trong việc triển đào tạo nhân lực cho các lĩnh vực mũi nhọn để phục vụ phát triển đất nước thời gian tới.
