Theo phóng viên TTXVN tại Rome, Chính phủ Italy ngày 31/7 đã quyết định tạm đình chỉ việc áp dụng Hiệp ước Schengen về tự do đi lại đối với Tây Ban Nha trong thời hạn 1 tháng, đồng thời đóng các tuyến hàng hải và hàng không giữa hai nước do lo ngại nguy cơ mất an ninh từ cuộc khủng hoảng di cư tại Ceuta. Thủ tướng Giorgia Meloni khẳng định đây là biện pháp cần thiết nhằm bảo vệ an ninh quốc gia, đồng thời cam kết hạn chế tối đa tác động tới mùa du lịch Hè.
Động thái của Rome ngay lập tức vấp phải phản ứng từ Madrid. Chính phủ Tây Ban Nha đã triệu Đại sứ Italy để phản đối, đồng thời khẳng định làn sóng người di cư không bắt nguồn từ chính sách nhập cư của nước này mà xuất phát từ việc các đường dây buôn người lợi dụng một phán quyết trước đó của Tòa án Tối cao liên quan đến quy trình xử lý người vượt biên bằng đường biển. Thủ tướng Pedro Sánchez cũng thông báo kế hoạch xây dựng rào chắn trên biển nhằm tăng cường kiểm soát khu vực Ceuta.
Cuộc khủng hoảng tại Ceuta nhanh chóng trở thành phép thử đối với sự đoàn kết của EU. Phần Lan, Hà Lan, Đan Mạch, CH Séc và Thụy Điển đều bày tỏ ủng hộ lập trường cứng rắn của Italy. Đức cũng kêu gọi Maroc nhanh chóng tiếp nhận trở lại người di cư, trong khi Thủ tướng Friedrich Merz nhấn mạnh việc bảo vệ biên giới ngoài của EU là ưu tiên hàng đầu trong cuộc chiến chống nhập cư trái phép. Ở chiều ngược lại, Ủy ban châu Âu (EC) và Chủ tịch Hội đồng châu Âu António Costa khẳng định các quy định đặc biệt của Hiệp ước Schengen đối với hai vùng lãnh thổ hải ngoại là Ceuta và Melilla vẫn có hiệu lực, đồng thời bày tỏ đoàn kết với Tây Ban Nha trong nỗ lực kiểm soát dòng người di cư.
Tại Tây Ban Nha, hàng trăm người đã biểu tình trước Đại sứ quán Maroc ở Madrid để phản đối điều họ gọi là "làn sóng xâm nhập" của người di cư. Một số cuộc biểu tình xuất hiện các biểu tượng cực hữu, trong khi người biểu tình chỉ trích Chính phủ của Thủ tướng Pedro Sánchez và kêu gọi siết chặt chính sách nhập cư. Theo Bộ Nội vụ Tây Ban Nha, hơn 37.500 người di cư đã trở lại Maroc chỉ trong vài ngày sau khi vượt biên vào Ceuta. Một số nguồn tin an ninh cho biết con số thực tế có thể đã vượt 50.000 người, song chính quyền Madrid vẫn duy trì lực lượng an ninh quy mô lớn để kiểm soát tình hình và ngăn chặn các đợt vượt biên mới.
