Việc chuyển từ chỉ đạo chung chung sang quản trị theo sản phẩm, lộ trình và tháo gỡ điểm nghẽn sẽ tạo đà bứt phá cho kinh tế những tháng cuối năm.
Phóng viên TTXVN ghi nhận bài học kinh nghiệm cùng quyết tâm từ thực tiễn của các địa phương trong nỗ lực khơi thông dòng vốn này.
Bài 2: Dấu ấn từ chiến lược "rõ sản phẩm"
Phó Chủ tịch UBND thành phố Hải Phòng Lê Trung Kiên: Sự cải thiện mạnh mẽ của tăng trưởng kinh tế trong quý III cùng sự bứt phá của vốn đầu tư công của thành phố Hải Phòng có đóng góp quyết định từ sự vào cuộc quyết liệt, thực chất của lãnh đạo thành phố, các sở, ngành, địa phương cùng sự đồng hành của cộng đồng doanh nghiệp và nhân dân thành phố. Lũy kế đến ngày 30/9/2026, toàn thành phố đã giải ngân 30.780 tỷ đồng, đạt trên 83,37% kế hoạch vốn giao. Kết quả này khẳng định việc Ban Chấp hành Đảng bộ thành phố Hải Phòng ban hành Nghị quyết số 11-NQ/TU về tăng cường lãnh đạo, chỉ đạo thực hiện mục tiêu tăng trưởng GRDP 6 tháng cuối năm 2026 và giai đoạn 2026 - 2030 đạt bình quân từ 13%/năm trở lên là một chủ trương đúng đắn, thể hiện tầm nhìn chiến lược và sự ứng phó kịp thời trước những diễn biến thực tiễn.
Điểm mấu chốt của Nghị quyết 11 nằm ở sự thay đổi toàn diện phương thức lãnh đạo, điều hành. Thay vì duy trì các chỉ đạo chung chung, thành phố chuyển đổi mạnh mẽ sang phương thức chỉ đạo theo tiến độ, sản phẩm và trách nhiệm cụ thể. Trong đó, việc điều hành chuyển từ nhận diện khó khăn sang tập trung xử lý dứt điểm từng vướng mắc tại cơ sở, tuyệt đối không né tránh và luôn nhìn thẳng vào sự thật. Lãnh đạo thành phố cùng các sở, ngành, địa phương trực tiếp bám sát từng dự án để gỡ nút thắt, mọi vướng mắc về thủ tục đầu tư, giải phóng mặt bằng hay năng lực nhà thầu đều được đặt lên bàn làm việc kèm theo lộ trình giải quyết cụ thể. Cùng với đó, ý thức trách nhiệm của đội ngũ cán bộ, đảng viên và người đứng đầu các đơn vị được nâng cao, tình trạng đùn đẩy trách nhiệm bị loại bỏ để mỗi đơn vị tự rà soát, cam kết tiến độ và chịu trách nhiệm bằng sản phẩm thực tế.
Nhờ cách làm sâu sát và quyết liệt này, các vướng mắc về vốn đầu tư công tại nhiều dự án trọng điểm đã được tháo gỡ cơ bản. Nguồn vốn được giải ngân kịp thời vào các công trình, dự án, tạo động lực thúc đẩy kinh tế và lan tỏa khí thế thi đua sôi nổi tại các địa phương. Sự đồng lòng của cả hệ thống chính trị giúp Hải Phòng tạo đà tăng trưởng GRDP 9 tháng năm 2026 ước đạt 12,08%, đứng thứ 3 toàn quốc và là mức cao nhất trong 6 năm trở lại đây, tạo nền tảng vững chắc để thành phố Cảng hoàn thành các mục tiêu kinh tế - xã hội trong quý IV, hướng tới mục tiêu Hải Phòng 12 năm liên tục tăng trưởng hai con số.
Phó Giám đốc Sở Tài chính Hà Nội Đỗ Thu Hằng: Giải ngân đầu tư công tiếp tục là một trong những điểm sáng của kinh tế Hà Nội trong 9 tháng năm 2026. Lũy kế đến hết ngày 30/9, thành phố đã giải ngân 115.574 tỷ đồng, đạt 96,32% kế hoạch Thủ tướng Chính phủ giao và 69,91% kế hoạch thành phố giao đến nay, không bao gồm phần tiết kiệm 5% chi đầu tư ngân sách.
Để đạt được mục tiêu đề ra, Hà Nội sẽ thực hiện phương châm “rõ mục tiêu, rõ nhiệm vụ, rõ cơ quan chủ trì, rõ tiến độ, rõ kết quả đầu ra”; giao chỉ tiêu cụ thể cho từng sở, ngành, xã, phường và từng chủ đầu tư; định kỳ kiểm đếm tiến độ, xử lý ngay những nhiệm vụ chậm; đồng thời, gắn trách nhiệm người đứng đầu với kết quả thực hiện.
Liên quan đến kinh nghiệm, giải pháp thúc đẩy giải ngân vốn đầu tư công, thành phố đã đổi mới mạnh mẽ phương thức điều hành theo hướng quản trị bằng mục tiêu, lượng hóa kết quả đầu ra và gắn trách nhiệm cụ thể cho từng đầu mối. Cùng với đó, Hà Nội tập trung thúc đẩy toàn diện đầu tư công gắn với đẩy nhanh tiến độ các dự án hạ tầng chiến lược.
Một trong những giải pháp trọng tâm là kiểm đếm tiến độ giải ngân đến từng chủ đầu tư, từng dự án; tập trung tháo gỡ các điểm nghẽn về giải phóng mặt bằng, đất đai, thủ tục đầu tư, nguồn vật liệu và tổ chức thi công. Qua đó, nguồn vốn đầu tư công được đẩy nhanh chuyển thành khối lượng thực hiện, đóng góp trực tiếp cho tăng trưởng.
Trong những tháng cuối năm, Hà Nội tiếp tục xác định đầu tư công, xây dựng và các công trình trọng điểm là động lực có tính chủ động cao. Theo đó, thành phố tập trung đẩy nhanh các dự án giao thông, đường sắt đô thị, cầu qua sông Hồng, chống ngập và các dự án hạ tầng lớn...
Tiến sĩ Phạm Viết Thuận, Viện trưởng Viện Kinh tế Tài nguyên và Môi trường TP. Hồ Chí Minh:
Tiến độ giải ngân đầu tư công năm 2026 của TP. Hồ Chí Minh đang có chuyển biến tích cực so với những năm trước. Sau 9 tháng, TP. Hồ Chí Minh đã giải ngân 75,5% kế hoạch vốn Thủ tướng Chính phủ giao, mức cao nhất trong nhiều năm gần đây. Hàng loạt dự án giao thông, logistics và hạ tầng đô thị cũng đang được đẩy nhanh tiến độ.
Kết quả này có được một phần nhờ những thay đổi về cơ chế, chính sách mới về đất đai và bồi thường, hỗ trợ giải phóng mặt bằng; trong đó có Nghị định số 254/2025/NĐ-CP ngày 26/9/2025 của Chính phủ về quản lý, thanh toán, quyết toán dự án sử dụng vốn đầu tư công và Nghị định số 49/2026/NĐ-CP ngày 31/1/2026 của Chính phủ, quy định chi tiết, hướng dẫn một số điều của Nghị quyết số 254/2025/QH15 về tháo gỡ khó khăn, vướng mắc trong tổ chức thi hành Luật Đất đai đã góp phần tháo gỡ một số vướng mắc trong quá trình triển khai.
Đặc biệt, việc ban hành hệ số K trong bồi thường đã tạo thêm dư địa tháo gỡ vướng mắc về giải phóng mặt bằng. Hệ số này được áp dụng bổ sung ngoài đơn giá, bảng giá đất do Nhà nước ban hành, với mức điều chỉnh tùy thuộc vào từng dự án và từng khu vực.
Theo đó, các địa phương có thêm cơ sở để xác định mức bồi thường phù hợp với điều kiện thực tế của từng dự án, qua đó tạo điều kiện đẩy nhanh bồi thường, giải phóng mặt bằng. Đây là một trong những yếu tố quan trọng hỗ trợ tiến độ triển khai và giải ngân đầu tư công.
Từ những thay đổi về cơ chế này, chúng ta có cơ chế để thực hiện bồi thường, có biên độ để áp dụng cho những dự án cần và những dự án không cần thì không phải áp dụng. Vì vậy, tôi cho rằng tiến độ giải ngân năm nay chắc chắn sẽ đạt hơn kỳ vọng.
Trước việc giá vật liệu tăng, việc bổ sung cơ chế điều chỉnh tổng mức đầu tư được xem là một điểm tháo gỡ đáng ghi nhận, qua đó giúp TP. Hồ Chí Minh xử lý các vướng mắc tại những dự án trọng điểm, đặc biệt là các dự án đầu tư công.
Bài 3: Áp lực về đích
