Sáng 19/6, tại Hà Nội đã diễn ra hội thảo ASEAN - Trung Quốc với chủ đề ''Tăng cường hợp tác ASEAN-Trung Quốc trong tìm kiếm và cứu hộ đối với người và tàu thuyền đi biển gặp nạn tại Biển Đông'' do Học viện Ngoại giao tổ chức. Tham dự có gần 40 đại biểu là các quan chức và chuyên gia từ các nước ASEAN, Trung Quốc và các cơ quan chức năng trong những lĩnh vực có liên quan đến tìm kiếm cứu hộ trên biển của Việt Nam.
Tại lễ khai mạc, Thứ trưởng Bộ Ngoại giao Việt Nam Phạm Quang Vinh nhấn mạnh ý nghĩa quan trọng của DOC đối với việc duy trì hòa bình, ổn định chung ở Biển Đông; cho rằng, ASEAN và Trung Quốc đã vượt qua một chặng đường dài, với không ít khó khăn, thách thức để đạt được Tuyên bố DOC năm 2002 và gần đây là Tuyên bố kỷ niệm 10 năm DOC (2012). ASEAN cũng đã thông qua Tuyên bố nguyên tắc 6 điểm về Biển Đông (7/2012) và các nước đều đang trông đợi hai bên sớm chính thức khởi động đàm phán để đạt được Bộ Quy tắc ứng xử COC. Tuyên bố DOC, do vậy, là văn kiện mang tính dấu mốc giữa ASEAN và Trung Quốc, thể hiện cam kết chung đối với việc tôn trọng luật pháp quốc tế, Công ước Liên hợp quốc về Luật Biển, các nguyên tắc về thực hiện kiềm chế, không làm phức tạp thêm tình hình, không sử dụng hay đe dọa sử dụng vũ lực, giải quyết hòa bình các tranh chấp. Đây là những quy tắc rất thiết yếu được quy định trong Tuyên bố DOC, song hành với các biện pháp về xây dựng lòng tin.
Đánh giá về Biển Đông, Thứ trưởng Phạm Quang Vinh cho rằng, khu vực vẫn phức tạp và tiềm ẩn những rủi ro. Trong khi đó, cũng không ít các nguyên nhân, cả thiên nhiên, thời tiết, cho đến tự bản thân con người, như bệnh tật hay hỏng hóc tàu thuyền, có thể dẫn đến việc người và tàu thuyền đi biển gặp nạn. Vì mục đích nhân đạo, ASEAN và Trung Quốc cần cùng nhau bàn để có chính sách hợp tác và các biện pháp phối hợp tìm kiếm, cứu hộ cần thiết và phù hợp có ý nghĩa cả về mặt nhân đạo và xây dựng lòng tin.
Là quốc gia ven biển, với mong muốn và thiện chí thúc đẩy xây dựng lòng tin và hợp tác khu vực vì hòa bình, ổn định chung ở Biển Đông, Việt Nam đã rất chú trọng thúc đẩy hợp tác khu vực về tìm kiếm và cứu hộ người và tàu thuyền gặp nạn trên biển. Trong năm đảm nhiệm vai trò Chủ tịch ASEAN 2010, Việt Nam đã đề xuất sáng kiến trong lĩnh vực này và đã được các nước ASEAN hoan nghênh ủng hộ với việc các Bộ trưởng Ngoại giao ASEAN đã nhất trí thông qua Tuyên bố ASEAN về hợp tác tìm kiếm, cứu nạn người và tàu thuyền trên biển.
Nguyễn Hồng Điệp
