Xung đột Trung Đông và tác động kinh tế: Không có khí đốt, một số nước châu Á có nguy cơ rơi vào tình trạng mất điện

Theo báo La Tribune của Pháp, cuộc xung đột leo thang tại Trung Đông đang khiến thị trường năng lượng toàn cầu rung chuyển.
Chú thích ảnh
Người dân xếp hàng chờ đổ xăng tại một trạm xăng ở Quezon, Philippines, ngày 9/3/2026. Ảnh: THX/TTXVN

Chỉ trong một cuối tuần, giá dầu thế giới đã tăng vọt với tốc độ chưa từng thấy trong nhiều năm, làm dấy lên lo ngại về một cuộc khủng hoảng năng lượng mới. Các chuyên gia cảnh báo nếu tình hình kéo dài, hậu quả có thể đặc biệt nghiêm trọng đối với nhiều quốc gia châu Á phụ thuộc vào nguồn khí đốt từ khu vực Vịnh Ba Tư.

Ngay khi phiên giao dịch đầu tuần mở cửa, giá dầu Brent Biển Bắc – chuẩn tham chiếu của thị trường toàn cầu – đã tăng hơn 28%. Trong khi đó, dầu WTI của Mỹ cũng tăng hơn 31%, đánh dấu mức tăng trong một ngày mạnh nhất từng được ghi nhận. Mức biến động này thậm chí còn lớn hơn phản ứng của thị trường khi xảy ra xung đột Nga- Ukraine năm 2022, thời điểm giá dầu từng đạt hơn 130 USD/thùng.

Theo các chuyên gia năng lượng, nguyên nhân chính của đợt tăng giá này là do căng thẳng giữa Iran và liên minh Mỹ – Israel, đặc biệt là nguy cơ phong tỏa eo biển Hormuz. Đây là một trong những tuyến vận chuyển năng lượng quan trọng nhất thế giới, nơi phần lớn dầu mỏ và khí đốt từ khu vực Vịnh Ba Tư phải đi qua để đến các thị trường quốc tế. Bất kỳ sự gián đoạn nào tại khu vực này đều khiến thị trường lập tức phản ứng mạnh.

Tuy nhiên, nhiều chuyên gia cho rằng vẫn còn quá sớm để nói đến một cú sốc dầu mỏ mới. Một cuộc khủng hoảng thực sự chỉ xảy ra khi giá năng lượng duy trì ở mức cao trong thời gian dài, có thể kéo dài nhiều tháng. Vì vậy, yếu tố quyết định lúc này là thời gian kéo dài của cuộc xung đột. Nếu các bên sớm đạt được thỏa thuận hoặc giảm căng thẳng, thị trường có thể nhanh chóng ổn định trở lại.

Ngoài dầu mỏ, eo biển Hormuz còn đóng vai trò then chốt đối với thị trường khí tự nhiên hóa lỏng (LNG). Khoảng 25% lượng LNG của thế giới được vận chuyển qua khu vực này. Hai nhà xuất khẩu lớn trong khu vực là Qatar và Các Tiểu vương quốc Arập thống nhất (UAE) đều phải đưa toàn bộ khí đốt ra thị trường quốc tế thông qua tuyến đường biển này. Trong khi dầu mỏ vẫn có một số tuyến đường ống thay thế, LNG gần như không có lựa chọn vận chuyển khác, khiến việc phong tỏa eo biển trở thành vấn đề nghiêm trọng hơn nhiều.

Tác động của tình hình này không chỉ giới hạn ở Trung Đông. Châu Âu hiện nhập khẩu khoảng 14% LNG từ khu vực Vịnh Ba Tư, vì vậy giá khí đốt tại châu lục này đã tăng đáng kể trong những ngày gần đây. Do giá điện ở nhiều nước châu Âu phụ thuộc trực tiếp vào giá khí đốt, chi phí năng lượng của người dân và doanh nghiệp có nguy cơ tiếp tục tăng.

Tuy nhiên, khu vực chịu ảnh hưởng nặng nề nhất có thể là châu Á. Nhiều nền kinh tế tại đây phụ thuộc lớn vào nguồn khí đốt nhập khẩu từ các nước vùng Vịnh. Đặc biệt, những quốc gia có thu nhập thấp như Ấn Độ, Pakistan và Bangladesh nhập tới 2/3 lượng LNG từ khu vực này. Nếu nguồn cung bị gián đoạn trong thời gian dài, hậu quả có thể rất nghiêm trọng. Tại một số nơi, việc thiếu khí đốt có thể khiến các nhà máy điện ngừng hoạt động, dẫn tới tình trạng mất điện trên diện rộng. 

Trong bối cảnh đó, thị trường năng lượng toàn cầu đang theo dõi sát diễn biến của cuộc xung đột. Nếu eo biển Hormuz sớm được mở lại, giá dầu và khí đốt có thể hạ nhiệt nhanh chóng. Ngược lại, nếu khủng hoảng kéo dài trong nhiều tháng, thế giới có thể phải đối mặt với một giai đoạn biến động năng lượng nghiêm trọng, với tác động đặc biệt lớn đối với các quốc gia đang phát triển.

Đào Dũng - P/v TTXVN tại Paris

Dành cho bạn

Một khu định cư của Israel tại Bờ Tây. Ảnh tư liệu: AFP/ TTXVN (Không được phép chia sẻ và sử dụng bởi bên thứ ba)

Peace Now kêu gọi Israel sơ tán khu định cư sau vụ bạo lực tại Bờ Tây

Tổ chức Peace Now ngày 17/11 kêu gọi Israel sơ tán một khu định cư mới gần thành phố Jericho, thuộc Bờ Tây, sau vụ bạo lực khiến một phụ nữ Palestine thiệt mạng và nhiều người bị thương. Quân đội Israel đang điều tra vụ việc, trong khi tranh cãi về hoạt động mở rộng khu định cư tiếp tục gia tăng.

Bồi đắp tình yêu cội nguồn qua cuộc thi 'Em yêu tiếng Việt'

Bồi đắp tình yêu cội nguồn qua cuộc thi 'Em yêu tiếng Việt'

Theo phóng viên TTXVN tại Lào, ngày 17/11, tại Trường Hữu nghị Lào - Việt tỉnh Champasak, Tổng Lãnh sự quán Việt Nam tại Pakse đã phối hợp với Hội người Việt tỉnh Champasak và Trường Hữu nghị Lào - Việt tỉnh Champasak tổ chức chương trình “Em yêu tiếng Việt” dành cho học sinh Trường Hữu nghị Lào-Việt tỉnh Champasak.

Guinea mạnh tay truy quét mỏ vàng châm ngòi làn sóng di cư và căng thẳng khu vực

Guinea mạnh tay truy quét mỏ vàng châm ngòi làn sóng di cư và căng thẳng khu vực

Chiến dịch truy quét khai thác vàng trái phép tại Guinea khiến hàng chục nghìn người phải rời khỏi các khu mỏ, kéo theo những cuộc đụng độ gây thương vong và căng thẳng ngoại giao với các nước láng giềng. Chính quyền Guinea khẳng định chiến dịch nhằm bảo vệ môi trường và tăng cường quản lý tài nguyên.

Hàn Quốc thúc đẩy hợp tác với Nhật Bản

Hàn Quốc thúc đẩy hợp tác với Nhật Bản

Trong khuôn khổ các hoạt động bên lề Hội nghị Cấp cao ASEAN lần thứ 49 ở Manila (Philippines), ngày 17/11, Tổng thống Hàn Quốc Lee Jae Myung đã có cuộc gặp Thủ tướng Nhật Bản Sanae Takaichi, trong đó thảo luận về quan hệ song phương cũng như các vấn đề khu vực và quốc tế.