Gần một tháng qua, một mỏ khoáng sản được nhận định là than non hoặc than đá được phát hiện khi đang làm đường tại thôn 2, xã Hợp Thắng, huyện Triệu Sơn (Thanh Hóa).
Lợi dụng sự quản lý lỏng lẻo của các cấp chính quyền địa phương và các cơ quan chức năng, mỏ than này đã bị một số đối tượng khai thác trộm với khối lượng lên đến hàng chục nghìn tấn. Hàng ngày, hàng giờ, tài nguyên quốc gia đang bị khai thác bất hợp pháp, gây ô nhiễm môi trường và ảnh hưởng lớn đến đời sống người dân gần khu vực trên.
Hàng chục nghìn tấn than bị khai thác trộm
Phóng viên có mặt tại mỏ than trên lúc 6 giờ ngày 6 và 7/4, đã chứng kiến hàng chục xe tải "hổ vồ" rầm rập nuối đuôi nhau vào mỏ để khai thác. Bằng mắt thường cũng có thể dễ dàng phát hiện được một vỉa than đen nhánh lộ thiên nằm ngay sát tuyến đường liên thôn nối thôn 2 và thôn 4 xã Hợp Thắng. Tại đây như một công trường khai thác than, hai máy múc luôn hoạt động hết công suất múc than lên hàng chục xe ô tô trọng tải lớn. Khi đã đầy than, các xe này lại vội vàng rời khỏi hiện trường để tập kết than tại một nơi khác. Chứng kiến cả đoàn xe trọng tải lớn nối đuôi nhau cày nát tuyến đường, gây bụi mù mịt khiến người dân nơi đây không khỏi bức xúc.
Khai thác than tại huyện Triệu Sơn. |
Mỏ than nằm lộ thiên ngay trên tuyến đường liên thôn giữa thôn 2 và thôn 4 xã Hợp Thắng, huyện Triệu Sơn (tỉnh Thanh Hóa) và chỉ cách UBND xã vài trăm mét nên không quá khó khăn trong việc phát hiện tình trạng khai thác khoáng sản trái phép. Tuy nhiên, thực tế đã có hàng chục nghìn tấn than bị khai thác trái phép tại đây và diễn ra trong một thời gian dài, nhưng các cấp chính quyền, cơ quan chức năng làm ngơ, buông lỏng quản lý, khiến tài nguyên quốc gia bị thất thoát, gây ô nhiễm môi trường, ảnh hưởng đến đời sống người dân. Để tìm hiểu về công tác quản lý tài nguyên khoáng sản của chính quyền địa phương, phóng viên có buổi làm việc với Phó Chủ tịch UBND xã Hợp Thắng Nguyễn Tiến Lực và được cho biết: Thực trạng có một số đối tượng khai thác trộm tài nguyên khoáng sản, UBND xã đã nắm được và cũng có một số hộ dân tố cáo vấn đề này lên UBND xã nhưng do lực lượng mỏng nên xã không quản lý được. Tuy nhiên, hằng ngày xã cử một công an viên lên giám sát tình trạng khai thác than trái phép này. Ông Lực khẳng định: "Trước đây, chỉ có 3-5 xe vào khai thác trộm. Còn mấy ngày gần đây, tôi không nhận được thông tin về tình trạng khai thác trộm khoáng sản". Song theo tìm hiểu của phóng viên trong những ngày qua (khoảng từ 6 giờ đến 8 giờ 30), hàng chục xe ô tô trọng tải lớn vào khai thác trộm khoáng sản gây ồn ào, bụi bặm. Trước những thông tin không nhất quán về tình trạng khai thác khoáng sản trái phép, phóng viên đã đến UBND huyện Triệu Sơn để tìm hiểu về vấn đề này và được biết, từ ngày 24/3, Phòng Tài nguyên và Môi trường phối hợp với Công an huyện Triệu Sơn kiểm tra tình hình hoạt động khoáng sản trên địa bàn xã Hợp Thắng, phát hiện có hai máy múc đang khai thác trộm khoáng sản trên diện tích hơn 200 m2 với độ sâu 2,5 m. Loại khoáng sản được phát hiện có màu đen, nhìn giống than cám hoặc than non. Chủ tịch UBND huyện Triệu Sơn đã có quyết định phê bình Chủ tịch UBND xã Hợp Thắng do để xảy ra tình trạng khai thác khoáng sản trái phép; đồng thời yêu cầu Chủ tịch UBND xã Hợp Thắng kiểm điểm nghiêm túc đối với cán bộ chuyên môn và lực lượng chức năng địa phương. Nếu Chủ tịch UBND xã Hợp Thắng tiếp tục để xảy ra tình trạng khai thác trộm khoáng sản sẽ phải chịu trách nhiệm trước pháp luật và trước UBND huyện Triệu Sơn. Mặc dù đã có ý kiến chỉ đạo của Chủ tịch UBND huyện, nhưng vào những ngày gần đây tình trạng các đối tượng khai thác trộm khoáng sản tại mỏ than trên vẫn tiếp diễn, gây bức xúc cho người dân xung quanh. Nắm được thông tin trên địa bàn xã Hợp Thắng có mỏ khoáng sản được nhận định là than từ ngày 24/3 nhưng phải 4 ngày sau (ngày 28/3), UBND huyện Triệu Sơn mới có văn bản báo cáo Sở Tài nguyên và Môi trường về việc phát hiện mỏ khoáng sản này và có tình trạng khai thác trộm khoáng sản. Trong văn bản này, UBND huyện Triệu Sơn khẳng định việc khai thác trộm khoáng sản đã chấm dứt và đề nghị Sở Tài nguyên và Môi trường cho kiểm tra xác định cụ thể loại khoáng sản trên. Thế nhưng đến nay vẫn chưa có đoàn nào về kiểm tra. Khi làm việc với ông Lê Phú Quốc, Trưởng phòng Tài nguyên và Môi trường huyện Triệu Sơn, ông khẳng định tại vị trí phát hiện mỏ khoáng sản được nhận định là than này đã được chính quyền địa phương lấp và không có chuyện có cá nhân hay đối tượng nào khai thác trộm khoáng sản nữa. Tuy nhiên trên thực tế, hằng ngày tài nguyên khoáng sản tại thôn 2 xã Hợp Thắng vẫn bị khai thác trộm. Đến nay, khối lượng khoáng sản được khai thác với số lượng hàng chục nghìn tấn và được tập kết tại thôn 8, xã Minh Sơn, huyện Triệu Sơn. Khi được hỏi về trách nhiệm của Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh Thanh Hóa trong việc đã gần nửa tháng qua (kể từ ngày được báo cáo) vẫn chưa có đoàn công tác nào đến hiện trường kiểm tra và lấy mẫu xác định cụ thể loại khoáng sản kể trên, ông Phạm Văn Hoành, Trưởng phòng Tài nguyên Khoáng sản, Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh Thanh Hóa cho biết: Trong 1-2 ngày tới, Sở sẽ cử đoàn xuống hiện trường kiểm tra lấy mẫu, báo cáo Bộ Tài nguyên và Môi trường để Bộ xác định chính xác loại khoáng sản vừa phát hiện cũng như trữ lượng và sự phân bố của mỏ khoáng sản. Sở Tài nguyên và Môi trường cũng sẽ có văn bản yêu cầu UBND huyện Triệu Sơn tăng cường hơn nữa công tác quản lý mỏ khoáng sản mới phát hiện trên địa bàn. Trước sự buông lỏng quản lý của chính quyền địa phương, nạn khai thác trộm khoáng sản làm thất thoát tài nguyên quốc gia và ảnh hưởng đến đời sống của người dân vẫn đang diễn ra. Các cấp có thẩm quyền tại Thanh Hóa cần sớm vào cuộc một cách quyết liệt hơn nữa để ngăn chặn tình trạng này.