Xây vùng nông sản sạch để nâng giá trị sản xuất

Lạng Sơn có nhiều sản phẩm nông sản, đặc sản mang lại giá trị kinh tế cao như na Chi Lăng, hồng không hạt Bảo Lâm, hồi, vịt quay, lợn quay… Tuy nhiên, thực tế sản xuất tại nhiều địa phương còn nhỏ lẻ, phân tán, việc ứng dụng tiến bộ khoa học kỹ thuật còn hạn chế.

Vì vậy, phát huy vai trò của người dân trong xây dựng các vùng sản xuất nông nghiệp sạch, an toàn là yêu cầu cấp thiết nhằm nâng cao giá trị sản xuất, tăng thu nhập và hướng tới phát triển nông nghiệp bền vững.

Mô hình thâm canh trên cây Mắc ca xã Thụy Hùng, tỉnh Lạng Sơn. Ảnh: TTXVN phát
Mô hình thâm canh trên cây Mắc ca xã Thụy Hùng, tỉnh Lạng Sơn. Ảnh: TTXVN phát

Để hỗ trợ người dân áp dụng hiệu quả các mô hình sản xuất nông nghiệp sạch, Trung tâm Khuyến nông tỉnh Lạng Sơn đã xây dựng và triển khai nhiều mô hình sản xuất, chuyển giao quy trình kỹ thuật bảo đảm an toàn, chất lượng và hiệu quả tại các địa phương trong tỉnh.

Từ đầu năm 2026 đến nay, Trung tâm đã triển khai 9 mô hình, trong đó có 6 mô hình chuyển giao, ứng dụng tiến bộ khoa học kỹ thuật vào sản xuất và 3 mô hình xây dựng, phát triển vùng sản xuất tập trung đáp ứng nhu cầu thị trường, khuyến khích liên kết tiêu thụ sản phẩm.

Các mô hình được triển khai tại các xã Yên Phúc, Văn Quan, Mẫu Sơn, Khánh Khê, Bằng Mạc, Cai Kinh, Công Sơn, Hoa Thám và Thụy Hùng. Qua thực hiện, các mô hình bước đầu phát huy hiệu quả, nhận được sự hưởng ứng, phối hợp tích cực của các hộ dân tham gia, góp phần nâng cao giá trị sản phẩm hàng hóa.

Gia đình anh Lý Văn Lùng, ở xã Cao Lộc, hiện trồng 300 cây cam, quýt trên diện tích 0,5 ha. Nhờ áp dụng các tiến bộ khoa học kỹ thuật được cán bộ khuyến nông hướng dẫn, vườn cam, quýt của gia đình anh cho thu nhập ổn định. Bên cạnh đó, anh còn ứng dụng công nghệ trong giới thiệu, quảng bá sản phẩm nhằm mở rộng thị trường tiêu thụ. Việc sản xuất theo hướng sạch, an toàn đã góp phần duy trì năng suất và nâng cao chất lượng cam, quýt của gia đình.

Ông Lê Ngọc Cương, Phó Giám đốc Trung tâm Dịch vụ công ích xã Mẫu Sơn, cho biết mô hình phát triển cây dược liệu hà thủ ô đỏ dưới tán rừng trên địa bàn xã được triển khai với quy mô 4,2 ha, có 4 hộ tham gia và bước đầu mang lại hiệu quả.

Các hộ tham gia được tập huấn kỹ thuật, cấp tài liệu hướng dẫn, hỗ trợ phân bón và cây giống. Việc chuyển giao tiến bộ khoa học kỹ thuật phù hợp với điều kiện tự nhiên và hiện trạng sử dụng đất đã góp phần tạo việc làm, tăng thu nhập cho người dân, đồng thời phát triển nguồn dược liệu dưới tán rừng.

Hướng dẫn người dân phát hiện xử lý sâu bệnh hại trên cây hồng Bảo Lâm ở xã Công Sơn, tỉnh Lạng Sơn. Ảnh: TTXVN phát
Hướng dẫn người dân phát hiện xử lý sâu bệnh hại trên cây hồng Bảo Lâm ở xã Công Sơn, tỉnh Lạng Sơn. Ảnh: TTXVN phát

Thông qua các mô hình, người dân có thêm cơ hội trao đổi, học hỏi kinh nghiệm, tiếp cận và ứng dụng tiến bộ khoa học kỹ thuật vào sản xuất, chăn nuôi phù hợp với điều kiện thực tế và nhu cầu thị trường. Đây cũng là cơ sở để từng bước hình thành, phát triển các vùng sản xuất tập trung tại địa phương.

Tại xã Thụy Hùng, mô hình phát triển vùng sản xuất tập trung, thâm canh cây mắc ca được triển khai với quy mô 5 ha. Chị Dương Thị Phương, công tác tại Trung tâm Dịch vụ công ích xã Thụy Hùng, cho biết mô hình mang lại hiệu quả thiết thực khi các hộ tham gia được tập huấn kỹ thuật trồng, chăm sóc cây, đồng thời hỗ trợ phân bón NPK, phân bón hữu cơ vi sinh, vôi bột và thuốc bảo vệ thực vật. Qua triển khai, năng suất mắc ca trong mô hình đạt 1,2 tấn/ha; doanh thu khoảng 31 - 32 triệu đồng/ha/năm, lợi nhuận bước đầu đạt khoảng 17 - 20 triệu đồng/ha/năm, cao hơn từ 10 - 15% so với diện tích ngoài mô hình.

Từ kết quả các mô hình thí điểm, các địa phương từng bước mở rộng, nhân rộng sản xuất theo hướng sạch và an toàn. Qua đó, nhận thức của người dân về sản xuất nông nghiệp an toàn ngày càng được nâng cao. Người dân đã chủ động hơn trong việc tuân thủ quy trình kỹ thuật, sử dụng hợp lý vật tư nông nghiệp, bảo vệ môi trường và phòng, chống dịch bệnh nhằm nâng cao năng suất, chất lượng sản phẩm. Đồng thời, thông qua quá trình triển khai, các cơ quan chức năng có điều kiện nắm bắt tình hình, hướng dẫn và kịp thời tháo gỡ những khó khăn, vướng mắc, giải quyết các vấn đề phát sinh từ thực tiễn sản xuất, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế tại địa phương.

Theo Trung tâm Khuyến nông tỉnh Lạng Sơn, phát triển nông nghiệp sạch phải xuất phát từ nhu cầu và lợi ích thiết thực của người dân, hướng tới mục tiêu nâng cao thu nhập. Vì vậy, công tác tập huấn, tuyên truyền cần có nội dung cụ thể, dễ hiểu, dễ áp dụng. Cùng với đó, cần chú trọng hiệu quả kinh tế và đầu ra sản phẩm, khuyến khích người dân chủ động ứng dụng tiến bộ khoa học kỹ thuật, huy động các nguồn lực phù hợp, bảo đảm hiệu quả và tính bền vững trong sản xuất.

Nhờ sự vào cuộc tích cực của các địa phương, giai đoạn 2023 - 2025, toàn tỉnh có gần 156.300 lượt hội viên Hội Nông dân ký cam kết sản xuất, kinh doanh nông sản bảo đảm an toàn thực phẩm. Năm 2026, tỉnh phấn đấu hoàn thành chỉ tiêu có 80.000 lượt hộ đăng ký sản xuất, kinh doanh nông sản bảo đảm an toàn; nâng thu nhập bình quân của các hộ tham gia sản xuất an toàn đạt trên 100 triệu đồng/người/năm.

Trong giai đoạn 2026 - 2030, tỉnh Lạng Sơn xác định đổi mới tổ chức sản xuất gắn với phát triển chuỗi liên kết sản xuất, tiêu thụ sản phẩm và xây dựng thương hiệu trong lĩnh vực nông, lâm nghiệp là một trong những nhiệm vụ trọng tâm. Theo đó, tỉnh tiếp tục duy trì, củng cố và mở rộng quy mô các chuỗi liên kết đang hoạt động; hỗ trợ xây dựng 10 chuỗi liên kết sản xuất, chế biến và tiêu thụ sản phẩm nông, lâm nghiệp gắn với các sản phẩm chủ lực theo tinh thần Nghị quyết số 24-NQ/TU ngày 3/3/2026 của Ban Thường vụ Tỉnh ủy về phát triển nông, lâm nghiệp chủ lực tập trung, bền vững gắn với chế biến, tiêu thụ sản phẩm giai đoạn 2026 - 2030.

Cung cấp phân bón và thuốc bảo vệ cho người dân vùng trồng Na xã Cai Kinh, tỉnh Lạng Sơn. Ảnh: TTXVN phát
Cung cấp phân bón và thuốc bảo vệ cho người dân vùng trồng Na xã Cai Kinh, tỉnh Lạng Sơn. Ảnh: TTXVN phát

Đến năm 2030, Lạng Sơn phấn đấu có ít nhất 30 doanh nghiệp, hợp tác xã tham gia các chuỗi liên kết sản xuất, tiêu thụ sản phẩm; tổ chức đào tạo, tập huấn, bồi dưỡng cho 100% cán bộ chủ chốt hợp tác xã; nâng tỷ lệ hợp tác xã hoạt động hiệu quả lên trên 55%, giảm số hợp tác xã hoạt động yếu kém. Đồng thời, tỉnh phấn đấu có 10% hợp tác xã, tổ hợp tác ứng dụng công nghệ cao vào sản xuất và tiêu thụ nông sản, thực hiện truy xuất nguồn gốc hàng hóa nông sản.

Việc đẩy mạnh chuyển giao tiến bộ khoa học kỹ thuật, xây dựng các vùng sản xuất tập trung và phát triển chuỗi liên kết tiêu thụ sản phẩm được kỳ vọng sẽ tạo chuyển biến trong tổ chức sản xuất nông nghiệp tại Lạng Sơn, góp phần nâng cao giá trị nông sản, cải thiện thu nhập cho người dân và thúc đẩy phát triển nông nghiệp theo hướng sạch, an toàn, bền vững.

Tiến Vĩnh/TTXVN