 Vàng miếng SJC một chữ (bên phải) được xác định là vàng cũ, đã từng được lưu thông từ trước khi SJC được công nhận là thương hiệu vàng quốc gia. |
Chỉ sau khi quyết định của Ngân hàng Nhà nước cho phép Công ty Vàng bạc đá quý Sài Gòn (SJC) được gia công vàng miếng, thị trường vàng mới ổn định trở lại.
Câu chuyện đáng lưu ý ở chỗ vì sao vàng SJC loại một chữ lại bị “phân biệt đối xử” như vậy và quyền lợi của người giữ vàng trong trường hợp này có được bảo vệ?
Vàng miếng SJC một chữ được xác định là vàng cũ, đã từng được lưu thông từ trước khi SJC được công nhận là thương hiệu vàng quốc gia. Loại vàng này có một chữ cái ở trước dãy số sêri. Do đã được sản xuất từ lâu nên những sản phẩm vàng đó một phần bị móp méo trong lưu thông, một phần vì mẫu mã bao bì cũ nên khi doanh nghiệp thu mua phải áp phí gia công lại.
Tại Quyết định số 1623/QĐ-NHNN ngày 23/8/2012 của Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Việt Nam về việc tổ chức và quản lý sản xuất vàng miếng của Ngân hàng Nhà nước Việt Nam nêu rõ, Công ty Vàng bạc Đá quý Sài Gòn không được tiếp tục sản xuất vàng miếng mà chỉ được gia công vàng miếng SJC 99,99% cho Ngân hàng Nhà nước theo chỉ đạo về hạn mức, thời điểm sản xuất và nguồn vàng nguyên liệu để tổ chức sản xuất vàng miếng và dưới sự quản lý, giám sát chặt chẽ của Ngân hàng Nhà nước.
Chính vì vậy, đầu năm 2016, khi hạn mức gia công vàng đã hết và với lượng tồn kho vàng một chữ cũng như vàng móp méo lớn, Công ty Vàng bạc Đá quý Sài Gòn đã thông báo tạm ngưng thu mua vàng miếng loại một chữ và vàng móp méo.
Ông Nguyễn Hoàng Minh, Phó Giám đốc Chi nhánh Ngân hàng Nhà nước tại Thành phố Hồ Chí Minh cho biết hiện nay, lượng vàng móp méo tồn kho của SJC còn trên dưới 2.000 lượng, nếu số vàng tồn kho này không đưa ra thị trường được thì SJC sẽ không có vốn để tiếp tục mua vàng móp méo hay là mua vàng một chữ mà người dân cần bán.
Sự việc này đã gây tâm lý hoang mang, lo ngại cho một số người cầm vàng, đặc biệt trong bối cảnh giá vàng xuống thấp như hiện nay. Và đến chiều ngày 12/1 khi Ngân hàng Nhà nước cho phép Công ty Vàng bạc đá quý Sài Gòn được gia công vàng miếng với hạn mức mới là 30.000 lượng trong 6 tháng đầu năm nay, hoạt động thu mua vàng miếng SJC loại một chữ mới trở lại bình thường.
Giới chuyên gia nhận định, để tránh thiệt hại cho người dân, cần có cơ chế linh động hơn trong việc cấp hạn mức gia công vàng móp méo, vàng một chữ SJC. Tiến sỹ Nguyễn Trí Hiếu, chuyên gia tài chính ngân hàng nhận định, để tránh gây tâm lý hoang mang cho người dân, trước khi hết hạn cần phải tìm cách gia hạn kịp thời. SJC đã là thương hiệu vàng quốc gia mà gây hoang mang cho dân chúng là điều không hợp lý và cơ quan quản lý cũng như doanh nghiệp cần phải linh hoạt hơn để tránh thiệt hại cho người dân.
Cũng theo ông Nguyễn Hoàng Minh, thời gian vừa qua, với sự quản lý và điều hành thị trường vàng theo Nghị định 24/2012/NĐ-CP của Chính phủ về quản lý hoạt động kinh doanh vàng (Nghị định 24), việc đầu cơ hay mua bán kinh doanh vàng miếng trái với quy định của pháp luật hầu như không còn. Từ đó, cũng tạo điều kiện cho việc loại bỏ những rủi ro trong hoạt động về vàng của các tổ chức tín dụng cũng như loại bỏ những nguy cơ có thể xảy ra khi giá vàng trên thế giới có biến động.
