Văn nghệ và kháng chiến qua sách ảnh Trần Văn Lưu

Gần 200 bức ảnh nghệ thuật và tư liệu quan trọng của Trần Văn Lưu, về các gương mặt văn nghệ sĩ kháng chiến, cũng như đời sống văn nghệ trong kháng chiến chống Pháp.
Văn nghệ và kháng chiến qua sách ảnh Trần Văn Lưu ảnh 1

Cuốn sách ảnh Văn nghệ và kháng chiến qua ống kính Trần Văn Lưu”. 

Nhân kỷ niệm 70 năm thành lập Hội Văn nghệ Việt Nam, tiền thân của các hội Văn học nghệ thuật ngày nay, được sự cộng tác của gia đình nhà nhiếp ảnh Trần Văn Lưu, NXB Kim Đồng cho ra mắt cuốn sách ảnh “Văn nghệ và kháng chiến qua ống kính Trần Văn Lưu”. 

Cuốn sách hội tụ gần 200 bức ảnh nghệ thuật và tư liệu quan trọng nhất của Trần Văn Lưu, về các gương mặt văn nghệ sỹ kháng chiến cũng như đời sống văn nghệ trong kháng chiến chống Pháp, giúp bạn đọc hiểu thêm về một nhà nhiếp ảnh có nhiều đóng góp trong đời sống văn nghệ Việt Nam. 

Nhà nhiếp ảnh Trần Văn Lưu được biết đến là “Người khắc ghi lịch sử văn nghệ kháng chiến”. Ông tham gia kháng chiến ngay từ buổi đầu và bắt đầu chụp các văn nghệ sĩ từ khi Hội Văn nghệ Việt Nam ra đời. 

Văn nghệ và kháng chiến qua sách ảnh Trần Văn Lưu ảnh 2

Nhà nhiếp ảnh Trần Văn Lưu.

Hòa mình với đời sống văn nghệ, hiểu rõ tâm hồn văn nghệ sĩ và chuyên tâm chụp văn nghệ sĩ, Trần Văn Lưu đã lưu lại qua ống kính những chân dung văn nhân một thời, bằng tất cả những nét cá tính hào hoa và đặc biệt nhất. 

Khó ai có thể quên những bức ảnh nổi tiếng, như bức bảy văn nghệ sĩ chụp trước trụ sở Hội Văn nghệ ở Xóm Chòi (Thái Nguyên), các văn nghệ sĩ chia tay nhau lên đường ra mặt trận, hay hình ảnh kịch sĩ Thế Lữ hóa trang vào vai diễn, nhạc sĩ Văn Cao với cây đàn ghi ta, nhà văn Nguyễn Tuân ngậm tẩu… 

Ít ai biết, tác giả của những bức ảnh tư liệu nghệ thuật đắt giá ấy chính là Trần Văn Lưu. Và phải đến hàng chục năm sau khi những bức ảnh đó ra đời, cũng phải 15 năm sau ngày tác giả đi xa, cuốn sách ảnh này mới đến tay bạn đọc. 

“Văn nghệ và kháng chiến qua ống kính Trần Văn Lưu” là một cuốn sách ảnh không chỉ công phu trong tổ chức biên soạn, mà còn là những tư liệu đắt giá, có giá trị nghệ thuật điển hình. 

Văn nghệ và kháng chiến qua sách ảnh Trần Văn Lưu ảnh 3

Những tác phẩm ảnh của nhà nhiếp ảnh Trần Văn Lưu.

Nhà thơ Hữu Thỉnh, Chủ tịch Liên hiệp các Hội VHNT Việt Nam, Chủ tịch Hội Nhà văn Việt Nam đã khẳng định: “Cuốn sách, có thể nói, là một bộ sưu tập những bức ảnh vô cùng quý giá về nhiều gương mặt văn nghệ sĩ nổi tiếng trong kháng chiến, và sau hòa bình lập lại, bên cạnh những bức ảnh khác giúp tái hiện bối cảnh họ đã sống và sáng tác hết sức cảm động. Đồng thời, cuốn sách cũng giúp ta thấy được cuộc đời và sự nghiệp của nhà nhiếp ảnh Trần Văn Lưu, một sự nghiệp có thể còn chưa được đánh giá đúng mức, nhưng thật đáng trân trọng”. 

Trong 200 trang sách ảnh khổ lớn, độc giả sẽ gặp lại những gương mặt văn nghệ sĩ tiêu biểu như Thế Lữ, Xuân Diệu, Nguyễn Tuân, Tô Ngọc Vân, Tố Hữu, Nguyễn Huy Tưởng... được sống trong không khí hào hùng của những năm tháng văn nghệ song hành với cuộc kháng chiến, đến những chi tiết đặc sắc như sinh hoạt trong kháng chiến, bệnh viện giữa rừng, một buổi chào cờ của Thiếu sinh quân… 

Cuốn sách còn nhắc đến địa chỉ văn hóa 11 Hàng Bông, là nơi ở của gia đình nghệ sĩ nhiếp ảnh Trần Văn Lưu, cũng là nơi rộng mở cho văn nghệ sĩ đến đàm đạo. Từ tình cảm bạn bè trân quý, cùng nhau trải nghiệm mọi vui buồn thời cuộc, ống kính của nhà nhiếp ảnh Trần Văn Lưu đã “bắt” được những khoảnh khắc vàng, bừng sáng cái “Tôi” của mỗi gương mặt nghệ sĩ, lưu lại những chi tiết sống động nhất của hiện thực kháng chiến. 

Đằng sau mỗi bức ảnh in hằn dấu ấn thời gian, là tình cảm thao thiết với văn nghệ, yêu cái đẹp và biết ơn cuộc sống mà ông Trần Văn Lưu gửi gắm. 

Cuộc kháng chiến dân tộc đã lùi xa hơn nửa thế kỉ nhưng gia tài gần 300 bức ảnh và tư liệu của nhà nhiếp ảnh Trần Văn Lưu có “thâm niên” chừng ấy thời gian, vẫn có giá trị thời đại quan trọng đối với nền văn nghệ Việt Nam nói riêng, với đời sống nghệ thuật nói chung. 

Phương Hà/Báo Tin Tức

Dành cho bạn

Đẩy mạnh phong trào đọc sách trong cộng đồng

Đẩy mạnh phong trào đọc sách trong cộng đồng

Những năm qua, phong trào đọc sách trong dân ở tỉnh Khánh Hòa ngày một được nâng cao. Nhiều chương trình, cuộc thi ra đời góp phần tạo sân chơi bổ ích, cũng như lan tỏa tình yêu với sách, báo trong cộng đồng.

Nâng tầm giá trị di tích cách mạng trên địa bàn thành phố Đồng Nai

Nâng tầm giá trị di tích cách mạng trên địa bàn thành phố Đồng Nai

Ngày 22/10, Ban Thường vụ Thành ủy Đồng Nai và Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch phối hợp tổ chức hai hội thảo khoa học với chủ đề “Giá trị đặc biệt tiêu biểu của Di tích lịch sử Địa điểm thành lập Chi bộ Đông Dương Cộng sản Đảng ở Phú Riềng, thành phố Đồng Nai” và “Giá trị lịch sử đặc biệt tiêu biểu của Chiến thắng Phước Long gắn liền bảo tồn và phát huy giá trị các di tích lịch sử, văn hóa trên địa bàn Phước Long, thành phố Đồng Nai”.

Xây dựng văn hóa đọc - từ tò mò đến tình yêu sách

Xây dựng văn hóa đọc - từ tò mò đến tình yêu sách

Trong nhịp sống hiện đại, khi công nghệ số và các phương tiện truyền thông phát triển rất nhanh, nhu cầu tiếp cận tri thức của người dân, đặc biệt là thế hệ trẻ, ngày càng đa dạng. Tuy nhiên, điều cần quan tâm không chỉ là người dân có đọc sách hay không, mà quan trọng hơn là đọc gì, đọc như thế nào và làm sao để hình thành được thói quen đọc sâu, đọc có suy ngẫm.

TP Hồ Chí Minh mở rộng không gian văn hóa cho cộng đồng

TP Hồ Chí Minh mở rộng không gian văn hóa cho cộng đồng

Từ đường đi bộ Nguyễn Huệ đến bảo tàng, công viên và đặc khu Côn Đảo, Ngày Văn hóa Việt Nam năm 2026 tại TP Hồ Chí Minh được tổ chức với nhiều hình thức tiếp cận khác nhau, kết hợp nghệ thuật, di sản và công nghệ sáng tạo.