Theo Bộ Tài chính Đinh Tiến Dũng, tổng kế hoạch vốn đầu tư công nguồn ngân sách Nhà nước (NSNN) năm 2020 là 630.239,9 tỷ đồng (gồm kế hoạch vốn các năm trước chuyển sang là 97.017,2 tỷ đồng, kế hoạch vốn nguồn NSNN năm 2020 là 533.222 tỷ đồng và kế hoạch vốn địa phương giao bổ sung 55.329,6 tỷ đồng). Tuy nhiên, con số này có thể tăng trong thời gian tới do một số địa phương đang có điều chỉnh tăng thêm nguồn vốn.
Mức giải ngân trong 7 tháng đầu năm là 223.807 tỷ đồng, đạt 35,5% kế hoạch giao (tính trên kế hoạch 630.000 tỷ đồng). Ước tính đến ngày 31/8, mức giải ngân sẽ đạt 261.437,8 tỷ đồng, bằng 41,48% kế hoạch. So với cùng kỳ năm ngoái, các con số này đều tích cực hơn.
Tuy nhiên theo đánh giá của lãnh đạo Bộ Tài chính, tiến độ giải ngân vốn đầu tư công vẫn còn chậm do những khó khăn trong giải phóng mặt bằng, tái định cư… Nghị định 56/2020/NĐ-CP về quản lý và sử dụng vốn hợp tác phát triển chính thức (ODA) vừa qua có nhiều thay đổi, đặc biệt là các nội dung liên quan đến quy trình điều chỉnh hiệp định vay dẫn đến các bộ, địa phương, khiến các chủ dự án còn lúng túng trong quá trình triển khai dự án.
Bên cạnh đó, việc các bộ, ngành, địa phương giải ngân kế hoạch năm 2019 được phép kéo dài song song với giải ngân kế hoạch vốn 2020 cũng ảnh hưởng đến tiến độ giải ngân chung. Dịch COVID-19 ảnh hưởng lớn đến việc thi công, huy động nhân lực, nguồn vốn của các dự án ODA…
Một số dự án được bố trí kế hoạch vốn đầu tư công năm 2020 lớn song tỷ lệ giải ngân còn thấp như dự án về giải phóng mặt bằng cho Sân bay Long Thành mới giải ngân 2.190,299 tỷ đồng trên tổng số 18.195,035 tỷ đồng, mới đạt 12,7% do vướng mắc trong xác định nguồn gốc đất, áp khung giá đất bồi thường, phê duyệt đơn giá cấu phần có xây dựng. Dự án đường sắt đô thị Hà Nội, TP.Hồ Chí Minh đang phải thực hiện các thủ tục điều chỉnh hiệp định vay với nước ngoài… nên chưa có khối lượng giải ngân...
Bộ trưởng Đinh Tiến Dũng cho biết, thời gian qua, thực hiện Quyết định số 1053/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ, để thúc đẩy tiến độ giải ngân, Bộ Tài chính đã cử các lãnh đạo đơn vị tham gia các đoàn kiểm tra, đôn đốc giải ngân của Thủ tướng, của các Bộ; tổ chức đoàn công tác do Bộ trưởng Bộ Tài chính làm trưởng đoàn làm việc với 4 địa phương: Bắc Kạn, Cao Bằng, Lạng Sơn và Hải Dương.
Qua kiểm tra, làm việc thực tế, bên cạnh việc tìm hướng giải pháp tháo gỡ khó khăn, vướng mắc của địa phương, Bộ trưởng Bộ Tài chính cũng nêu ra những địa phương đáng biểu dương với những kinh nghiệm hay cần nhân rộng. Chẳng hạn tỉnh Bắc Kạn, một trong những địa phương khó khăn nhất cả nước nhưng đạt mức giải ngân khá cao trên 60%. Lãnh đạo địa phương này cho biết ngoài việc tiết kiệm chi thường xuyên 10% theo yêu cầu, địa phương đã tăng mức tiết kiệm thêm 2%. Với các dự án sau khi đấu thầu, yêu cầu tiết kiệm thêm 5% để làm nông thôn mới.
Để thúc giải ngân vốn đầu tư công, theo Bộ Tài chính, các bộ, ngành, địa phương cần tích cực triển khai các giải pháp quyết liệt thực hiện các chỉ đạo, giải pháp tại Nghị quyết số 84/NQ-CP, chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ tại Văn bản số 623/TTg-KTTH 26/5/2020 và Thông báo số 242/TB-VPCP ngày 18/7/2020 về kết luận của Thủ tướng Chính phủ.
Chỉ đạo chủ đầu tư hoàn thành việc thu hồi vốn ứng trước, thanh toán nợ đọng xây dựng cơ bản của các dự án được giao kế hoạch trong năm 2020; hoàn thành thủ tục đầu tư các dự án; thực hiện các thủ tục thanh toán vốn đầu tư cho dự án trong thời hạn 4 ngày kể từ ngày có khối lượng được nghiệm thu theo quy định. Đồng thời, có chế tài nghiêm khắc với các chủ đầu tư, chủ dự án, tổ chức cá nhân cố tình gây khó khăn, cản trở làm chậm tiến độ giao, thực hiện và giải ngân kế hoạch vốn đầu tư công; thường xuyên kiểm tra, giám sát đôn đốc, đặc biệt là các dự án giải ngân chậm.
Thực hiện rà soát và giao chi tiết ngay kế hoạch vốn cho các dự án có khả năng giải ngân trong năm 2020 đối với kế hoạch vốn được cấp có thẩm quyền điều chỉnh bổ sung làm cơ sở để triển khai thực hiện.
