Từ 'sức mạnh mềm' Hồ Chí Minh đến vị thế đối ngoại thành phố Cảng

"Sức mạnh mềm" Hồ Chí Minh

Nhìn lại lịch sử dựng nước và giữ nước của dân tộc, đối ngoại luôn giữ vị trí đặc biệt quan trọng, vừa là lá chắn bảo vệ độc lập, chủ quyền, vừa là chiếc cầu nối mở rộng không gian phát triển. Kế thừa truyền thống hòa hiếu của dân tộc và tiếp thu tinh hoa tư tưởng nhân loại, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã phát triển nghệ thuật đối ngoại Việt Nam lên một tầm cao mới, hình thành hệ thống quan điểm toàn diện có giá trị lý luận và thực tiễn trường tồn.

Trong quan hệ quốc tế, Bác đặt ra nguyên tắc bình đẳng, tôn trọng lẫn nhau và kiên trì phương châm "làm bạn với tất cả các nước dân chủ, không gây thù oán với ai". Đặc biệt, phong cách ngoại giao Hồ Chí Minh đề cao việc phát huy "sức mạnh mềm" từ sự chân thành, đạo lý thủy chung và văn hóa ứng xử, đồng thời luôn lấy nhân dân làm gốc, coi lợi ích của nhân dân là thước đo tối cao cho mọi sách lược.

Đối với Hải Phòng, những giá trị tư tưởng ấy lại gắn liền với tình cảm sâu nặng khi Bác có 11 lần về thăm và làm việc. Từ những lời nhắn nhủ thi đua sản xuất, khắc ghi bài học "rừng là vàng, biển là bạc" trong lần đầu về thăm năm 1946, cho đến sự kiện Người trực tiếp đón 922 kiều bào từ Thái Lan trở về nước tại Cảng Hải Phòng năm 1960, tất cả đã phác thảo nên định hướng đối ngoại mang tính thời đại cho thành phố. Đó là bài học về phát huy tối đa lợi thế cửa ngõ quốc tế, mở rộng hợp tác kinh tế biển, kết nối nguồn lực kiều bào và giữ vững chủ quyền an ninh quốc gia.

Theo Sở Ngoại vụ Hải Phòng, từ những chỉ huấn sâu sắc và hoạt động thực tiễn của Người, có thể khái quát những định hướng có giá trị cốt lõi đối với công tác đối ngoại của Hải Phòng hiện nay. Đó là phát huy tối đa vị trí cửa ngõ quốc tế và lợi thế kinh tế biển; chủ động mở rộng giao lưu, hợp tác và tiếp thu các thành tựu tiến bộ của thế giới; nâng cao năng lực hội nhập cho đội ngũ cán bộ và nhân dân; kết nối, phát huy hiệu quả nguồn lực của người Việt Nam ở nước ngoài hướng về quê hương; đồng thời kết hợp chặt chẽ giữa phát triển kinh tế, mở rộng đối ngoại với bảo đảm quốc phòng, an ninh và giữ vững chủ quyền quốc gia. Đây chính là những giá trị trường tồn có ý nghĩa kế thừa sâu sắc, tạo nền tảng vững chắc để Hải Phòng bứt phá, quyết tâm xây dựng thành phố Cảng ngày càng hiện đại, văn minh, trở thành trung tâm kết nối quốc tế và đi đầu trong sự nghiệp xây dựng chủ nghĩa xã hội.

Là người chứng kiến những chuyển biến trong công tác đối ngoại của Hải Phòng thời gian qua, bà Nguyễn Thị Minh Hà, Chủ tịch Hội Nữ doanh nhân Hải Phòng chia sẻ: "Điều chúng tôi cảm nhận rõ nhất là các hoạt động đối ngoại của thành phố hiện nay mang lại giá trị rất cụ thể cho cộng đồng doanh nghiệp. Nhờ chính quyền chủ động mở đường, doanh nghiệp Hải Phòng có điều kiện trực tiếp tiếp cận các đối tác quốc tế, mở rộng chuỗi cung ứng và nâng cao năng lực quản trị. Học ở Bác kính yêu sự chân thành, chủ động và bản lĩnh trong giao thiệp, cộng đồng nữ doanh nhân càng thêm tự tin khi đưa sản phẩm, dịch vụ và thương hiệu của Hải Phòng vươn xa".

Vị thế đối ngoại thành phố Cảng

Thực tiễn phát triển những năm qua đã chứng minh việc kiên trì vận dụng các định hướng của Người đã biến công tác đối ngoại của Hải Phòng thành một động lực tăng trưởng mạnh mẽ. Không dừng lại ở các hoạt động ngoại giao nghi thức, đối ngoại thành phố đã trực tiếp mở đường cho việc thu hút và chuyển hóa hiệu quả các nguồn lực quốc tế. Sự gắn kết chặt chẽ giữa đối ngoại kinh tế và ngoại giao nhân dân giúp Hải Phòng trở thành bến đỗ an toàn, tin cậy của dòng vốn đầu tư toàn cầu với gần 52 tỷ USD vốn FDI đăng ký, đưa thành phố vào nhóm các địa phương dẫn đầu cả nước về hội nhập kinh tế. Đồng thời, tinh thần trọng dân và hòa hiếu trong di sản của Bác đã khơi dậy mạnh mẽ lòng hướng về quê hương của hơn 70.000 kiều bào Hải Phòng tại 58 quốc gia, biến nguồn lực tri thức, kinh nghiệm và nguồn vốn kiều hối hàng tỷ USD thành sức mạnh nội sinh quan trọng, đóng góp trực tiếp vào diện mạo hiện đại và không gian phát triển mới của thành phố Cảng.

Ở góc nhìn quốc tế, khi Chủ tịch UBND thành phố Hải Phòng Đỗ Thành Trung tiếp và làm việc với Đoàn công tác của Đại sứ quán Vương quốc Hà Lan tại Việt Nam cuối tháng 10 vừa qua, Đại sứ Hà Lan Remco van Wijngaarden bày tỏ sự ấn tượng trước những bước tiến vượt bậc của Hải Phòng, nhất là tư duy đường dài trong chiến lược phát triển kinh tế số, hạ tầng cảng biển và chuyển đổi xanh. Theo ngài Đại sứ, Hà Lan sở hữu thế mạnh hàng đầu về logistics, quản trị tài nguyên nước, công nghệ nạo vét biển sâu cùng kinh nghiệm ứng phó với biến đổi khí hậu, đây đều là những lĩnh vực có độ tương thích rất cao với các mục tiêu trọng tâm mà Hải Phòng đang hướng tới. Từ nền tảng đó, ông Remco van Wijngaarden khẳng định sẽ nỗ lực phát huy vai trò cầu nối, trực tiếp thúc đẩy các đối tác cùng cộng đồng doanh nghiệp Hà Lan sang khảo sát, xúc tiến và hiện thực hóa các dự án đầu tư cụ thể tại thành phố Cảng trong chặng đường sắp tới.

Khẳng định vị thế một cực tăng trưởng trọng điểm của cả nước và là cửa ngõ giao thương đường biển lớn nhất miền Bắc, người đứng đầu UBND thành phố nhấn mạnh Hải Phòng đang sở hữu những nền tảng phát triển vô cùng vững chắc, với đà tăng trưởng kinh tế duy trì hai con số suốt 11 năm liên tiếp, quy mô nền kinh tế thành phố đã vượt mốc 29 tỷ USD, vươn lên vị trí thứ 3 toàn quốc.

Trên tinh thần vận dụng tư tưởng ngoại giao Hồ Chí Minh, xem sự chân thành là gốc rễ để tạo dựng niềm tin dài lâu, lãnh đạo thành phố khẳng định Hải Phòng luôn sẵn sàng mở rộng cửa đón chào các nhà đầu tư quốc tế. Thành phố cam kết đồng hành tối đa, nỗ lực kiến tạo một môi trường đầu tư thông thoáng, minh bạch và an toàn nhất, tạo điều kiện thuận lợi để các doanh nghiệp yên tâm gặt hái thành công và gắn bó phát triển lâu dài tại địa phương.

Nói về định hướng nhiệm vụ trong giai đoạn tới, bà Trần Thị Quỳnh Trang, Giám đốc Sở Ngoại vụ Hải Phòng cho biết, với vai trò là cơ quan tham mưu nòng cốt và trực tiếp triển khai công tác đối ngoại của thành phố, Sở Ngoại vụ đang tập trung cụ thể hóa các chỉ đạo của Thành ủy, UBND thành phố thành những nhóm giải pháp mang tính đột phá. Trọng tâm hàng đầu là đổi mới tư duy ngoại giao kinh tế theo hướng chuẩn hóa toàn bộ quy trình, từ khâu khảo sát nhu cầu, lựa chọn đối tác phù hợp cho đến đàm phán, triển khai và đồng hành sau kết nối, trong đó ưu tiên thu hút các dự án công nghệ cao, R&D, kinh tế xanh và logistics hiện đại.

Cùng với đó, công tác tham mưu sẽ chú trọng đẩy mạnh ngoại giao số và ngoại giao khoa học - công nghệ, chủ động kết nối Hải Phòng với các trung tâm tri thức lớn trên thế giới nhằm tiếp thu thành tựu tiên tiến, phục vụ tiến trình chuyển đổi số và phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao. Đồng thời, việc quảng bá hình ảnh thành phố Cảng được gắn với chiến lược phát huy sức mạnh mềm văn hóa, góp phần định vị thương hiệu Hải Phòng xanh, thông minh, năng động và đáng sống trong mắt bạn bè quốc tế. Đặc biệt, xác định con người là yếu tố then chốt, Sở Ngoại vụ tập trung xây dựng đội ngũ cán bộ đối ngoại vừa vững vàng bản lĩnh chính trị, am hiểu luật pháp quốc tế, vừa linh hoạt và chuyên nghiệp trong kỹ năng nghiệp vụ.

Có thể khẳng định, tư tưởng ngoại giao Hồ Chí Minh là di sản trường tồn soi đường cho Hải Phòng trên hành trình hội nhập. Vận dụng sáng tạo di sản ấy chính là bài học dùng sự chân thành để tạo dựng niềm tin, dùng bản lĩnh để giữ vững vị thế thành phố Cảng. Với thế và lực mới, công tác đối ngoại sẽ tiếp tục là động lực quan trọng, mở đường cho Hải Phòng bứt tốc, hướng tới mục tiêu trở thành thành phố cảng hiện đại, văn minh, sinh thái và mang tầm cỡ khu vực Đông Nam Á vào năm 2030.