Trung Quốc củng cố vị trí đối tác thương mại hàng đầu của Trung Á

Trong bài viết đăng trên tờ China Daily ngày 16/6, ông Djoomart Otorbaev, cựu Thủ tướng Kyrgyzstan, giáo sư Đại học Sư phạm Bắc Kinh, cho rằng Trung Quốc đã củng cố vị trí của mình là đối tác thương mại hàng đầu của các nước Trung Á, với tổng kim ngạch thương mại hai bên đạt 94,8 tỷ USD vào năm 2024 - từ 89,4 tỷ USD vào năm 2023.
Chú thích ảnh
Quang cảnh cảng hàng hóa ở tỉnh Hải Nam, Trung Quốc. Ảnh: THX/TTXVN

Xuất khẩu hàng hóa và dịch vụ của Trung Quốc sang Trung Á tăng lên 64,2 tỷ USD, chiếm hơn hai phần ba tổng kim ngạch thương mại, trong khi xuất khẩu của các nước Trung Á sang Trung Quốc đạt 30,6 tỷ USD, chủ yếu bao gồm dầu mỏ, khí tự nhiên, đất hiếm, kim loại quý và khoáng sản. Trái cây và các thực phẩm khác là những sản phẩm xuất khẩu quan trọng khác từ Trung Á sang Trung Quốc.

Kazakhstan là đối tác thương mại lớn nhất của Trung Quốc ở Trung Á, với kim ngạch thương mại song phương đạt 43,8 tỷ USD năm ngoái, cao hơn nhiều so với mục tiêu 40 tỷ USD do hai nước đặt ra cho năm 2030; tiếp đến là Kyrgyzstan (22,7 tỷ USD), Uzbekistan (13,8 tỷ USD), Turkmenistan (10,6 tỷ USD) và Tajikistan (3,86 tỷ USD).

Nhập khẩu của Trung Quốc từ các nước Trung Á đã tăng với tốc độ nhanh chóng. Nhập khẩu của Trung Quốc từ Kyrgyzstan tăng hơn 30 lần vào năm 2024 và hơn 60 lần trong hai tháng đầu năm nay. Đầu năm nay, hai chính phủ đã tổ chức các cuộc thảo luận về cách tăng thương mại song phương lên 45 tỷ USD vào năm 2030, trong khi nhanh chóng xây dựng những trạm kiểm soát mới và tăng số chuyến bay giữa hai nước.

Đầu tư của Trung Quốc tập trung vào các lĩnh vực vận tải, cơ sở hạ tầng, năng lượng tái tạo và xe điện. Công ty Trung Quốc BYD bắt đầu xây dựng một cơ sở sản xuất lớn ở Uzbekistan năm ngoái, có công suất sản xuất 300.000 xe mỗi năm.

Theo cựu Thủ tướng Djoomart Otorbaev, Trung Á đang trải qua những thay đổi đáng kể. Dân số của khu vực này, tăng với tốc độ khoảng 2% mỗi năm, đã đạt 82 triệu người, tăng 40% kể từ năm 2000, với tổng GDP của 5 quốc gia trong khu vực đạt 519 tỷ USD vào năm 2024, tăng 400% kể từ năm 2000. Trong 4 năm qua, tổng GDP của các nước Trung Á đã tăng 80%.

Trong hai thập kỷ qua, Trung Á duy trì tốc độ tăng trưởng thực tế trung bình hàng năm là 6,7%, so với mức trung bình 5,3% của các nước đang phát triển và 2,6% của thế giới. Kể từ năm 2000, ngoại thương của các nước Trung Á tăng gần 9 lần, trong khi đầu tư trực tiếp nước ngoài tăng 17 lần.

Các dự báo gần đây của Ngân hàng Thế giới (WB) và Ngân hàng Phát triển châu Á (ADB) cho thấy Trung Á sẽ trở thành nền kinh tế phát triển nhanh nhất ở châu Á, ngoại trừ Ấn Độ. Theo dự báo của ADB ngày 2/4, mức tăng trưởng dự kiến năm nay của Đông Á là 4,4%, Ấn Độ 6,7%, Đông Nam Á 4,7%, Thái Bình Dương 3,9% và Trung Á 5,4%. Còn WB dự báo mức tăng trưởng năm 2025 của Kazakhstan là 4,5%, Kyrgyzstan 6,8%, Tajikistan 6,5% và Uzbekistan 5,9%.

Tăng trưởng của khu vực Trung Á bắt nguồn từ tự do hóa kinh tế, giảm rào cản đối với đầu tư trực tiếp nước ngoài, nhấn mạnh vào kỹ thuật số hóa và đầu tư vào cơ sở hạ tầng, cùng với nhân khẩu học thuận lợi và dân số ngày càng trẻ và được đào tạo. Những yếu tố này đã tăng cường triển vọng kinh tế và ổn định của khu vực.

Hải Yến (TTXVN)

Dành cho bạn

Giá dầu tăng sau vụ tấn công nhắm vào các cơ sở của Saudi Aramco

Giá dầu tăng sau vụ tấn công nhắm vào các cơ sở của Saudi Aramco

Trong phiên giao dịch sáng 5/10, giá dầu tại thị trường châu Á đi lên, sau khi lực lượng Houthi tại Yemen cho biết đã phóng tên lửa đạn đạo và thiết bị bay không người lái nhằm vào các cơ sở của Saudi Aramco tại Riyadh và khu vực Khurais, làm dấy lên lo ngại về sản lượng của nhà xuất khẩu hàng đầu trong khu vực này.

Tạo lực cho tăng trưởng 2 con số - Bài 1: Chính sách thuế và 3 trụ cột hỗ trợ doanh nghiệp

Tạo lực cho tăng trưởng 2 con số - Bài 1: Chính sách thuế và 3 trụ cột hỗ trợ doanh nghiệp

Mục tiêu tăng trưởng kinh tế 2 con số đặt ra yêu cầu duy trì động lực sản xuất, kinh doanh, mở rộng đầu tư và nâng sức cạnh tranh của doanh nghiệp. Trong bối cảnh chi phí đầu vào, sức mua và áp lực cạnh tranh còn lớn, chính sách thuế năm 2026 được triển khai theo ba hướng: giảm nghĩa vụ thuế, hỗ trợ dòng tiền và giảm chi phí tuân thủ.

OPEC+ giữ nguyên mục tiêu sản lượng trong tháng 11

OPEC+ giữ nguyên mục tiêu sản lượng trong tháng 11

Trong tuyên bố phát đi sau cuộc họp ngày 4/10, Tổ chức các Nước Xuất khẩu Dầu mỏ (OPEC) và các đối tác, hay còn gọi là OPEC+, đã chính thức thông qua quyết định giữ nguyên mục tiêu khai thác dầu mỏ cho tháng 11.

Gắn quản trị doanh nghiệp với nghiên cứu khoa học, bảo vệ môi trường

Gắn quản trị doanh nghiệp với nghiên cứu khoa học, bảo vệ môi trường

Ngày 1/10/2026, tại Harvard Square, Cambridge, Massachusetts (Hoa Kỳ), ông Phạm Hồng Điệp, Chủ tịch HĐQT Công ty CP SHINEC, được International American University (Trường Đại học Quốc tế Hoa Kỳ thuộc Top 100 trong hơn 4.000 đại học tại Mỹ) trao tặng danh hiệu Viện sĩ Danh dự (Honorary Academician), ghi nhận hành trình hơn 20 năm gắn quản trị doanh nghiệp với nghiên cứu khoa học, bảo vệ môi trường, sáng tạo văn hóa và trách nhiệm cộng đồng.