Gia tăng căng thẳng song phương đã làm nảy sinh quan ngại rằng Trung Quốc có thể sử dụng vị thế số một trong việc cung cấp đất hiếm để tạo lợi thế trong cuộc chiến tranh thương mại với Mỹ.
Trên tài khoản mạng xã hội Twitter, ông Hồ Tích Tiến cho rằng: "Trung Quốc đang nghiêm túc cân nhắc hạn chế xuất khẩu đất hiếm cho Mỹ. Ngoài ra, Trung Quốc cũng có thể tiến hành các biện pháp đáp trả khác trong tương lai".
Theo một quan chức cấp cao thuộc Ủy ban cải cách và phát triển quốc gia, Trung Quốc sẽ ưu tiên cho nhu cầu trong nước nhưng cũng sẵn sàng đáp ứng nhu cầu hợp lý của một số nước khác đối với nguồn đất hiếm.
80% nguồn đất hiếm Mỹ nhập khẩu trong giai đoạn từ 2014-2017 là từ Trung Quốc. Đất hiếm là một hợp chất chứa 17 thành phần hóa chất được dùng trong các sản phẩm điện tử công nghệ cao và thiết bị quân sự.
Cho đến nay, đất hiếm và một số khoáng chất quan trọng khác của Trung Quốc xuất khẩu sang Mỹ vẫn được miễn thuế. Tuy nhiên, Bắc Kinh đã tăng mức thuế nhập khẩu từ 10%-25% đối với mặt hàng quặng kim loại hiếm của Mỹ.
Cuộc chiến thương mại giữa hai nền kinh tế hàng đầu thế giới kéo dài gần một năm qua. Tiến trình đàm phán thương mại tưởng như đang đi đến hồi kết đã bất ngờ quay lại vạch xuất phát sau khi Washington cáo buộc Bắc Kinh "quay lưng" với những cam kết giữa hai bên, liên quan việc phía Trung Quốc muốn điều chỉnh một số điểm trong dự thảo thỏa thuận thương mại đã được dày công xây dựng sau 10 vòng đàm phán.
Căng thẳng gia tăng sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump ngày 10/5 ra lệnh áp mức thuế bổ sung, tăng từ 10% lên 25% đối với lượng hàng hóa Trung Quốc trị giá 200 tỷ USD, đúng thời điểm hai bên đang tiến hành đàm phán.
Ông chủ Nhà Trắng thậm chí còn đe dọa áp thuế 25% đối với toàn bộ hàng hóa còn lại nhập khẩu từ Trung Quốc có giá trị khoảng 325 tỷ USD, bất chấp những cảnh báo của giới chuyên gia cũng như các đồng minh trong đảng Cộng hòa rằng mức thuế mới có thể khiến Trung Quốc đáp trả và đẩy cuộc chiến thương mại tưởng như sắp kết thúc này leo thang trở lại. Trung Quốc cũng thông báo sẽ tăng thuế đối với 60 tỷ USD hàng hóa nhập khẩu của Mỹ từ ngày 1/6 tới.
