Phage therapy là phương pháp điều trị bằng cách sử dụng thể thực khuẩn (phage) để tiêu diệt vi khuẩn gây hại trong cơ thể.
Dưới sự dẫn dắt của nhà nghiên cứu chính kiêm tác giả Brian Hie, Phó Giáo sư tại Đại học Stanford (Mỹ) và nhà nghiên cứu đổi mới tại Viện Arc, nhóm nghiên cứu đã sử dụng hai mô hình ngôn ngữ gene Evo 1 và Evo 2 để tạo ra các bộ gene thể thực khuẩn hoàn chỉnh, có cấu trúc di truyền tương tự trong tự nhiên và khả năng nhận diện vật chủ là vi khuẩn Escherichia coli C. (E. coli). Theo nhóm nghiên cứu, đây là lần đầu tiên AI tạo sinh được sử dụng để thiết kế các bộ gene hoàn chỉnh của thể thực khuẩn.
Trong nghiên cứu, các nhà khoa học đã tạo và sàng lọc hàng nghìn trình tự tiềm năng trước khi lựa chọn gần 300 thiết kế. Trong số này, 285 thiết kế đã được tổng hợp và sắp xếp thành công trong tế bào E. coli, trong đó 16 thiết kế tạo ra các thể thực khuẩn có khả năng sống, sinh sản và tiêu diệt vi khuẩn trong các thử nghiệm tại phòng thí nghiệm.
Một số thể thực khuẩn được thiết kế có khả năng tiêu diệt vi khuẩn hiệu quả hơn phiX174 – thể thực khuẩn tự nhiên lây nhiễm E. coli – trong các thử nghiệm đối chứng trực tiếp tại phòng thí nghiệm. Hỗn hợp gồm nhiều thể thực khuẩn do AI thiết kế cũng phát huy hiệu quả đối với những chủng E. coli đã kháng phiX174. Theo các tác giả, kết quả này cho thấy tiềm năng phát triển các liệu pháp thể thực khuẩn được thiết kế bằng AI.
Trong một bài bình luận đăng kèm nghiên cứu, hai chuyên gia Thomas Inglesby và Moritz Hanke thuộc Đại học Johns Hopkins nhận định bước tiến này làm dấy lên những lo ngại về an ninh sinh học. Hai chuyên gia kêu gọi áp dụng quy định pháp lý bắt buộc sàng lọc các đơn đặt hàng vật liệu di truyền tổng hợp nhằm phát hiện những trình tự có khả năng gây nguy hiểm, thay vì chỉ dựa vào các biện pháp bảo đảm an toàn mang tính tự nguyện.
