Năm 2024, các hội viên Hội Văn nghệ dân gian Việt Nam đã vượt qua nhiều khó khăn, vất vả tham gia điều tra, sưu tầm, nghiên cứu văn hóa, văn nghệ dân gian của 54 dân tộc anh em trên đất nước Việt Nam. Trung ương Hội đã nhận được 85 công trình thuộc 5 chuyên ngành văn hóa, văn nghệ dân gian. Trong số đó có hội viên gửi 2 - 3 công trình, cá biệt có hội viên gửi tới 6 công trình tham dự giải.
Hội đồng Sơ khảo đã lựa chọn được 72 công trình đủ điều kiện trình Hội đồng Chuyên ngành. Trong đó có 19 công trình thuộc chuyên ngành Ngữ văn và lý luận văn hóa dân gian (năm 2023 có 20 công trình); 35 công trình thuộc chuyên ngành Phong tục tập quán, lễ hội, địa chỉ văn hóa dân gian (năm 2023 có 25 công trình); 5 công trình thuộc chuyên ngành Nghệ thuật biểu diễn dân gian (năm 2023 có 3 công trình); 2 công trình thuộc chuyên ngành Nghệ thuật tạo hình và kiến trúc dân gian (năm 2023 có 2 công trình) và 11 công trình thuộc chuyên ngành Văn hóa ẩm thực, nghề cổ truyền và tri thức dân gian (năm 2023 có 10 công trình).
Thay mặt Ban Chấp hành Hội, Giáo sư, Tiến sĩ Lê Hồng Lý – Chủ tịch Hội Văn nghệ dân gian Việt Nam biểu dương tinh thần của các hội viên trong sự nghiệp bảo tồn và phát huy những giá trị văn hóa truyền thống của dân tộc.
Giáo sư, Tiến sĩ Lê Hồng Lý nhận định, so với mùa giải năm 2023, năm nay số công trình đưa vào xét giải tăng nhiều ở chuyên ngành Phong tục tập quán, lễ hội, địa chí văn hóa dân gian, trên cả hai lĩnh vực: Điều tra, sưu tầm và nghiên cứu, giới thiệu. Việc tăng mạnh ở những chuyên ngành này cho thấy, hội viên đã có mặt ở nhiều nơi, gặp gỡ các nghệ nhân, cùng tham gia vào các sinh hoạt văn hóa và đời sống tâm linh của đồng bào... để thu thập tư liệu, thực hiện công trình.
Các công trình sưu tầm, nghiên cứu rất phong phú, bao quát các lĩnh vực văn hóa, văn nghệ dân gian; dày dặn về dung lượng, có công trình gần 2.000 trang in sách khổ 19x27cm. Nhiều công trình đã được xuất bản. Các công trình về văn học dân gian các dân tộc thiểu số năm nay đa phần được thể hiện dưới dạng song ngữ. Đây là việc làm rất quan trọng đối với công tác sưu tầm, nghiên cứu những di sản văn hóa các tộc người thiểu số trong nền văn hóa đa dân tộc của Việt Nam. Dù số lượng công trình dự giải tăng, tuy nhiên số công trình đoạt giải thấp và không đạt cũng nhiều hơn so với những mùa giải trước.
Tại buổi lễ, Ban tổ chức đã trao 1 giải nhất (trị giá 28 triệu đồng) cho công trình "Dấu xưa lưng chừng núi - một vùng bản sắc Ca Dong" của hội viên Nguyễn Đăng Vũ (Quảng Ngãi); 1 giải Nhì B (trị giá 22 triệu đồng); 5 giải Ba A (trị giá 19 triệu đồng); 14 giải Ba B (trị giá 16 triệu đồng) và 24 giải Khuyến khích (trị giá 7 triệu đồng) cho các công trình đoạt giải thưởng trong năm 2024.
Đánh giá về công trình đoạt giải Nhất của tác giả Nguyễn Đăng Vũ, Giáo sư, Tiến sĩ Lê Hồng Lý cho rằng, đây là một công trình lớn, kết hợp điền dã, khảo sát, nghiên cứu... được thực hiện công phu, khoa học. Với nguồn tư liệu phong phú, chủ yếu được sưu tầm từ thực địa, trải dài trong nhiều năm, tác giả cung cấp cho người đọc bức tranh khá đầy đủ về văn hóa người Ca Dong ở Quảng Ngãi từ những tri thức vòng đời, tri thức canh nông đến những phong tục tập quán, những quan niệm tâm linh thẳm sâu trong cuộc sống con người. Công trình được tác giả thực hiện bằng những thao tác phân tích, biện giải khoa học và bằng cả tấm lòng say mê, trân quý bản sắc văn hóa một tộc người…
Cũng tại buổi lễ, Ban tổ chức đã trao Kỷ niệm chương mừng thọ cho 52 hội viên người cao tuổi; tặng Bằng khen Vì sự nghiệp Văn nghệ dân gian cho 7 cá nhân và 4 tập thể; truy tặng, phong tặng danh hiệu Nghệ nhân dân gian cho 25 hội viên Hội Văn nghệ dân gian Việt Nam.
