Theo tờ Kyiv Independent, trong bài phát biểu tối 16/7, Tổng thống Zelensky cho biết ông đã gửi đề xuất lên Quốc hội, đề cử cựu Thủ tướng Denys Shmyhal vào vị trí Bộ trưởng Quốc phòng của Ukraine.
Đề cử này được đưa ra sau khi Quốc hội nước này chính thức chấp thuận đơn từ chức thủ tướng của ông Shmyhal vào đầu ngày. Việc này cũng đồng nghĩa với giải tán chính phủ hiện nay và bắt đầu cuộc cải tổ nội các. Cuộc bỏ phiếu được thông qua với 261 phiếu thuận và không có phiếu chống.
Ông Shmyhal giữ cương vị Thủ tướng Ukraine trong hơn 5 năm. Trong thông báo vào ngày 15/7, ông đã tuyên bố từ chức thủ tướng, gửi lời cảm ơn tới Tổng thống Zelensky vì đã dành sự tin tưởng cũng như cảm ơn các bộ trưởng vì “sự làm việc không biết mệt mỏi” cho Ukraine.
Ông Zelensky đã lựa chọn Phó Thủ tướng thứ nhất kiêm Bộ trưởng Kinh tế Yuliia Svyrydenko để thay thế ông Shmyhal vào vị trí thủ tướng trong thời gian tới. Bà Svyrydenko, 39 tuổi, là một nhà kinh tế học, đã phục vụ trong nội các từ năm 2021 và từng là Phó chánh Văn phòng Tổng thống.
Lãnh đạo Quốc hội David Arakhamia xác nhận đảng Phụng sự Nhân dân của ông Zelensky, đảng chiếm đa số trong Quốc hội, ủng hộ bà Svyrydenko.
“Chúng tôi biết rõ bà Yuliia Svyrydenko qua công việc, bà ấy là một người có năng lực và chuyên nghiệp, có khả năng lãnh đạo chính phủ trong giai đoạn khó khăn này”, ông Arakhamia viết.
Ông Zelensky cũng cho biết Bộ trưởng Công nghiệp Chiến lược Herman Smetanin sẽ đảm nhiệm vị trí đứng đầu Ukroboronprom – nhà sản xuất quốc phòng nhà nước lớn nhất Ukraine. Trước đó, ông Smetanin từng lãnh đạo cơ quan phụ trách phát triển công nghiệp quốc phòng.
“Hiện tại, vũ khí do Ukraine sản xuất chiếm khoảng 40% số lượng vũ khí được sử dụng trên tiền tuyến và trong các chiến dịch của chúng ta. Sản lượng thực sự lớn, nhưng chúng ta cần nhiều hơn nữa. Điều chúng ta cần là năng lực lớn hơn để đẩy cuộc chiến trở lại lãnh thổ Nga”, ông Zelensky viết trên Telegram tối ngày 16/7.
“Chúng ta phải đạt mức 50% vũ khí do Ukraine sản xuất trong 6 tháng đầu tiên của nhiệm kỳ chính phủ mới bằng cách mở rộng sản xuất nội địa. Tôi tin điều này là hoàn toàn khả thi”, nhà lãnh đạo Ukraine khẳng định.
Một số đề cử nhân sự chủ chốt khác trong chính phủ nhiệm kỳ mới
Theo ông Arakhamia, trong cuộc họp diễn ra cùng ngày, ông Zelensky đã trình bày một số đề cử khác trong nội các mới.
Theo đó, Bộ trưởng Chuyển đổi Số Mykhailo Fedorov sẽ trở thành Phó Thủ tướng thứ nhất trong chính phủ mới.
Các Bộ Kinh tế, Sinh thái và Nông nghiệp sẽ được sáp nhập thành một cơ quan duy nhất do ông Oleksiy Sobolev lãnh đạo. Ông Oleksiy Sobolev hiện là cấp phó của Thủ tướng được đề cử Svyrydenko tại Bộ Kinh tế.
Ông Taras Kachka, một cấp phó khác của bà Svyrydenko, sẽ thay bà Olha Stefanishyna làm Phó Thủ tướng phụ trách Hội nhập châu Âu và Euro-Atlantic.
Trước đó, Nghị sĩ Yaroslav Zhelezniak cho biết bà Stefanishyna sẽ không giữ chức vụ nào trong nội các mới và có thể được bổ nhiệm làm Đại sứ Ukraine tại Liên minh châu Âu (EU).
Bộ Chính sách Xã hội sẽ được đổi tên thành Bộ Chính sách Xã hội, Gia đình và Đoàn kết, do ông Denys Uliutin, Thứ trưởng Tài chính thứ nhất, lãnh đạo.
Bà Svitlana Grynychuk, Bộ trưởng Sinh thái, sẽ đảm nhiệm chức Bộ trưởng Năng lượng, thay ông Herman Halushchenko, người sẽ chuyển sang Bộ Tư pháp. Ông Halushchenko từng đối mặt với những chỉ trích tại Quốc hội vào đầu năm nay, khi các nghị sĩ cáo buộc ông có hành vi tham nhũng và quản lý yếu kém trong lĩnh vực năng lượng.
Trước đó, ngày 10/7, ông Zelensky cho biết ông đã cân nhắc bổ nhiệm Bộ trưởng Quốc phòng đương nhiệm Rustem Umerov làm Đại sứ Ukraine tại Mỹ.
Theo hệ thống chính trị của Ukraine, Tổng thống sẽ đề cử Thủ tướng – một vị trí cần được Quốc hội phê chuẩn. Sau đó, Thủ tướng sẽ đề xuất các ứng viên Bộ trưởng và những ứng viên này cũng cần được Quốc hội thông qua.
