Chỉ vài giờ sau sắc lệnh của Tổng thống Trump vào ngày 1/2, Thủ tướng Canada Justin Trudeau đã tiến hành đáp trả bằng cách áp thuế trả đũa 25% đối với hàng hóa của Mỹ. Trong khi đó, Tổng thống Mexico Claudia Sheinbaum cho biết bà đang cân nhắc các biện pháp thuế quan và phi thuế quan để bảo vệ lợi ích của Mexico.
Trong ngày 2/2, ngay sau khi máy bay đáp xuống Căn cứ hỗn hợp Andrews ở Maryland, Tổng thống Trump đã nói: "Tôi sẽ nói chuyện với Thủ tướng Trudeau vào sáng mai và tôi cũng sẽ nói chuyện với Mexico vào sáng mai. Họ nợ chúng ta rất nhiều tiền và tôi chắc chắn họ sẽ trả".
Tổng thống Trump nói rằng thuế quan là một phương án hiệu quả để buộc các nước phải tiến hành các biện pháp ngăn chặn dòng người di cư và fentanyl vượt qua biên giới để vào lãnh thổ Mỹ, cũng như là công cụ hỗ trợ đàm phán với nhiều quốc gia khác nhau. Thuế quan đóng vai trò trung tâm trong chiến lược kinh tế của ông Trump và giúp nước Mỹ tăng doanh thu thuế và bảo vệ việc làm của người dân trong nước.
Trong nội dung phát biểu ngày 2/2, Tổng thống Mỹ cũng cho biết một trong những ưu tiên số một của ông là cân bằng cán cân thương mại với các nước đối tác.
Theo Văn phòng Đại diện Thương mại Mỹ, thâm hụt cán cân thương mại hàng hóa của Mỹ với Canada là 80,1 tỷ USD vào năm 2022, tăng 68% so với năm 2021. Trong khi đó, thâm hụt thương mại với Mexico là 131,1 tỷ USD vào năm 2022, tăng 24% so với năm 2021.
Trước đó vào ngày 1/2, Tổng thống Donald Trump ký sắc lệnh tuyên bố tình trạng khẩn cấp quốc gia về kinh tế dựa trên Đạo luật Quyền lực kinh tế quốc tế khẩn cấp và Đạo luật Các trường hợp khẩn cấp quốc gia, để ra lệnh tăng thuế nhập khẩu đối với hàng hóa từ 3 quốc gia đối tác lớn nhất của Mỹ.
Theo đó, Mỹ sẽ áp thuế 10% với toàn bộ hàng nhập khẩu từ Trung Quốc và 25% đối với hầu hết mặt hàng từ Canada và Mexico. Tuy nhiên, năng lượng nhập khẩu từ Canada sẽ bị áp thuế 10%, trong khi mặt hàng này từ Mexico vẫn bị áp thuế 25%. Sắc lệnh bắt đầu có hiệu lực từ 0h01 ngày 4/2 (12h01 ngày 5/2 giờ Việt Nam).
Trong cuộc họp báo với các phóng viên vào ngày 1/2, Thủ tướng Canada Trudeau cho biết ông chưa nói chuyện với Tổng thống Trump kể từ lễ nhậm chức.
Về phía mình, ông Trump cho biết người Mỹ có thể cảm thấy một số "ảnh hưởng ngắn hạn" từ cuộc chiến thương mại mới xuất hiện.
Tuy vậy, ông Trump cũng cho biết trong một thời gian dài, nước Mỹ đã bị hầu hết mọi quốc gia trên thế giới lừa đảo và đã thâm hụt thương mại với gần như mọi quốc gia. "Chúng ta sẽ thay đổi điều đó. Điều đó thật không công bằng", ông Trump khẳng định.
