Theo truyền thông Mỹ, phát biểu tại một sự kiện vận động tranh cử ở bang Nebraska, nơi chịu ảnh hưởng nặng nề do giá dầu diesel tăng vọt, ông Trump cho biết sắc lệnh sẽ cho phép mọi người mua dầu diesel nhuộm đỏ miễn thuế vì bất kỳ lý do gì.
Ông Trump nói sau khi ký văn bản: “Lệnh này cũng sẽ làm giảm chi phí của tất cả hàng hóa, trong đó có hàng tạp hóa”.
Dầu diesel nhuộm đỏ thực chất giống dầu diesel thông thường. Loại nhiên liệu này chỉ khác ở chỗ không chịu thuế và được nhuộm đỏ để phân biệt, dành cho mục đích sử dụng bên ngoài đường bộ, như cho máy kéo hoặc thiết bị công nghiệp.
Việc cho phép sử dụng rộng rãi dầu diesel miễn thuế có thể đặc biệt hữu ích đối với các lái xe tải đang phải đối mặt với đợt tăng giá dầu diesel lịch sử. Giá dầu diesel tăng do cuộc chiến tại Iran, các cuộc tấn công nhằm vào các nhà máy lọc dầu của Nga và những hạn chế xuất khẩu của Trung Quốc.
Biện pháp của Tổng thống Trump cũng có thể hỗ trợ nông dân, những người phụ thuộc vào xe tải để đưa nông sản ra thị trường cũng như nhận phân bón và các nguồn cung ứng khác.
Theo bản thông tin do Nhà Trắng công bố, sắc lệnh sẽ tạm thời cho phép sử dụng dầu diesel nhuộm đỏ trên đường cao tốc và hoãn khoản thuế tiêu thụ đặc biệt liên bang đối với loại nhiên liệu này, qua đó giảm chi phí cho người dân Mỹ.
Bản thông tin cho biết sắc lệnh yêu cầu Bộ trưởng Tài chính tham vấn với Bộ trưởng Chiến tranh để hoãn việc nộp thuế đối với việc sử dụng dầu diesel nhuộm đỏ trên đường bộ trong thời gian còn lại của năm mà không tính lãi hoặc phạt, đồng thời tìm cách loại bỏ nghĩa vụ nộp các khoản thuế được hoãn.
Nhà Trắng cho biết thêm rằng sắc lệnh chỉ thị các quan chức chính quyền khuyến khích nhiều bang hơn áp dụng các chính sách tương tự và bảo đảm nông dân có thể tiếp cận dầu diesel nhuộm đỏ tại những khu vực có nhu cầu cao.
Giá dầu diesel đã tăng vọt từ mức 3,76 USD/gallon trước khi chiến tranh tại Iran nổ ra lên mức kỷ lục 6,53 USD/gallon vào ngày 22/9. Giá dầu diesel trung bình trên toàn quốc vào ngày 5/10 là 6,32 USD/gallon.
Thông thường, dầu diesel sử dụng trên đường bộ chịu thuế liên bang 24,4 xu/gallon. Dầu diesel cũng chịu thuế của các bang, với mức trung bình 35,5 xu/gallon.
Các bang đã chủ động triển khai các biện pháp nhằm hỗ trợ các tài xế xe tải ứng phó với giá dầu diesel cao.
Từ ngày 23/9 đến ngày 2/10, 10 bang đã thực hiện các biện pháp nhằm tăng khả năng tiếp cận dầu diesel nhuộm đỏ để sử dụng cho các phương tiện lưu thông trên đường cao tốc. 10 bang này chiếm khoảng 1/3 lượng dầu diesel được bán ra.
Nhà Trắng cho biết chính quyền liên bang và các thống đốc bang có thể thực hiện quyền tùy nghi trong thực thi pháp luật để dừng các hoạt động kiểm tra và miễn các nghĩa vụ thuế vốn thường áp dụng đối với việc sử dụng dầu diesel nhuộm đỏ trên đường bộ.
Một tài xế xe tải đổ đầy 250 gallon dầu diesel cho xe đầu kéo 18 bánh hiện phải trả khoảng 1.575 USD cho mỗi lần đổ nhiên liệu. Chi phí này có thể giảm khoảng 150 USD nếu các tài xế có thể sử dụng dầu diesel không chịu thuế liên bang và thuế bang.
Ông Patrick De Haan, người đứng đầu bộ phận phân tích dầu mỏ của GasBuddy, nhận định: “Biện pháp này thực sự không tạo ra thay đổi đáng kể”. Ông De Haan cảnh báo việc tăng khả năng cung cấp dầu diesel nhuộm đỏ nói dễ hơn làm, do tình hình liên tục thay đổi và các tài xế xe tải phải đi qua nhiều bang.
Chưa rõ sắc lệnh về dầu diesel sẽ có hiệu lực trong bao lâu. Tuy nhiên, Tổng thống Trump phát biểu: “Hy vọng chúng ta sẽ không cần đến sắc lệnh lâu, vì giá đang lao dốc và sẽ còn lao dốc mạnh hơn nữa”.
Mặc dù giá dầu diesel đã giảm khoảng 20 xu so với mức đỉnh gần đây, nhưng giá nhiên liệu này vẫn tăng khoảng 77% trong năm nay, trên đà ghi nhận mức tăng theo tỷ lệ phần trăm lớn nhất trong một năm từ năm 2000.
Tất nhiên, việc đình chỉ thuế nhiên liệu không làm thay đổi vấn đề chính: thế giới đang đối mặt với tình trạng thiếu hụt nghiêm trọng công suất lọc dầu.
Các nhà máy lọc dầu ở Trung Đông và Nga đã bị hư hại do chiến tranh. Tình hình càng trở nên nghiêm trọng khi Trung Quốc hạn chế xuất khẩu nhiên liệu để tránh thiếu hụt trong nước.
Các nhà máy lọc dầu tại Mỹ đang nỗ lực bù đắp khoảng thiếu hụt này, nhưng đã vận hành hết công suất.
Ông Andy Lipow, Chủ tịch công ty Lipow Oil Associates, nhận định: “Biện pháp này giúp người tiêu dùng tiết kiệm tiền trong ngắn hạn, nhưng không giải quyết được vấn đề cốt lõi”.