Phần nghi lễ truyền thống được tổ chức trang trọng, tái hiện những giá trị tín ngưỡng lâu đời gắn với việc tôn vinh Anh hùng dân tộc Triệu Thị Trinh. Chương trình nghệ thuật với chủ đề “Anh hùng dân tộc Triệu Thị Trinh - Rạng ngời trang sử vàng dân tộc” được dàn dựng công phu, gồm 3 chương tái hiện hành trình lịch sử từ vùng đất “địa linh sinh anh hùng”, đến hình ảnh Bà Triệu phất cờ khởi nghĩa, lãnh đạo nghĩa quân chống giặc ngoại xâm với khí thế hào hùng và tiếp nối là tinh thần dựng xây quê hương trong thời kỳ mới.
Bên cạnh các nghi lễ, lễ hội còn tổ chức không gian trưng bày, giới thiệu, quảng bá du lịch, di tích và các sản phẩm OCOP tiêu biểu của tỉnh Thanh Hóa. Đây là dịp để người dân và du khách trực tiếp trải nghiệm những giá trị văn hóa, sản vật đặc trưng; qua đó góp phần tôn vinh bản sắc văn hóa xứ Thanh và tăng sức hấp dẫn cho điểm đến.
Bà Triệu (tên húy là Triệu Thị Trinh) sinh ngày mùng 2 tháng 10 năm Bính Ngọ (năm 226) ở vùng núi Quan Yên, quận Cửu Chân (thuộc huyện Yên Định cũ). Đất nước lúc đó bị giặc Đông Ngô chiếm đóng, dân chúng sống trong cảnh lầm than. Không cam chịu ách đô hộ tàn bạo của giặc Đông Ngô, dù mới 17 - 18 tuổi, Triệu Thị Trinh đã cùng anh trai Triệu Quốc Đạt tập trung lực lượng, dấy binh khởi nghĩa ở vùng núi Quan Yên, được nhân dân khắp nơi hưởng ứng tham gia.
Hình ảnh người nữ tướng Anh hùng Triệu Thị Trinh khi ra trận mặc giáp vàng, đi guốc ngà, cài trâm vàng, cưỡi voi trắng ra trận và câu nói: “Tôi muốn cưỡi cơn gió mạnh, đạp luồng sóng dữ, chém cá kình ở Biển Đông, đánh đuổi giặc Ngô giành lại giang sơn, cởi ách nô lệ, chứ không chịu khom lưng làm tỳ thiếp người ta" đã trở thành biểu tượng cho lòng yêu nước nồng nàn, ý chí quật cường, quyết tâm đánh đuổi kẻ thù xâm lược của nhân dân ta. Dù cuộc khởi nghĩa của Bà Triệu thất bại nhưng đây là mốc son khẳng định ý chí quật cường của nhân dân ta với quyết tâm đánh đuổi kẻ thù xâm lược trong suốt thời kỳ nghìn năm Bắc thuộc.
