Chè Shan tuyết của Hà Giang vốn đã nổi tiếng trong và ngoài nước, thế nhưng gần đây, mặt hàng này lại kém sức cạnh tranh trên thương trường về tất cả các mặt cần và đủ của một sản phẩm hàng hoá.
Là tỉnh vùng núi cao ở cực Bắc đất nước, Hà Giang có ít diện tích đất dành cho phát triển cây lúa nước, trồng các loại cây rau, củ, quả hay các loại cây công nghiệp. Tuy nhiên, bù lại Hà Giang có Công viên địa chất toàn cầu Cao nguyên đá Đồng Văn, một số sản vật chỉ có ở vùng cao núi đá hay ở vùng cao núi đất và đặc biệt là có diện tích đất trồng chè lớn thứ ba cả nước (sau Lâm Đồng và Thái Nguyên).
 Thu hoạch chè Shan tuyết. Nguồn: Sgtt.vn |
Trong những năm qua, xác định chè là cây chiến lược để xoá đói giảm nghèo nên tỉnh đã tập trung chỉ đạo, đưa ra một số chính sách cũng như giải pháp để khuyến khích đầu tư, phát triển sản xuất, kinh doanh chè. Do vậy, diện tích chè được tăng dần qua từng năm. Theo số liệu của cơ quan chuyên môn, đến nay, cả tỉnh có trên 20.000 ha chè, được trồng chủ yếu tại các huyện Bắc Quang, Quang Bình, Hoàng Su Phì, Xín Mần; thu hút được 8 doanh nghiệp, 23 hợp tác xã và trên 700 cơ cở sản xuất, chế biến... Những tưởng, định hướng đó sẽ là bệ phóng để cây chè Hà Giang lên ngôi, nhanh chóng chiếm được thị phần trong thời kinh tế hội nhập; thương hiệu chè Hà Giang ngày càng được nhiều người trong và ngoài nước biết đến. Tuy nhiên, trên thực tế, những năm qua, chè Hà Giang kém về sức cạnh tranh trên thương trường.
Theo giới chuyên môn, một trong những nguyên nhân trên là do diện tích chè không tập trung nên khó khăn cho việc triển khai sản xuất lớn với áp dụng khoa học công nghệ và cơ giới hoá; mật độ vườn chè chưa đảm bảo; đầu tư thâm canh chưa được chú trọng. Chè ở Hà Giang chủ yếu được trồng bằng hạt, đến nay nhiều diện tích chè đã bị già cỗi và có biểu hiện suy thoái. Ở các huyện vùng cao núi đất như Hoàng Su Phì, Xín Mần, cây chè được các dân tộc trồng theo lối quảng canh, chưa chú trọng vào đầu tư thâm canh. Bên cạnh đó, khâu chế biến chè hầu như cũng làm thủ công nên năng suất, chất lượng và giá trị sản phẩm chỉ đạt ở mức thấp. Cùng với chất lượng chè không cao, quảng bá lại kém nên sức tiêu thụ sản phẩm không cao. Hệ quả cuối cùng là người trồng chè có mức thu nhập thấp, đời sống không ổn định, nguy cơ tái nghèo cao.
Bài toán về tìm hướng đi cho cây chè Hà Giang lại tiếp tục được đặt lên bàn các nhà quản lý. Theo đó, Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Hà Giang đang xây dựng đề án, tham mưu cho UBND tỉnh kế hoạch nâng cao chất lượng sản phẩm chè; dự kiến có sự đầu tư thoả đáng, phấn đấu đến năm 2015, diện tích chè đạt 17.000 ha cho thu hoạch ổn định, sản lượng chè búp tươi đạt 90.000 tấn, năng suất chè bình quân đạt 53 tạ/ha. Cây chè tiếp tục được xác định là cây mũi nhọn trong phát triển nông - lâm nghiệp của tỉnh.
Để thực hiện những mục tiêu trên, bài học từ thực tế những năm làm chè hàng hoá thời hội nhập khu vực, hội nhập quốc tế cho thấy, Hà Giang phải quyết liệt, tích cực hơn nữa trong việc mời gọi các nhà đầu tư cho ngành chè. Thiếu đầu tư, thiếu công nghệ cao chắc chắn sẽ không có sản phẩm chè hàng hoá mang lại giá trị kinh tế cao, không có thương hiệu chè Hà Giang trên thương trường cạnh tranh đang ngày càng khốc kiệt. Hàng chục vạn hộ nông dân trồng chè Hà Giang phải được học cách trồng và sản xuất chè sạch, chè an toàn; người quản lý, phân phối phải biết nghiên cứu mẫu mã hấp dẫn để quảng bá thương hiệu; xây dựng nhãn mác, lô gô của chè Hà Giang. Đặc biệt, chất lượng chè Hà Giang phải được nhắc đến là sản phẩm chất lượng cao, mang hương vị đặc trưng riêng của một vùng cao nguyên phía Bắc.
TTXVN/ Tin Tức
