Bài viết cho biết sự bùng nổ mua sắm xuyên biên giới của Việt Nam đã thúc đẩy làn sóng hàng hóa Trung Quốc xuôi Nam. Sự sôi động này được phản ánh tại Khu Công nghiệp Hậu cần điện tử xuyên biên giới Trung Quốc - ASEAN (Hà Khẩu), nơi có hơn 30 studio phát trực tiếp với những lời chào hàng bằng cả tiếng Trung và tiếng Việt. Nhiều người phát trực tiếp (streamer) Việt Nam đến thăm các nhà máy Trung Quốc, nơi họ giới thiệu sản phẩm trực tiếp cho người xem ở quê nhà. Những hàng hóa sản xuất tại Trung Quốc này được vận chuyển từ các kho hải quan ở Trung Quốc và có thể đến Việt Nam trong vòng một tuần.
Trong khi hàng tiêu dùng chảy xuống phía Nam, các sản phẩm nông nghiệp Việt Nam lại hướng lên phía Bắc. Những chiếc xe tải liên tục qua lại tại Hà Khẩu chất đầy rau, hoa và trái cây Vân Nam, cùng với thanh long, cà phê, sắn, chanh dây và cả vải. Theo thống kê, vào mùa vải của Việt Nam, có hơn 100 xe tải đến Trung Quốc mỗi ngày qua Hà Khẩu - mỗi xe thông quan trung bình dưới 10 phút.
Trong nửa đầu năm nay, Hải quan Hà Khẩu đã xử lý 29.000 tấn vải nhập khẩu từ Việt Nam trị giá 160 triệu Nhân dân tệ (22,4 triệu USD), tăng lần lượt 104,7% về khối lượng và 66,9% về giá trị so với cùng kỳ năm ngoái. Dữ liệu Hải quan Hà Khẩu cũng cho thấy sự gia tăng thương mại giữa hai bên, với hơn 200.000 tấn trái cây Việt Nam trị giá 700 triệu NDT vào Trung Quốc trong 4 tháng đầu năm 2025.
Ông Ma Zhigang, một quan chức của Bộ Nông nghiệp và Nông thôn Trung Quốc, cho biết "hợp tác nông nghiệp Trung Quốc - Việt Nam có tính bổ sung cao, với tiềm năng rất lớn và kết quả hữu hình". Năm 2024, kim ngạch thương mại giữa Vân Nam và Việt Nam đạt 22,1 tỷ NDT, tăng 18,6% so với năm trước đó. Các sản phẩm nông nghiệp đặc biệt và máy móc của Vân Nam tìm thấy thị trường ở Việt Nam, trong khi trái cây nhiệt đới và hải sản Việt Nam làm hài lòng người tiêu dùng Vân Nam.
Hợp tác giữa hai bên đã sâu sắc hơn khi Vân Nam gần đây xuất khẩu lô 8 tấn cá tầm nước ngọt tươi sống đầu tiên sang Việt Nam. Tại Khu hợp tác kinh tế biên giới Ma Lật Pha (Malipo) của Vân Nam, gần biên giới, sầu riêng, hạt cà phê và các nguyên liệu thô khác của Việt Nam được chế biến thành đồ ăn nhẹ làm đông, sấy khô, có giá trị cao và tinh dầu cho các thị trường rộng lớn hơn.
Ngoài hàng hóa, sự trao đổi nhân dân đã liên kết hai nước. Theo dữ liệu chính thức, năm 2025, hơn 10.600 nhóm du lịch Việt Nam - tổng cộng hơn 120.000 du khách - đã vào Trung Quốc thông qua cửa khẩu Hà Khẩu.
Sự hợp tác cơ sở này - được hỗ trợ bởi các nền tảng kỹ thuật số, các ngành công nghiệp bổ sung và sự gần gũi văn hóa - đã thúc đẩy một mối quan hệ đối tác mạnh mẽ giữa hai nước. Trung Quốc duy trì là đối tác thương mại lớn nhất của Việt Nam trong hơn hai thập kỷ, trong khi Việt Nam là đối tác thương mại hàng đầu của Trung Quốc trong ASEAN. Kim ngạch thương mại song phương vượt 260 tỷ USD năm 2024.
