Đây là nhận định của các chuyên gia, diễn giả tại tọa đàm “Tủ sách hay dành cho con trong gia đình – Tại sao không?”, do Văn phòng Hội Xuất bản phía Nam tổ chức ngày 21/4.
Phó Giáo sư, Tiến sĩ Hoàng Thị Tuyết, giảng viên Trường Đại học Sư phạm Thành phố Hồ Chí Minh, Giám đốc Trung tâm phát triển văn hóa đọc và kỹ năng sống Hướng Dương Việt cho rằng, trong mọi thời đại, món quà mà cha mẹ nên mang đến cho con trẻ đó là niềm đam mê đọc sách. Nói như vậy để thấy rằng, vai trò của gia đình trong việc hình thành thói quen đọc cho trẻ ngay từ nhỏ rất quan trọng. Muốn như vậy, trước hết mỗi gia đình phải trang bị sách, tạo môi trường, không gian đọc cho các con. Sách cần được lựa chọn phù hợp với từng độ tuổi trẻ, với nội dung hấp dẫn, hình thức lôi cuốn.
“Việc đọc sách mang lại rất nhiều lợi ích cho trẻ, giúp trẻ rèn luyện được khả năng tập trung, khả năng ghi nhớ, tư duy phân tích phản biện, trí tưởng tượng, mở rộng hiểu biết về thế giới, gia tăng năng lực ngôn ngữ. Khi đọc sách trở thành thói quen không thể thiếu, sách sẽ trở thành nguồn giải trí vô tận, giảm bớt tác động tiêu cực của xã hội. Thực tế đã chứng minh điều quan trọng nhất để chuẩn bị hành trang cho con trên bước đường tương lai chính là việc đọc” – Phó Giáo sư, Tiến sĩ Hoàng Thị Tuyết chia sẻ.
Khẳng định việc xây dựng tủ sách gia đình, đặc biệt là sách dành cho trẻ là rất cần thiết, ông Lê Hoàng, Phó Chủ tịch Hội Xuất bản Việt Nam, Giám đốc Công ty Đường sách Thành phố Hồ Chí Minh cho rằng, hiện nay việc hình thành tủ sách cho trẻ có nhiều thuận lợi. Trong đó, xuất bản phẩm dành cho trẻ rất đa dạng, đề tài phong phú, hình thức đẹp, bắt mắt; các xuất bản còn được khu biệt theo từng độ tuổi. Điều này giúp phụ huynh dễ dàng hơn trong việc lựa chọn sách cho con. Mặt khác, điều kiện kinh tế của nhiều gia đình được tăng lên nên việc đầu tư mua sách cho con không còn quá khó khăn như trước đây. Thực tế, nhiều gia đình cũng đã bắt đầu quan tâm đến việc đọc sách cho con. Tuy nhiên, cũng còn không ít gia đình chưa dành sự quan tâm đúng mức đối với việc hình thành thói quen đọc cho con. Cũng có phụ huynh còn lúng túng trong việc lựa chọn sách và cách thức để đồng hành cùng con đọc.
Nguyên là chuyên viên thư viện của Phòng Giáo dục và Đào tạo Quận 11, bà Nguyễn Thị Kim Nhung chia sẻ, thực tế không chỉ phụ huynh mà cả cán bộ thư viện trong nhiều trường học cũng lúng túng trong việc lựa chọn sách tham khảo cho học sinh. Lựa chọn sách một cách rời rạc, không hình thành được chủ đề theo môn học sẽ không lối cuốn được học sinh; việc đọc sách một cách đại trà không theo hệ thống, chủ đề cũng không mang lại hiệu quả cho việc học của các em. Do đó, việc giới thiệu một danh mục sách tham khảo dành cho các trường học theo từng chủ đề, bộ môn, khối lớp là rất cần thiết để các trường có cơ sở lựa chọn bổ trợ cho việc dạy và học tại trường.
Góc độ phụ huynh, ông Phạm Uy Nguyên cho rằng thói quen đọc được hình thành từ 2 yếu tố, đó là quá trình rèn luyện và sở thích của con. Các bậc phụ huynh nên xây dựng tủ sách cho con một cách đa dạng để các con có thể lựa chọn theo sở thích, phát huy được khả năng tìm tòi của các em nhỏ. Ngoài việc đầu tư tủ sách với những cuốn sách phù hợp, việc giao tiếp, đồng hành của cha mẹ với con cái trong việc đọc là rất quan trọng, nếu cha mẹ không là tấm gương trong việc đọc sẽ rất khó rèn được cho con thói quen đọc. Việc đọc cũng cần được mở rộng ở nhiều kênh, phương tiện khác nhau chứ không chỉ dừng lại ở sách in. Trẻ sử dụng các thiết bị công nghệ không hoàn toàn là tiêu cực, mà thông qua đó trẻ học được nhiều điều, tìm tòi được nhiều thông tin thú vị theo sở thích của các con. Điều quan trọng là phụ huynh phải dành thời gian đồng hành, có định hướng các con sử dụng thiết bị này một cách chọn lọc.
Dịp này, Văn phòng Hội Xuất bản Việt Nam phía Nam đã giới thiệu tới bạn đọc những tựa sách hay để phụ huynh có thể lựa chọn xây dựng tủ sách cho con trong gia đình; đồng thời, giới thiệu danh mục sách hỗ trợ dạy và học cấp tiểu học (theo chương trình giáo dục phổ thông 2018) giúp nhà trường có thêm cơ sở để lựa chọn phục vụ cho việc dạy và học trong nhà trường.
