Theo The Diplomat ngày 6/9, một trong những kết quả quan trọng nhất tại Hội nghị thượng đỉnh ba bên Trung Quốc - Mông Cổ - Nga, diễn ra bên lề Hội nghị Thượng đỉnh Tổ chức Hợp tác Thượng Hải (SCO) 2025 ở Thiên Tân, là việc ba nước ký biên bản ghi về dự án đường ống khí đốt Power of Siberia 2.
Dự án trị giá hàng chục tỷ USD này sẽ vận chuyển khí tự nhiên từ bán đảo Yamal của Nga sang Trung Quốc qua lãnh thổ Mông Cổ, với công suất tối đa 50 tỷ mét khối mỗi năm. Tuyến đường ống dài gần 963 km dự kiến bổ sung cho Power of Siberia 1 hiện đang hoạt động, qua đó củng cố chiến lược xoay trục sang châu Á của Nga sau khi mất phần lớn thị trường châu Âu vì xung đột Ukraine.
Tại hội nghị, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình nhấn mạnh ba nước cần củng cố lòng tin chính trị và thúc đẩy hợp tác hạ tầng xuyên biên giới, trong đó năng lượng là trọng tâm. Tổng thống Mông Cổ Khurelsukh Ukhnaa khẳng định các dự án kinh tế hành lang, vận tải, logistics và năng lượng có ý nghĩa then chốt đối với Ulaanbaatar. Tổng thống Nga Vladimir Putin cũng nhấn mạnh hợp tác song phương cần được mở rộng thành hợp tác ba bên, trong đó Power of Siberia 2 là bước đi chiến lược.
Giám đốc điều hành tập đoàn Gazprom, ông Alexei Miller, cho biết tập đoàn của Nga và CNPC của Trung Quốc đã ký biên bản ghi nhớ ràng buộc pháp lý để khởi động dự án. Đối với Mông Cổ, đây là bước tiến quan trọng sau ba thập kỷ vận động để được tham gia vào bàn đàm phán năng lượng với hai nước láng giềng khổng lồ.
Ngoài Power of Siberia 2, hội nghị cũng đạt được một số kết quả khác như gia hạn Chương trình Hành lang Kinh tế Trung Quốc - Mông Cổ - Nga đến năm 2031 và khởi động sáng kiến “Transit Mongolia” nhằm thúc đẩy kết nối đường sắt, năng lượng và thương mại. Ngoại trưởng Mông Cổ Battsetseg Batmunkh nhận định cuộc gặp ba bên đã mang lại tiến triển đáng kể trong việc hiện thực hóa chính sách đối ngoại đa trụ cột và hợp tác ổn định, cùng có lợi với các nước láng giềng.
Việc triển khai thành công Power of Siberia 2 không chỉ củng cố vai trò trung chuyển chiến lược của Mông Cổ mà còn tăng cường ảnh hưởng của Trung Quốc và Mông Cổ trong xuất khẩu năng lượng của Nga sang châu Á. Dự án này cũng có thể mở đường cho việc hồi sinh các kế hoạch xây dựng đường ống trong khu vực bị đình trệ, bao gồm tuyến nối từ Nga qua Triều Tiên tới Nhật Bản và Hàn Quốc.
