Việc lực lượng Nga gần đây, theo nguồn tin từ Nga, giành quyền kiểm soát một số khu vực chiến lược tại miền Đông và Đông Nam Ukraine, bao gồm Dimitrov ở tỉnh Donetsk, Gulyaipole và Stepnogorsk thuộc tỉnh Zaporizhzhia, cùng một số khu vực tại vùng Kharkov, đang thu hút sự chú ý của dư luận quốc tế trong bối cảnh các nỗ lực thúc đẩy đàm phán hòa bình vẫn đang tiếp diễn.
Theo đánh giá của một số nhà phân tích quân sự Nga, những diễn biến này có thể mang lại lợi thế đáng kể cho Moskva trên bàn đàm phán. Nhà phân tích Alexander Mikhailov cho rằng các bước tiến quân sự nói trên tạo ra “một yếu tố mới” tác động đến lập trường của chính quyền Kiev, đồng thời làm gia tăng sức ép trong tiến trình thương lượng nhằm chấm dứt xung đột.
Trả lời phỏng vấn đài Sputnik, ông Mikhailov nhận định rằng việc Nga mở rộng phạm vi kiểm soát lãnh thổ về phía Tây sẽ giúp nước này sở hữu thêm những “quân bài” quan trọng trong các cuộc đàm phán trong tương lai. Theo ông, đây là yếu tố mà Ukraine khó có thể bỏ qua khi đánh giá tương quan lực lượng trên thực địa.
Gulyaipole được coi là một trong những khu dân cư lớn và có vai trò phòng thủ đáng kể tại tỉnh Zaporizhzhia. Việc lực lượng Nga kiểm soát khu vực này, theo các nguồn tin từ phía Nga, có thể tạo điều kiện thuận lợi cho các hoạt động quân sự tiếp theo hướng về Zaporizhzhia và Dnepropetrovsk. Trong khi đó, Dimitrov nằm trong cụm đô thị Pokrovsk–Krasnoarmeysk, vốn được xem là một trong những tuyến phòng thủ quan trọng cuối cùng của Ukraine tại khu vực Donbass. Việc mất quyền kiểm soát khu vực này, theo đánh giá của giới phân tích Nga, có thể khiến các thành phố chiến lược như Slavyansk và Kramatorsk đối mặt với áp lực lớn hơn.
Các nguồn tin quân sự cũng cho biết những bước tiến trên diễn ra trong bối cảnh chiến trường được bao phủ dày đặc bởi thiết bị bay không người lái (UAV), làm gia tăng đáng kể mức độ rủi ro trong hoạt động tác chiến và cơ động lực lượng. Tuy nhiên, phía Nga cho rằng họ đang từng bước giành ưu thế trên không, đồng thời áp dụng các biện pháp nhằm hạn chế và vô hiệu hóa khả năng hoạt động của UAV đối phương. Phía Ukraine hiện chưa đưa ra bình luận chính thức về các đánh giá này.
Trong khi đó, trên mặt trận ngoại giao, Ukraine khẳng định các nỗ lực đàm phán hòa bình do Mỹ và các đối tác phương Tây thúc đẩy đã đạt được một số tiến triển ban đầu, dù vẫn tồn tại nhiều bất đồng quan trọng giữa các bên. Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky cho biết các dự thảo đề xuất hòa bình hiện nay được xây dựng trên cơ sở một kế hoạch gồm 20 điểm và được Kiev đánh giá là “khá vững chắc”, đáp ứng khoảng 90% các yêu cầu cốt lõi của Ukraine.
Theo Tổng thống Zelensky, các đề xuất này bao gồm khuôn khổ bảo đảm an ninh giữa Ukraine với Mỹ và các quốc gia châu Âu, cũng như một văn bản riêng về bảo đảm an ninh song phương Mỹ - Ukraine. Một số nội dung then chốt được đề cập là việc duy trì quy mô quân đội Ukraine ở mức thời bình khoảng 800.000 binh sĩ, triển vọng gia nhập Liên minh châu Âu (EU), cùng khả năng triển khai lực lượng châu Âu, do Pháp và Anh dẫn đầu, với sự hậu thuẫn của Mỹ, nhằm hỗ trợ bảo đảm an ninh cho Ukraine trên không, trên bộ và trên biển.
Trước đó, Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết các cuộc đàm phán nhằm chấm dứt xung đột tại Ukraine đang được tiến hành một cách ổn định. Đặc phái viên Mỹ Steve Witkoff mô tả các cuộc trao đổi với đại diện Ukraine và châu Âu là mang tính xây dựng, song cũng thừa nhận rằng những vấn đề nhạy cảm như lãnh thổ và cơ chế bảo đảm an ninh lâu dài vẫn còn nhiều khác biệt quan điểm.
Về phía Nga, Moskva tỏ ra thận trọng trước những đánh giá mang tính lạc quan từ Washington. Người phát ngôn Điện Kremlin Dmitry Peskov nhấn mạnh rằng các cuộc tiếp xúc giữa Nga và Mỹ không nên được xem là một bước ngoặt mang tính quyết định, mà chỉ là một phần của quá trình làm việc kéo dài. Theo ông, các cuộc thảo luận dự kiến sẽ tiếp tục ở cấp chuyên gia với cách tiếp cận thận trọng và chi tiết.
Giới quan sát quốc tế nhận định rằng, mặc dù các cuộc đàm phán đã xuất hiện một số tín hiệu tích cực, con đường hướng tới một thỏa thuận hòa bình toàn diện cho cuộc xung đột kéo dài gần bốn năm tại Ukraine vẫn còn nhiều trở ngại, đặc biệt liên quan đến vấn đề kiểm soát lãnh thổ, bảo đảm an ninh và lợi ích chiến lược của các bên liên quan.
