Tây Ban Nha và Bồ Đào Nha sẽ là những nơi hứng chịu cái nóng khắc nghiệt nhất. Một số khu vực tại Bồ Đào Nha dự kiến sẽ ghi nhận mức nhiệt gần 40°C, trong khi các vùng phía Nam Tây Ban Nha được dự báo sẽ chạm mốc 38°C. Pháp, Bỉ và Vương quốc Anh đều đang chuẩn bị đối mặt với mức nhiệt cao hơn đáng kể so với trung bình của tháng 5.
Ngày 25/5, Tây Ban Nha đã ban hành các cảnh báo nắng nóng mức độ màu vàng ở một số khu vực phía Bắc. Vương quốc Anh đã phát đi các cảnh báo sức khỏe vì nắng nóng trên khắp cả nước, dự báo “những tác động đáng kể” đối với các dịch vụ chăm sóc sức khỏe và xã hội, cũng như sự gia tăng tỷ lệ tử vong ở người già và người bệnh. Bên cạnh đó, nắng nóng thiêu đốt kéo dài sẽ dẫn đến tình trạng hạn hán sớm, làm giảm nghiêm trọng năng suất nông nghiệp và góp phần đẩy giá lương thực lên cao.
Tại Pháp, cơ quan khí tượng quốc gia đã đưa ra cảnh báo về “một đợt nắng nóng kéo dài, đặc biệt và xuất hiện sớm”, với nhiệt độ cao hơn từ 12°C trở lên so với mức trung bình của mùa. Nhiều thành phố ở phía Tây nước Pháp sẽ phá vỡ kỷ lục nhiệt độ của tháng 5 thêm vài độ, trong đó thành phố Nantes đã hứng chịu mức nhiệt 35°C trong ngày 25/5 - mức nhiệt phá vỡ kỷ lục của tháng 5/2017 gần 3°C.
Phóng viên TTXVN tại Paris dẫn nguồn báo Le Figaro cho biết đây được xem là đợt sóng nhiệt đến sớm nhất từng được ghi nhận trong hơn một thế kỷ qua tại Pháp. Theo đó, cơ quan khí tượng Météo (Pháp) đã mở rộng cảnh báo vàng tới 18 tỉnh ở miền Tây nước Pháp và khu vực thủ đô Paris. Trong đó, 8 tỉnh gồm Finistère, Morbihan, Manche, Ille-et-Vilaine, Maine-et-Loire, Mayenne, Vendée và Loire-Atlantique đã được đặt trong tình trạng cảnh báo cam vì nắng nóng. Đáng chú ý, tỉnh Finistère lần đầu tiên được đưa vào diện cảnh báo nắng nóng ngay trong tháng 5 kể từ khi hệ thống cảnh báo được thiết lập vào năm 2004.
Theo cơ quan khí tượng Météo (Pháp), nguyên nhân của hiện tượng bất thường này được cho là do một “vòm nhiệt” - khối không khí nóng từ Bắc Phi bị giữ lại dưới hệ thống áp cao bao trùm Tây Âu - khiến nền nhiệt tăng vọt ở mức vốn chỉ thường xuất hiện vào cao điểm mùa Hè. Khối khí ấm di chuyển từ Bắc Phi lên đã bị mắc kẹt dưới một hệ thống áp cao tràn qua Tây Âu. Hiệu ứng này tương tự như một chiếc nắp đậy trên chiếc nồi, ép khối khí ấm xuống dưới và "thiêu đốt" các khu vực bị ảnh hưởng bằng cái nóng gay gắt kéo dài. Cơ quan khí tượng của Pháp cũng lưu ý rằng hiện tượng này đang trở nên phổ biến hơn do hệ quả của biến đổi khí hậu, đồng thời dự báo rằng điều này sẽ ngày càng trở lên dữ dội hơn.
Theo nhà khí tượng Cyril Wuest của La Chaîne Météo, đây là biểu hiện rõ nét của biến đổi khí hậu toàn cầu. Ông cho rằng sự nóng lên nhanh chóng tại các vùng cực đang làm giảm chênh lệch nhiệt độ giữa cực và vùng nhiệt đới, từ đó khiến các dòng tia khí quyển suy yếu và trở nên uốn lượn hơn. Hệ quả là các hệ thống thời tiết như áp cao hoặc áp thấp có xu hướng “mắc kẹt” tại một khu vực trong thời gian dài, gây ra những đợt nóng hoặc mưa kéo dài bất thường.
Các nhà khoa học cảnh báo rằng trong bối cảnh nhiệt độ toàn cầu tiếp tục tăng, những đợt nắng nóng cực đoan sẽ xuất hiện với tần suất dày hơn và cường độ mạnh hơn. Theo kịch bản thích ứng khí hậu quốc gia của Pháp, nếu nhiệt độ trung bình tại nước này tăng thêm 4 độ C vào cuối thế kỷ, số ngày xảy ra sóng nhiệt có thể cao gấp 10 lần so với thập niên 1990.
Météo-France dự báo hiện tượng “vòm nhiệt” hiện nay có thể kéo dài ít nhất đến cuối tuần này, đồng nghĩa với việc nhiều khu vực tại Pháp sẽ tiếp tục phải đối mặt với nền nhiệt oi bức và nguy cơ thời tiết cực đoan trong những ngày tới.
