Tàu thăm dò đã 'nghỉ hưu' của NASA phát hiện bí mật mới của sao Hỏa

Dữ liệu của tàu đổ bộ InSight của Cơ quan Hàng không Vũ trụ Mỹ (NASA) thu thập được cho thấy sao Hỏa đang quay nhanh hơn trước đây.
Chú thích ảnh
Hình đồ họa tàu thăm dò InSight. Ảnh: NASA

Theo hãng tin Reuters, tàu đổ bộ InSight được trang bị một bộ công cụ, bao gồm ăng-ten và bộ phát đáp vô tuyến gọi là RISE. Các thiết bị này được sử dụng để theo dõi vòng quay của sao Hỏa trong 900 ngày đầu tiên tàu đổ bộ thực hiện nhiệm vụ trên hành tinh.

Với những dữ liệu ghi nhận, các nhà thiên văn học đã xác định vòng quay của hành tinh Đỏ đang tăng khoảng 4 mili giây mỗi năm, rút ngắn độ dài của một ngày trên sao Hỏa xuống một phần nghìn giây mỗi năm. Một ngày trên sao Hỏa dài hơn một ngày trên Trái đất khoảng 40 phút.

Gia tốc tăng dường như cực kỳ nhỏ. Cho đến hiện tại, các nhà nghiên cứu vẫn chưa xác định được nguyên nhân khiến vòng quay của sao Hỏa nhanh hơn. Tuy nhiên, họ nghi ngờ đó có thể là do băng tích tụ ở các cực của sao Hỏa hoặc sự gia tăng của các vùng đất sau khi bị băng bao phủ. Khi khối lượng của một hành tinh dịch chuyển theo cách này, nó có thể khiến hành tinh đó quay nhanh hơn.

Theo một báo cáo nghiên cứu tháng 6 đăng trên tạp khí khoa học Nature, các phát hiện, dựa trên phân tích dữ liệu InSight được chia sẻ trước khi tàu thăm dò cạn điện và ngừng hoạt động.

Ban đầu, tàu thăm dò InSight, sứ mệnh đầu tiên nghiên cứu bên trong sao Hỏa, được cho là kéo dài khoảng hai năm sau khi tàu hạ cánh vào tháng 11/2018. Tuy nhiên, NASA đã kéo dài sứ mệnh thêm hai năm nữa.

Tàu thăm dò InSight tiếp tục thu thập dữ liệu về sao Hỏa cho đến khi nó dừng hoạt động hẳn vào tháng 12/2022.

Tàu thăm dò InSight được trang bị những công cụ với những tiến bộ trong công nghệ vô tuyến vốn là một cải tiến vượt bậc so với những gì tàu đổ bộ Viking trong những năm 1970 và Pathfinder trong những năm 1990. Việc nâng cấp lên Mạng không gian sâu hoặc các ăng-ten khổng lồ được đặt tại ba điểm chiến lược trên Trái Đất để chuyển tiếp thông tin từ các tàu không gian cũng nâng cao độ chính xác của dữ liệu do InSight thu thập và gửi về Trái Đất.

Các nhà khoa học đã sử dụng Mạng không gian sâu để truyền tín hiệu tới RISE trên InSight, sau đó phản xạ tín hiệu trở lại Trái Đất. Những tín hiệu được chuyển tiếp này đã giúp các nhà nghiên cứu theo dõi những thay đổi tần số nhỏ do dịch chuyển Doppler gây ra.

Tác giả chính của nghiên cứu Sebastien Le Maistre, điều tra viên tại Đài thiên văn Hoàng gia Bỉ, cho biết: “Những gì chúng tôi đang tìm kiếm là những biến thể chỉ vài chục cm trong suốt một năm trên sao Hỏa. Phải mất một thời gian rất dài và rất nhiều dữ liệu để tích lũy trước khi chúng tôi có thể nhìn thấy những biến thể này”.

Những nghiên cứu trước đây xác nhận sao Hỏa có lõi kim loại nóng chảy. Sau đó, các nhà nghiên cứu đã sử dụng RISE để đo lường sự dao động của sao Hỏa khi phần lõi trượt quanh bên trong nó. Theo dõi sự dao động của sao Hỏa cho phép nhóm nghiên cứu đo được kích thước của lõi. Dữ liệu RISE gợi ý lõi sao Hỏa có bán kính khoảng 1.835 km.

Bảo Hà/Báo Tin tức

Dành cho bạn

Khi cuộc đua AI làm gia tăng lo ngại về mối đe doạ với nhân loại

Khi cuộc đua AI làm gia tăng lo ngại về mối đe doạ với nhân loại

Cuộc đua trí tuệ nhân tạo (AI) đang tăng tốc, trong khi cạnh tranh có nguy cơ khiến các doanh nghiệp xem nhẹ an toàn, làm gia tăng những rủi ro khó kiểm soát. Diễn biến này đặt ra yêu cầu đối với Việt Nam trong thực hiện Nghị quyết 57: phát triển và làm chủ AI phải song hành với xây dựng năng lực quản trị, kiểm soát và bảo đảm an toàn.
Tìm giải pháp kéo dài tuổi thọ phù điêu Mậu Thân 1968

Tìm giải pháp kéo dài tuổi thọ phù điêu Mậu Thân 1968

Nắng nóng, độ ẩm và nước mưa có thể âm thầm tác động đến bức phù điêu bằng đồng tại Khu truyền thống cách mạng cuộc Tổng tiến công và nổi dậy Xuân Mậu Thân 1968. Từ những vị trí dễ hư hỏng được nhận diện, nhóm nghiên cứu đề xuất giải pháp theo dõi và bảo trì chủ động nhằm kéo dài tuổi thọ công trình..
TP Hồ Chí Minh cụ thể hóa Nghị quyết 57 - Bài cuối: Thu hút nhân tài, tạo động lực mới

TP Hồ Chí Minh cụ thể hóa Nghị quyết 57 - Bài cuối: Thu hút nhân tài, tạo động lực mới

Để khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo trở thành động lực tăng trưởng, TP Hồ Chí Minh đang đặt trọng tâm vào một nguồn lực có tính quyết định: con người. Từ chính sách thu hút chuyên gia đến việc tạo môi trường để người giỏi giải quyết những bài toán lớn, Thành phố đang từng bước tìm cách biến tri thức thành năng lực đổi mới và giá trị cụ thể.
TP Hồ Chí Minh cụ thể hóa Nghị quyết 57 - Bài 2: Khi khoảng cách từ phòng nghiên cứu đến thị trường được rút ngắn

TP Hồ Chí Minh cụ thể hóa Nghị quyết 57 - Bài 2: Khi khoảng cách từ phòng nghiên cứu đến thị trường được rút ngắn

Nếu các cơ chế mới là “đường băng” để khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo "cất cánh" thì thị trường mới là nơi quyết định công nghệ có tạo ra giá trị hay không. TP Hồ Chí Minh đang tìm cách rút ngắn khoảng cách từ phòng nghiên cứu đến doanh nghiệp, từ ý tưởng đến sản phẩm, qua đó biến nguồn lực tri thức thành một động lực tăng trưởng thực chất.