Thực hiện Công điện số 38/CĐ-TTg ngày 5/5/2026 của Thủ tướng Chính phủ về tập trung chỉ đạo thực hiện quyết liệt các giải pháp đấu tranh, ngăn chặn, xử lý hành vi xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ; Thông báo số 287/TB-VPCP ngày 5/6/2026 của Văn phòng Chính phủ; Công văn số 6807/VPCP-KGVX ngày 14/7/2026 và Công văn số 7582/VPCP-KGVX ngày 31/7/2026 về triển khai Kế hoạch hành động về sở hữu trí tuệ nhằm thể hiện cam kết, nỗ lực thực thi của Việt Nam với Hoa Kỳ (Kế hoạch hành động về sở hữu trí tuệ), Bộ Khoa học và Công nghệ đã ban hành kế hoạch triển khai; đồng thời, Cục Sở hữu trí (Bộ Khoa học và Công nghệ) đã phối hợp với các bộ, ngành và địa phương triển khai các giải pháp thúc đẩy thực thi quyền sở hữu trí tuệ.
Ông Trần Lê Hồng, Phó Cục trưởng Cục Sở hữu trí tuệ cho biết: Trong bối cảnh hội nhập kinh tế quốc tế sâu rộng và sự phát triển mạnh mẽ của kinh tế tri thức, sở hữu trí tuệ đã và đang trở thành công cụ đắc lực, là động lực then chốt thúc đẩy đổi mới sáng tạo, nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia. Thời gian qua, Cục Sở hữu trí tuệ đã triển khai nhiều hoạt động, phối hợp thực hiện các giải pháp thúc đẩy thực thi quyền sở hữu trí tuệ như: Khai giảng khóa đào tạo pháp luật Sở hữu công nghiệp tại Hà Nội và Thành phố Hồ Chí Minh nhằm cung cấp kiến thức toàn diện từ tổng quan hệ thống sở hữu trí tuệ, pháp luật về quyền tác giả, quyền liên quan đến các quy định chuyên sâu về bảo hộ, bảo vệ và khai thác quyền sở hữu công nghiệp. Cục Sở hữu trí tuệ có buổi làm việc với Đại học Bách khoa Hà Nội tìm giải pháp tháo gỡ các vướng mắc trong hoạt động sở hữu trí tuệ, đặc biệt là công tác định giá nhằm nâng cao hiệu quả khai thác kết quả nghiên cứu trong nhà trường...
Cũng theo ông Trần Lê Hồng, Cục đã tổ chức buổi tư vấn về bảo hộ quyền sở hữu trí tuệ của Việt Nam ra nước ngoài tại Đà Nẵng nhằm triển khai nhiệm vụ hỗ trợ bảo hộ quyền sở hữu trí tuệ cho các sản phẩm chủ lực, đặc thù và tiềm năng xuất khẩu của Việt Nam ở nước ngoài. Đặc biệt, các vấn đề liên quan đến sở hữu trí tuệ phát sinh trong thực tiễn và nhận thức về xu hướng phát triển của quyền sở hữu trí tuệ đang chuyển dịch từ "bảo hộ hành chính" sang "khai thác tối đa giá trị kinh tế của quyền sở hữu trí tuệ" gắn với mục tiêu "tài sản hóa - thương mại hóa - thị trường hóa". Quyền sở hữu trí tuệ mang tính lãnh thổ nên việc chủ động đăng ký xác lập quyền sớm tại các thị trường xuất khẩu mục tiêu chính là "lá chắn pháp lý" và "tấm hộ chiếu" sống còn giúp doanh nghiệp tránh rủi ro mất nhãn hiệu, tự tin mở rộng quy mô thông qua nhượng quyền thương mại (franchise), cấp li-xăng hoặc chuyển giao công nghệ…
Ngoài ra, Cục Sở hữu trí tuệ cũng phối hợp với Hội Sở hữu trí tuệ Việt Nam tổ chức các lớp hướng dẫn, hỗ trợ các địa phương thi hành pháp luật Sở hữu trí tuệ nhằm kịp thời phổ biến, cập nhật các quy định mới và tháo gỡ khó khăn, vướng mắc trong thực tiễn áp dụng pháp luật sở hữu trí tuệ cho các cơ quan quản lý, tổ chức, doanh nghiệp và cá nhân. Đáng chú ý, Cục đã phối hợp với Sở Khoa học và Công nghệ thành phố Cần Thơ khai mạc chuỗi hoạt động chuyên sâu nhằm hỗ trợ nâng cao năng lực xác lập quyền sở hữu công nghiệp...
Triển khai kế hoạch hành động về sở hữu trí tuệ, đối với đề xuất xây dựng Luật Bản quyền tác giả, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đã ban hành Kế hoạch tổng kết việc thi hành Luật Sở hữu trí tuệ về quyền tác giả, quyền liên quan; Đối với nhiệm vụ nghiên cứu, đề xuất sửa đổi, bổ sung Luật Xử lý vi phạm hành chính và Bộ luật hình sự, Bộ Công an đã thừa ủy quyền Chính phủ ký dự thảo Luật Xử lý vi phạm hành chính trình Quốc hội; Bộ Công Thương đang tiếp tục lấy ý kiến dự thảo Nghị định sửa đổi Nghị định số 98/2020/NĐ-CP quy định xử phạt vi phạm hành chính trong hoạt động thương mại, sản xuất, buôn bán hàng giả, hàng cấm và bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng... Bên cạnh đó, các bộ, ngành, địa phương tiếp tục triển khai quyết liệt các nhiệm vụ thực thi quyền sở hữu trí tuệ theo chỉ đạo của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ về thực thi quyền sở hữu trí tuệ trong Kế hoạch hành động về sở hữu trí tuệ.
Cùng với việc triển khai các giải pháp thì công tác tuyên truyền về Công điện số 38/CĐ-TTg và xử lý hành vi xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ được đẩy mạnh để nâng cao hiểu biết người dân về sở hữu trí tuệ. Tính từ ngày 30/7 đến ngày 1/9, đã có gần 1.000 tin, bài; trong đó có 82 tin, bài tuyên truyền về Công điện số 38/CĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ và gần 900 tin, bài tuyên truyền về nội dung đấu tranh, ngăn chặn, xử lý hành vi xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ.
Thời gian tới, Cục Sở hữu trí tuệ sẽ tiếp tục triển khai các giải pháp thúc đẩy thực thi quyền sở hữu trí tuệ, để nâng cao thực thi quyền sở hữu trí tuệ một cách thực chất và đảm bảo thực hiện cam kết và nỗ lực của Việt Nam với các đối tác quốc tế, trong đó có Hoa Kỳ trong vấn đề thực thi quyền sở hữu trí tuệ. Để công tác thực thi quyền sở hữu trí tuệ hiệu quả, Bộ Khoa học và Công nghệ yêu cầu các bộ, ngành, địa phương tiếp tục triển khai quyết liệt Công điện số 38/CĐ-TTg và Thông báo số 287/TB-VPCP; tập trung xử lý vi phạm quyền tác giả, quyền liên quan trên môi trường số, kiểm tra việc sử dụng phần mềm tại doanh nghiệp và hàng hóa xuất nhập khẩu có dấu hiệu xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ; đồng thời, rà soát, chuẩn hóa, thống nhất số liệu báo cáo giữa trung ương và địa phương; đẩy mạnh thông tin, truyền thông để nâng cao nhận thức, ý thức tôn trọng và bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ của người dân, doanh nghiệp.
Đặc biệt, các bộ, ngành, địa phương cần ban hành Kế hoạch triển khai Kế hoạch hành động về sở hữu trí tuệ thuộc phạm vi quản lý. Bên cạnh đó, cung cấp kịp thời số liệu về số vụ phát hiện, xử lý đối với các hành vi buôn bán hàng giả, hàng xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ trên sàn thương mại điện tử, mạng xã hội và hoạt động livestream bán hàng.
Tính đến đầu tháng 9/2026, các địa phương đã phát hiện 1.120 vụ có dấu hiệu xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ, trong đó đã xử lý hành chính 1.102 vụ với số tiền phạt hơn 11.611 triệu đồng và giá trị hàng hóa vi phạm hơn 22.235 triệu đồng; khởi tố 76 vụ, trong đó có 10 vụ xâm phạm quyền tác giả, quyền liên quan và 66 vụ xâm phạm quyền sở hữu công nghiệp. Ngành Toà án đã thụ lý 40 vụ, trong đó số vụ án đã được Tòa án xét xử 18 vụ với 24 bị cáo (trong đó có 14 vụ xâm phạm quyền sở hữu công nghiệp và 4 vụ xâm phạm quyền tác giả, quyền liên quan).
