Sau lễ tuyên thệ nhậm chức, tân Tổng thống Ukraine Petro Poroshenko ngày 8/6 đã ngay lập tức bắt tay vào việc thực hiện những điều ông đã cam kết như giải quyết tình hình miền Đông bất ổn, hàn gắn quan hệ với Nga.
 Ông Poroshenko trong lễ tuyên thệ nhậm chức tổng thống ngày 7/6. |
Theo kế hoạch, ông Poroshenko có thể gặp một đặc phái viên Nga trong ngày 8/6 (giờ địa phương) trong vòng đàm phán đầu tiên nhằm giải quyết cuộc khủng hoảng giữa hai quốc gia láng giềng.
Trước lễ tuyên thệ nhậm chức, ông Poroshenko đã có cuộc gặp chớp nhoáng Tổng thống Nga Vladimir Putin khi cả hai cùng xuất hiện tại lễ kỷ niệm 70 năm ngày D-Day ở Pháp. Theo hãng tin AFP, ông Putin đã miễn cưỡng chấp nhận gặp ông Poroshenko sau khi Thủ tướng Đức Angela Merkel đích thân đề nghị. Sau cuộc gặp, Tổng thống Putin phát biểu: “Tôi hoan nghênh quan điểm của ông Poroshenko về việc cần thiết phải chấm dứt tình trạng đổ máu ở miền Đông Ukraine ngay lập tức”.
Dù cuộc gặp được dư luận đánh giá là bước đi đầu tiên trong xây dựng lại quan hệ giữa Ukraine và Nga nhưng tương lai mối quan hệ này vấp phải nhiều trở ngại.
Về phía Nga, bất chấp sức ép của phương Tây, nước này vẫn chưa công nhận ông Poroshenko là tổng thống hợp pháp mặc dù tuyên bố sẵn sàng làm việc với chính quyền mới của Ukraine. Về phía Ukraine, ông Poroshenko ý thức được rằng người dân Ukraine sẽ không bao giờ cảm nhận được hòa bình và an ninh chừng nào chưa giải quyết được quan hệ với Nga. Nhưng ông lại thể hiện quan điểm cứng rắn về việc sáp nhập Crimea khi nói rằng không bao giờ chấp nhận việc Nga sáp nhập Crimea.
Một khoảng cách lớn nữa giữa Nga và Ukraine liên quan đến vấn đề hội nhập châu Âu của Ukraine. Ông Poroshenko cho biết không bao giờ thay đổi con đường tiến tới Liên minh châu Âu (EU) của Ukraine. Bất chấp cảnh báo của Tổng thống Putin rằng Nga sẽ không còn lựa chọn nào khác ngoài hạn chế thương mại với Ukraine nếu nước này vẫn tiếp tục kế hoạch ký hiệp ước kinh tế với EU trong thời gian tới, ông Poroshenko khẳng định: “Chúng ta phải ký hiệp ước này vào ngày 27/6 là muộn nhất”.
Vấn đề miền Đông cũng là một trong những vướng mắc lớn giữa Nga và chính phủ Ukraine. Mặc dù cả Tổng thống Putin và ông Poroshenko đều thống nhất rằng cần phải chấm dứt đổ máu ở miền Đông nhưng hai nhà lãnh đạo còn khác biệt trong giải pháp. Phía Nga cho rằng chính phủ Ukraine phải chấm dứt chiến dịch trấn áp người biểu tình miền Đông trong khi ông Poroshenko lại muốn điều ngược lại là người biểu tình phải hạ vũ khí trước.
Thùy Dương
