Xuất khẩu nông, lâm, thủy sản đang đứng trước yêu cầu duy trì tăng trưởng trong bối cảnh chi phí logistics gia tăng, áp lực tiêu chuẩn thị trường ngày càng khắt khe và nhiều rào cản về tín dụng, thủ tục hành chính.
Dù đối diện nhiều thách thức từ nguồn cung nội địa sụt giảm, thị trường xuất khẩu liên tục biến động, xuất khẩu hồ tiêu 7 tháng của năm 2026 vẫn duy trì đà tăng trưởng tích cực, trong khi xuất khẩu quế gần như ổn định và hoa hồi có xu hướng giảm. Diễn biến này cho thấy nhu cầu thị trường vẫn còn dư địa, song ngành gia vị Việt Nam cần chuyển mạnh từ tăng sản lượng sang nâng cao chất lượng, chế biến sâu và đa dạng hóa thị trường.
Nếu chuyển đổi mô hình tăng trưởng và chuẩn hóa sản xuất là hai trụ cột nâng cao năng lực cạnh tranh của nông sản Việt Nam thì hoàn thiện thể chế chính là điều kiện để những định hướng đó đi vào thực tiễn.
Sau nhiều năm mở rộng thị trường, nông sản Việt Nam đang đối mặt với yêu cầu ngày càng cao về chất lượng, truy xuất nguồn gốc và tính minh bạch trong chuỗi sản xuất. Chuẩn hóa vùng nguyên liệu, nâng cao chất lượng và đáp ứng các tiêu chuẩn quốc tế được xem là nền tảng để gia tăng giá trị và phát triển bền vững.
Trong bối cảnh thị trường xuất khẩu biến động và các tiêu chuẩn ngày càng cao, nông sản Việt Nam đứng trước yêu cầu nâng sức cạnh tranh trên toàn chuỗi. Từ tổ chức sản xuất, kiểm soát chất lượng đến môi trường kinh doanh, những thay đổi đang được đặt ra nhằm duy trì đà tăng trưởng, nâng giá trị nông sản và tăng khả năng thích ứng với thị trường.
Xuất khẩu nông sản của Việt Nam sang Algeria những năm gần đây duy trì xu hướng tăng, song cơ cấu hàng hóa vẫn tập trung vào một số mặt hàng chủ lực, trong khi nhiều sản phẩm có thế mạnh của Việt Nam chưa khai thác hết tiềm năng tại thị trường Bắc Phi này.
Duy trì đà tăng trưởng nhưng đối mặt nhiều sức ép từ thị trường quốc tế, ngành nông nghiệp đang tập trung tháo gỡ các điểm nghẽn trong sản xuất, chế biến, logistics và thị trường nhằm nâng cao năng lực cạnh tranh, hướng tới mục tiêu xuất khẩu nông lâm, thủy sản vượt 74 tỷ USD năm 2026.
Hội nhập sâu rộng mở ra nhiều cơ hội xuất khẩu cho nông, lâm, thủy sản Việt Nam nhưng cũng đặt doanh nghiệp trước yêu cầu ngày càng cao về các tiêu chuẩn an toàn thực phẩm, kiểm dịch động thực vật (SPS) và phát triển bền vững. Tại các thị trường như Liên minh châu Âu (EU) và Vương quốc Anh, khả năng đáp ứng tiêu chuẩn đang trở thành điều kiện quyết định để duy trì thị trường.
Sau nhiều năm tăng trưởng mạnh dựa trên mở rộng diện tích và gia tăng sản lượng, ngành rau quả Việt Nam đang bước vào giai đoạn phát triển mới với những yêu cầu cao hơn về chất lượng, truy xuất nguồn gốc và tính bền vững.
Sau nhiều năm tăng trưởng mạnh mẽ, ngành rau quả Việt Nam đã vươn lên nhóm ngành hàng xuất khẩu tỷ USD, với Trung Quốc tiếp tục là thị trường tiêu thụ lớn nhất. Tuy nhiên, cùng với cơ hội từ thị trường hơn 1,4 tỷ dân là những yêu cầu ngày càng cao về chất lượng, truy xuất nguồn gốc và phát triển bền vững.
Pháp đang tăng cường kiểm soát dư lượng thuốc bảo vệ thực vật trong thực phẩm nhập khẩu, đặc biệt đối với các hoạt chất đã bị cấm sử dụng tại Liên minh châu Âu (EU). Động thái này không chỉ tạo thêm áp lực tuân thủ đối với doanh nghiệp xuất khẩu mà còn phát đi tín hiệu về xu hướng EU ngày càng siết chặt các tiêu chuẩn an toàn thực phẩm, truy xuất nguồn gốc và kiểm soát chất lượng đối với nông sản nhập khẩu.
Mục tiêu xuất khẩu nông lâm thủy sản từ 73 tỷ USD trở lên trong năm 2026 đang đặt ngành nông nghiệp Việt Nam trước áp lực tăng trưởng lớn chưa từng có trong nhiều năm gần đây. Trong khi một số ngành hàng tiếp tục duy trì đà tăng mạnh, nhiều lĩnh vực khác lại xuất hiện dấu hiệu giảm giá trị, thu hẹp biên lợi nhuận và gia tăng rủi ro phụ thuộc thị trường bên ngoài.
Trước yêu cầu ngày càng cao của thị trường về chất lượng và truy xuất nguồn gốc, nông nghiệp Việt Nam cần đẩy mạnh chuyển đổi sang sản xuất ứng dụng công nghệ cao, hướng tới nâng cao hiệu quả và sức cạnh tranh.
Với lợi thế diện tích trồng lớn, điều kiện thổ nhưỡng phù hợp, Đồng Nai được xem là thủ phủ trồng chuối xuất khẩu của cả nước. Được đánh giá còn nhiều dư địa để phát triển xuất khẩu chuối đi khắp thế giới với nhiều thị trường khó tính như Hàn Quốc, Nhật Bản, năm 2026, tỉnh Ðồng Nai tiếp tục đặt kỳ vọng đẩy mạnh xuất khẩu mặt hàng này, góp phần định vị nông sản Việt Nam trên bản đồ thế giới.
Với mong muốn mở rộng thị trường và chuỗi cung ứng, doanh nghiệp Philippines đến Hội chợ Mùa Xuân 2026 để tìm kiếm cơ hội hợp tác các mặt hàng nông sản Việt Nam như hạt điều, cacao, cà phê.
Theo phóng viên TTXVN tại Đức, ngày 6/2, Thương vụ Việt Nam tại CHLB Đức đã phối hợp cùng Hiệp hội Rau quả Việt Nam (Vinafruit) và hệ thống đại siêu thị bán buôn Selgros tổ chức “Ngày Hàng Việt Nam” tại siêu thị Selgros Berlin Lichtenberg. Sự kiện nằm trong chuỗi hoạt động thúc đẩy xuất khẩu nông sản Việt Nam vào thị trường Đức.
Tính đến nay, nông - lâm - thủy sản Việt Nam đạt kim ngạch xuất khẩu 45 tỷ USD, vẫn giữ đà tăng trưởng trong bối cảnh nhiều thách thức. Với động lực từ nhóm mặt hàng chủ lực và chiến lược đa dạng hóa thị trường, ngành nông nghiệp đặt mục tiêu chinh phục con số 65 - 70 tỷ USD ngay trong năm nay.
