Hệ lụy của hôn nhân cận huyết thống và nạn tảo hôn là căn nguyên khiến thể trạng con người và chất lượng dân số vùng đồng bào dân tộc hạn chế, gen di truyền từ cha mẹ sang con khiến những trẻ em sinh ra thường mắc các bệnh còi xương, thấp bé... và vòng xoáy nghèo đói tiềm ẩn nơi non cao.
Mặc dù tỷ lệ kết hôn cận huyết thống không ồ ạt như nạn tảo hôn, nhưng hệ lụy để lại cho thể trạng con người và chất lượng dân số rất bất lợi. Hôn nhân cận huyết từ lâu đã trở thành "vết cứa" bào mòn tầm vóc, trí tuệ và sự phát triển giống nòi nơi rẻo cao.
Nằm nép mình bên đại ngàn Vườn quốc gia Pù Mát, xã biên giới Môn Sơn (Nghệ An) đang bước vào giai đoạn chuyển mình đầy quyết liệt sau cuộc hợp nhất thực hiện chính quyền địa phương 2 cấp.
Với hơn 4000 hộ dân và 36,5km đường biên giới tiếp giáp nước bạn Lào; địa hình chia cắt, đời sống còn nhiều khó khăn, xã vùng biên Môn Sơn (Nghệ An) từng đối mặt với không ít thách thức trong công tác quản lý địa bàn và bảo đảm an ninh trật tự. Tuy nhiên, bằng việc phát huy sức mạnh 'thế trận lòng dân' thông qua các mô hình tự quản sáng tạo, Môn Sơn không chỉ giữ vững sự bình yên hôm nay, mà còn tạo nền tảng vững chắc để vùng biên viễn phát triển.
Giữa vùng lõi Vườn quốc gia Pù Mát, Nghệ An, nơi đường đến trường của trẻ em Đan Lai quanh năm gập ghềnh, có một ngôi nhà chung sáng đèn mỗi tối. Ở đó, những người lính Biên phòng Môn Sơn không chỉ là người bảo vệ biên cương, mà còn là “người cha” nuôi dưỡng tri thức và ước mơ cho thế hệ trẻ.
Kỷ niệm 67 năm Ngày truyền thống Bộ đội Biên phòng Việt Nam và 37 năm Ngày Biên phòng toàn dân, ngày 2/3, Đồn Biên phòng Môn Sơn, Bộ đội Biên phòng tỉnh Nghệ An phối hợp với chính quyền và nhân dân xã Môn Sơn, tổ chức Ngày hội Biên phòng toàn dân năm 2026.
Bản Xiềng, xã Môn Sơn nằm cách trung tâm huyện Con Cuông, tỉnh Nghệ An khoảng 20km. Bản làng này được bảo tồn khá nguyên vẹn các giá trị văn hóa truyền thống của đồng bào dân tộc Thái, trong đó, có nghề dệt vải thổ cẩm.
