#khủng hoảng vùng Vịnh

Từ nối lại đàm phán, leo thang đối đầu một thỏa thuận tạm thời, tương lai quan hệ Mỹ - Iran đang phụ thuộc vào những quyết định trong vài tuần tới.

Từ vấn đề hạt nhân, eo biển Hormuz đến các nhóm dân quân thân Iran và Hiệp định Abraham, hàng loạt bất đồng khiến con đường hướng tới hòa bình Trung Đông vẫn mong manh.

Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi kêu gọi người dân hạn chế tiêu dùng nhiên liệu, giảm mua vàng và tránh các chuyến du lịch nước ngoài không cần thiết trong bối cảnh giá năng lượng toàn cầu tăng mạnh do xung đột tại vùng Vịnh gây sức ép lớn lên nền kinh tế nước này.

Áp lực quân sự và phong tỏa từ Mỹ buộc Iran tính toán các “lá bài chiến lược”, làm gia tăng nguy cơ đối đầu lan rộng khắp khu vực Trung Đông.

Theo kênh truyền hình Al Arabiya của Saudi Arabia, Quốc vương Qatar Tamim bin Hamad Al Thani ngày 5/1 đã đến thành phố Al-Ula của nước này để tham dự Hội nghị thượng đỉnh Hội đồng Hợp tác Vùng Vịnh (GCC) lần thứ 41.

Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ Recep Tayyip Erdogan ngày 25/11 bày tỏ hy vọng những tranh cãi giữa liên minh do Saudi Arabia dẫn đầu với Qatar sẽ nhanh chóng chấm dứt.

Tham mưu trưởng Lực lượng Không quân Mỹ David Goldfein ngày 16/11 cho biết ông hy vọng mâu thuẫn giữa các nước vùng Vịnh có thể sớm kết thúc và hối thúc các nước này thống nhất những khả năng quân sự trong bối cảnh những căng thẳng với Iran ngày càng leo thang.

Món quà xa xỉ là một chiếc Boeing 747-8 có nội thất như khách sạn bay 5 sao đã được Quốc vương Qatar tặng cho chính phủ Thổ Nhĩ Kỳ.

Saudi Arabia đang lên kế hoạch đào một con kênh dài 60 km dọc biên giới với Qatar, biến nó thành một hòn đảo và thực hiện một dự án du lịch trong khu vực.

Theo phóng viên TTXVN tại Tel Aviv, ngày 2/2, Ngoại trưởng Qatar Mohammed Bin Abdulrahman Bin Jassim Al Thani tuyên bố nước này sẵn sàng tham dự Hội nghị thượng đỉnh Hội đồng Hợp tác vùng Vịnh (GCC) - Mỹ dự kiến diễn ra vào tháng 5 tới, với điều kiện "các quốc gia đang phong tỏa" thực sự có mong muốn sẽ giải quyết các cuộc khủng hoảng hiện nay và "không ép buộc".

Ngày 4/12, ngoại trưởng các nước Saudi Arabia và Qatar đã tham gia cuộc đàm phán bàn tròn trước thềm Hội nghị thượng đỉnh thường niên Hội đồng Hợp tác vùng Vịnh (GCC).

Ngày 29/10, Quốc vương Qatar Tamim bin Hamad Al-Thani đã cáo buộc Saudi Arabia và đồng minh Arab tìm cách lật đổ chính phủ Qatar, với lệnh cấm vận chính trị và kinh tế nhằm vào Doha vốn đã kéo dài gần 5 tháng qua.

Ngày 21/10, Ngoại trưởng Mỹ Rex Tillerson đã đến Saudi Arabia nhằm tìm kiếm một sự đột phá trong cuộc khủng hoảng ngoại giao ở vùng Vịnh. Đây là chuyến thăm thứ 2 của ông Tillerson đến Saudi Arabia trong những tháng gần đây.

Ngày 6/10, Bộ trưởng Ngoại giao Ai Cập Sameh Shoukry và người đồng cấp của Pháp Jean-Yves Le Drian đã thảo luận tại Paris về các cuộc khủng hoảng khu vực cũng như công tác chuẩn bị cho chuyến thăm chính thức sắp tới của Tổng thống Ai Cập Abdel Fattah El-Sisi tới Pháp vào cuối tháng này.

Hãng hàng không Qatar Airways ngày 27/9 thông báo đã đặt mua sáu máy bay Boeing (Mỹ) trong một hợp đồng trị giá hơn 2 tỷ USD nhằm mở rộng sự hiện diện tại nước Mỹ.

Hãng thông tấn Qatar (QNA) ngày 17/9 đưa tin Qatar đã mở 2 tuyến vận tải biển mới kết nối thương mại với một số cảng biển ở châu Á, châu Âu và Trung Đông nhằm bù vào các tuyến vận tải bị phong tỏa do căng thẳng ngoại giao trong khu vực.

Hành động tẩy chay của nhóm các nước Arab do Saudi Arabia dẫn đầu liên quan đến căng thẳng ngoại giao tại vùng Vịnh trong thời gian gần đây đã gây tổn thất về kinh tế cho tất cả các nước có liên quan, trong đó Bahrain và Qatar là hai nước chịu ảnh hưởng nặng nề nhất.

Ngày 9/9, Saudi Arabia tuyên bố dừng mọi hoạt động đối thoại với Qatar, đồng thời cáo buộc nước này “bóp méo sự thật”, ngay sau khi xuất hiện thông tin về một cuộc điện đàm giữa lãnh đạo hai nước – một động thái có thể đem lại bước đột phá trong cuộc khủng hoảng vùng Vịnh hiện nay.

Ngày 8/9, các nước Arab gồm Saudi Arabia, Các Tiểu vương quốc Arab thống nhất (UAE), Bahrain và Ai Cập đã ra tuyên bố không công nhận những tiến bộ đạt được trong việc giải quyết cuộc khủng hoảng ngoại giao tại vùng Vịnh nhờ nỗ lực trung gian hòa giải của Quốc vương Kuwait Sheikh Sabah Al Ahmad Al Sabah.

Ngày 7/9, Tổng thống Donald Trump đã đề nghị làm trung gian hòa giải trong cuộc khủng hoảng giữa Qatar và các nước láng giềng Arab, đồng thời bày tỏ tin tưởng rằng cuộc khủng hoảng sẽ được giải quyết "khá dễ dàng".