Trong khuôn viên lễ hội, tiếng trống lân nổi lên rộn rã, những chiếc đèn ông sao được treo lên rực rỡ, và các gia đình Việt - từ ông bà tóc đã bạc đến cháu nhỏ trên tay cha mẹ - cùng quây quần bên nhau. Đó là mùa Trung Thu thứ 23 mà cộng đồng người Việt gìn giữ nơi đất khách. Hành trình bền bỉ ấy không chỉ để giữ một cái Tết Trung Thu, mà giữ cả một phần cội nguồn cho những thế hệ sinh ra và lớn lên xa Tổ quốc.
Theo phóng viên TTXVN tại London, 23 năm trước, khởi đầu chỉ là một mái trường nhỏ mang tên VietSchool, nay đã trưởng thành thành Hội Gia đình Việt. Chặng đường ấy, như người trong cuộc thừa nhận, đã đi qua những thử thách tưởng chừng không thể vượt qua. Điều gì đã giữ cho ngọn đèn ấy không tắt qua ngần ấy mùa Trăng? Câu trả lời giản dị đến từ chính những người đã bền bỉ dựng xây nó.
Bà Quỳnh Dao - Giám đốc điều hành VFP - cho biết: "Đây cũng là cách mà chúng tôi bày tỏ lòng yêu nước". Chỉ một câu, mà gói trọn cả tâm thế của những người con xa xứ: gìn giữ nếp cổ truyền. Với họ, không phải là hoài niệm suông, mà là một cách yêu nước lặng thầm giữa lòng nước Anh.
Tình yêu ấy không dừng lại ở một thế hệ. Điều khiến những người tổ chức trăn trở là làm sao để các cháu tiếp tục giữ được những nét đẹp của ông bà, tổ tiên trên đất Anh, và để văn hóa Việt được lan tỏa rộng rãi hơn. Và ở một góc sân khấu Deptford, người ta đã nhìn thấy câu trả lời.
Cháu Ngọc Anh, sinh ra tại Anh, được mẹ dạy tiếng Việt ở nhà và mỗi mùa Trung Thu, bố mẹ lại kể cho em nghe sự tích chú Cuội, chị Hằng. Năm nay, năm thứ 10 em đến với Tết Trung Thu của VFP và đứng trên sân khấu trong vai người dẫn chương trình tiếng Anh.
Hãy hình dung cả một hành trình trao truyền trong hình ảnh nhỏ bé ấy: người mẹ gìn giữ tiếng mẹ đẻ bên căn bếp gia đình, câu chuyện cổ tích được kể lại qua từng mùa Trăng, để rồi chính đứa trẻ ấy trở thành nhịp cầu đưa văn hóa Việt đến với bạn bè quốc tế bằng chính ngôn ngữ của xứ sở mình đang sống. Sợi chỉ nối các thế hệ, tưởng mong manh, hóa ra lại là thứ bền chắc nhất.
Chủ đề của Tháng Di sản Đông và Đông Nam Á năm nay được đặt tên là "Evolving Threads" - Những sợi chỉ chuyển mình. Cái tên gói trọn tinh thần của cả cộng đồng nơi đây: những sợi chỉ cội nguồn không hề đứng yên, mà giao thoa, đổi thay, mở ra những khả năng mới, nhưng vẫn nối liền về một gốc.
Đáng quý hơn cả, những sợi chỉ Việt ấy đang được xã hội sở tại trân trọng đón nhận. Hai năm trước, quận Lewisham là địa phương đầu tiên khởi xướng Tháng Di sản Đông và Đông Nam Á, và năm ngoái, cả London đã cùng công nhận.
Bà Tam Hau-Yu, Đại biểu Hội đồng khu vực Deptford khẳng định, cộng đồng người Việt đã bén rễ sâu ở Deptford và nhiều khu vực ở London, và bày tỏ niềm tự hào khi đây là một trong những lễ hội tôn vinh thành tựu của cộng đồng.
Nhìn từ trong nước, những gì diễn ra ở Deptford không phải là câu chuyện riêng của một hội đoàn. Nó là minh chứng sống động cho một chủ trương nhất quán của Đảng. Nghị quyết số 23-NQ/TW về công tác người Việt Nam ở nước ngoài khẳng định cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài là bộ phận không tách rời và là nguồn lực quan trọng của cộng đồng dân tộc Việt Nam; đặt mục tiêu giữ gìn, lan tỏa bản sắc văn hóa dân tộc và ngôn ngữ tiếng Việt đến thế hệ trẻ và các thế hệ người Việt mai sau, đồng thời phát huy vai trò "đại sứ văn hóa, đất nước và con người Việt Nam" của kiều bào.
Đặt trong tinh thần ấy, mỗi chiếc đèn ông sao được thắp lên ở Deptford, mỗi câu chuyện chị Hằng được kể lại bằng tiếng Việt trong một mái nhà ở London, chính là những "sợi chỉ" văn hóa đang được các thế hệ nối tiếp gìn giữ ở nơi cách quê hương hàng vạn dặm.
Một mùa Trăng nữa lại về với cộng đồng người Việt ở Deptford. Dưới vầng Trăng đoàn viên ấy, một dân tộc kiên cường dệt tiếp những sợi chỉ của mình - sợi chỉ nối quá khứ với tương lai, nối cội nguồn với chân trời mới, nối những người con đất Việt dù ở bất cứ nơi đâu về chung một mái nhà. Và chừng nào những sợi chỉ ấy còn được truyền tay qua các thế hệ, chừng đó ta còn vững một niềm tin: dù đi xa đến đâu, trái tim người Việt vẫn luôn hướng về Tổ quốc.
