Sene Dolta thêm vui từ những đổi thay ở vùng đồng bào Khmer

Trong không khí hân hoan đón mừng lễ Sene Dolta năm 2026, diện mạo các phum sóc vùng đồng bào Khmer tại Vĩnh Long đang ghi nhận những bước chuyển mình mạnh mẽ.

Việc triển khai đồng bộ các chương trình mục tiêu quốc gia cùng việc ban hành hàng loạt quyết sách đặc thù của địa phương đã khơi thông nguồn lực hạ tầng, tạo sinh kế tự lực và nâng cao toàn diện chất lượng cuộc sống vùng đồng bào Khmer.

Đột phá sinh kế, xóa nhà tạm và giảm nghèo bền vững

Ông Thạch Sốc Kha, xã Nhị Trường (giữa) chia sẻ việc được địa phương hỗ trợ, tạo điều kiện cho con trai được tiếp cận nguồn vốn vay ưu đãi đi làm việc có thời hạn ở Nhật Bản, giúp gia đình có nguồn thu nhập ổn định.

Ông Thạch Sốc Kha, xã Nhị Trường (giữa) chia sẻ việc được địa phương hỗ trợ, tạo điều kiện cho con trai được tiếp cận nguồn vốn vay ưu đãi đi làm việc có thời hạn ở Nhật Bản, giúp gia đình có nguồn thu nhập ổn định.

Xã Nhị Trường có 8.886 hộ dân với 35.845 nhân khẩu, trong đó hộ đồng bào Khmer chiếm gần 71,4%. Trong quá trình triển khai các chính sách giảm nghèo, địa phương chú trọng hỗ trợ theo nhu cầu thực tế của từng hộ, kết hợp tạo sinh kế với giải quyết những khó khăn về nhà ở, vốn sản xuất và điều kiện sinh hoạt.

Ông Thạch Sốc Kha, xã Nhị Trường cho biết, năm 2023, sau khi con trai Thạch Chanh Đa học xong lớp 12 và có nguyện vọng đi làm việc tại Nhật Bản, gia đình ông được chính quyền địa phương tận tình hướng dẫn thủ tục, đồng thời tạo điều kiện tiếp cận nguồn vốn vay ưu đãi 100 triệu đồng từ Ngân hàng Chính sách xã hội để trang trải chi phí đi làm việc ở nước ngoài; gia đình đối ứng thêm 20 triệu đồng.

Làm việc trong lĩnh vực xây dựng tại Nhật Bản, con trai ông có thu nhập bình quân gần 30 triệu đồng/tháng, mỗi tháng gửi về gia đình từ 8 - 16 triệu đồng để phụ giúp cha mẹ trang trải chi phí và trả nợ ngân hàng. Đến nay, gia đình trả gần hết khoản vay, chỉ còn 2 kỳ thanh toán; bên cạnh đó, Đa cũng đã có một khoản tích lũy và dự định tiếp tục gia hạn thời gian làm việc tại Nhật Bản thêm 3 năm.

Không chỉ tạo điều kiện cho người dân tiếp cận vốn để đi làm việc ở nước ngoài, các chính sách giảm nghèo tại Nhị Trường còn được triển khai theo hướng hỗ trợ trực tiếp về nhà ở và tư liệu sản xuất, phù hợp với điều kiện của từng hộ.

Giai đoạn 2021 - 2025, từ nguồn Quỹ An sinh xã hội, hỗ trợ của Bộ Công an và các chính sách dân tộc, xã Nhị Trường đã xây mới, sửa chữa 362 căn nhà cho hộ nghèo, cận nghèo. Đến nay, 100% hộ dân trên địa bàn không còn nhà tạm, dột nát; tỷ lệ nhà ở kiên cố và bán kiên cố đạt 80,13%.

Cùng với ổn định chỗ ở, các chương trình hỗ trợ sinh kế được triển khai theo hướng trao tư liệu sản xuất và tạo điều kiện để người dân chủ động phát triển kinh tế gia đình. Giai đoạn này, xã đã giải ngân hơn 17,7 tỷ đồng để hỗ trợ sinh kế giúp người dân giảm nghèo bền vững. Thông qua Ngân hàng Chính sách xã hội, 4.268 lượt hộ dân đã tiếp cận 162 tỷ đồng vốn vay ưu đãi để phát triển sản xuất, giải quyết việc làm...

Thực hiện Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi, từ năm 2022-2025, xã đã giải ngân hơn 42,8 tỷ đồng xây dựng mới 36 công trình và sửa chữa 21 gói công trình hạ tầng thiết yếu; đồng thời giải ngân hơn 7,5 tỷ đồng để hỗ trợ đất ở cho 5 hộ, nhà ở cho 153 hộ, chuyển đổi nghề cho 52 hộ và hỗ trợ sử dụng nước sinh hoạt cho 43 hộ.

Đến nay, điều kiện sinh hoạt của người dân được cải thiện đáng kể. Tỷ lệ hộ sử dụng điện an toàn, thường xuyên đạt 99,25%; 100% ấp được phủ sóng viễn thông, internet và hệ thống loa truyền thanh; tỷ lệ hộ sử dụng nước sạch từ hệ thống cấp nước tập trung đạt 78,54%.

Gia đình bà Thạch Thị Chàm, ấp Nô Pộk, xã Nhị Trường thoát nghèo được tiếp cận nhiều chính sách hỗ trợ của nhà nước.

Gia đình bà Thạch Thị Chàm, ấp Nô Pộk, xã Nhị Trường thoát nghèo được tiếp cận nhiều chính sách hỗ trợ của nhà nước.

Gia đình bà Thạch Thị Chàm, ấp Nô Pộk, từng thuộc diện hộ nghèo trong nhiều năm. Năm 2025, gia đình bà được hỗ trợ 50 triệu đồng và cho vay thêm 50 triệu đồng từ nguồn tín dụng chính sách để xây dựng nhà ở; được hỗ trợ một con bò sinh sản từ chương trình phát triển sinh kế (trị giá gần 20 triệu đồng). Nhờ có nơi ở ổn định, gia đình bà có thêm động lực để lao động sản xuất, vươn lên thoát nghèo. Đây cũng là một trong những cách địa phương triển khai chính sách giảm nghèo theo hướng vừa giải quyết khó khăn trước mắt, vừa tạo điều kiện để người dân có tư liệu sản xuất, từng bước ổn định cuộc sống.

Theo ông Kiên Dự, Trưởng ấp Nô Pộk, ấp hiện có 406 hộ dân với 1.723 nhân khẩu, trong đó 261 hộ Khmer. Thời gian qua, đồng bào Khmer địa phương được tiếp cận nhiều chính sách hỗ trợ của nhà nước về nhà ở, sinh kế… Năm 2025, ấp có 19 hộ được hỗ trợ gần 20 triệu đồng/hộ để phát triển chăn nuôi. Từ nguồn hỗ trợ, người dân có thêm tư liệu sản xuất, cải thiện thu nhập và từng bước thoát nghèo bền vững. Hiện, ấp còn 15 hộ nghèo. Thời gian tới, địa phương sẽ tập trung, tranh thủ các nguồn lực để hỗ trợ sinh kế giúp những hộ này thoát nghèo bền vững.

Theo ông Trần Văn An, Phó Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch UBND xã Nhị Trường, mục tiêu của các chính sách giảm nghèo không chỉ là hỗ trợ người dân vượt qua khó khăn trước mắt mà quan trọng hơn là tạo điều kiện để mỗi hộ có sinh kế, có việc làm và tự vươn lên ổn định cuộc sống. Đây cũng là hướng xã tiếp tục thực hiện trong giai đoạn 2026 - 2030, gắn hỗ trợ sinh kế với nâng cao thu nhập, giảm nghèo bền vững và từng bước nâng chất đời sống đồng bào Khmer.

Xã Nhị Trường phấn đấu đến năm 2030, thu nhập bình quân đầu người đạt 99 triệu đồng/người/năm; tiếp tục đầu tư hoàn thiện hệ thống hạ tầng, nâng chất các tiêu chí nông thôn mới, góp phần cải thiện toàn diện đời sống đồng bào Khmer.

Bà Thạch Thị Khone, ấp Nô Pộk, xã Nhị Trường, được hỗ trợ xây dựng nhà ở và phát triển sinh kế.

Bà Thạch Thị Khone, ấp Nô Pộk, xã Nhị Trường, được hỗ trợ xây dựng nhà ở và phát triển sinh kế.

Nâng cao đời sống cho đồng bào dân tộc Khmer

Vĩnh Long hiện có 415.970 người dân tộc Khmer, chiếm 10,4% dân số toàn tỉnh, sinh sống tập trung tại 30 xã, phường vùng đồng bào dân tộc thiểu số.

Theo Giám đốc Sở Dân tộc và Tôn giáo tỉnh Vĩnh Long Thạch Thị Thu Hà, thời gian qua, tỉnh đặc biệt quan tâm triển khai đồng bộ các chính sách dân tộc, tập trung vào những lĩnh vực thiết yếu như đầu tư hạ tầng, nhà ở, sinh kế, giáo dục, y tế, đào tạo nghề, giải quyết việc làm và chăm lo đời sống văn hóa, tinh thần cho đồng bào dân tộc thiểu số.

Giai đoạn 2021 - 2025, tỉnh đã đầu tư xây dựng mới 279 công trình với tổng kinh phí hơn 434,2 tỷ đồng. Riêng năm 2025, Vĩnh Long đầu tư trên 170 tỷ đồng thực hiện 83 công trình hạ tầng thiết yếu, góp phần cải thiện điều kiện đi lại, lưu thông hàng hóa và phục vụ phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số.

Phó Bí thư Tỉnh ủy Vĩnh Long Lâm Minh Đằng thăm và tặng quà tại chùa Trà Khúp (xã Ngũ Lạc) dịp Sêne Đôlta 2026.

Phó Bí thư Tỉnh ủy Vĩnh Long Lâm Minh Đằng thăm và tặng quà tại chùa Trà Khúp (xã Ngũ Lạc) dịp Sêne Đôlta 2026.

Cùng với đầu tư hạ tầng, tỉnh hỗ trợ 44 hộ về đất ở, 1.270 hộ về nhà ở, 545 hộ chuyển đổi nghề và 418 hộ về nước sinh hoạt, với tổng kinh phí thực hiện hơn 65,1 tỷ đồng. Các chính sách hỗ trợ được triển khai gắn với nâng cao năng lực và tạo cơ hội để người dân chủ động phát triển kinh tế. Giai đoạn 2021 - 2025, tỉnh đào tạo, nâng cao năng lực cho 9.752 lượt cán bộ cơ sở, người dân và đại diện cộng đồng; phối hợp Ngân hàng Chính sách xã hội giải ngân hơn 60,1 tỷ đồng cho 1.319 lượt hộ vay vốn phát triển nhà ở, sản xuất.

Những chuyển biến về kinh tế đang tạo thêm điều kiện để đồng bào Khmer giữ gìn và phát huy các giá trị văn hóa truyền thống. Trong đó, Sene Dolta là lễ để đồng bào Khmer tưởng nhớ ông bà, tổ tiên, sum họp gia đình, năm nay lễ này diễn ra trong 3 ngày, từ ngày 10 đến 12/10.

Dịp này, lãnh đạo Tỉnh ủy, HĐND - UBND - Ủy ban MTTQ Việt Nam tỉnh Vĩnh Long đã tổ chức các đoàn thăm, chúc mừng và tặng quà Hội Đoàn kết sư sãi yêu nước, chùa Phật giáo Nam tông Khmer, các vị chức sắc, gia đình chính sách, người có uy tín tiêu biểu… trên địa bàn tỉnh.

Bí thư Tỉnh ủy Vĩnh Long Trần Văn Lâu cho biết, thời gian qua, các cấp ủy, chính quyền luôn quan tâm thực hiện tốt công tác dân tộc, tôn giáo; chăm lo, nâng cao đời sống vật chất, tinh thần của đồng bào Khmer, gắn giảm nghèo bền vững với bảo tồn, phát huy các giá trị văn hóa truyền thống. Đặc biệt, Tỉnh ủy đã ban hành Nghị quyết số 10-NQ/TU ngày 29/4/2026 về phát triển toàn diện vùng đồng bào dân tộc thiểu số tỉnh Vĩnh Long giai đoạn 2026 - 2030, định hướng đến năm 2045, qua đó thể hiện quyết tâm huy động nguồn lực, tạo chuyển biến toàn diện đời sống vùng đồng bào dân tộc thiểu số.

Đoàn Đại biểu Quốc hội tỉnh Vĩnh Long tặng quà gia đình chính sách người Khmer ở xã Bình Phú dịp Sêne Đôlta 2026.

Đoàn Đại biểu Quốc hội tỉnh Vĩnh Long tặng quà gia đình chính sách người Khmer ở xã Bình Phú dịp Sêne Đôlta 2026.

Theo Bí thư Tỉnh ủy, trong quá trình phát triển kinh tế - xã hội, đồng bào Khmer đã có nhiều đóng góp tích cực, cùng các cấp ủy, chính quyền giữ gìn an ninh, trật tự, củng cố khối đại đoàn kết toàn dân tộc. Thời gian tới, tỉnh mong muốn đồng bào Khmer tiếp tục phát huy truyền thống đoàn kết, tích cực lao động sản xuất, phát triển kinh tế, tham gia các phong trào thi đua yêu nước, giữ gìn bản sắc văn hóa dân tộc, góp phần thực hiện thắng lợi các mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội của địa phương.

Trong không khí đón lễ Sene Dolta năm 2026, những đổi thay ở phum sóc, từng gia đình đang góp phần tạo thêm niềm vui cho đồng bào Khmer. Tỉnh ủy - HĐND - UBND - Ủy ban MTTQ Việt Nam tỉnh Vĩnh Long đã gửi thư chúc mừng đến chư tăng, người có uy tín cùng toàn thể đồng bào, cán bộ, chiến sĩ dân tộc Khmer.

Từ những đổi thay trong đời sống, những mô hình sản xuất hiệu quả và cơ hội việc làm và học tập ngày càng rộng mở, lễ Sene Dolta năm nay không chỉ là dịp để đồng bào Khmer sum họp, tưởng nhớ ông bà, tổ tiên mà còn là dịp nhìn lại những thành quả đã đạt được, thêm niềm tin và động lực tiếp tục lao động, sản xuất, giữ gìn bản sắc văn hóa và chung sức xây dựng tỉnh Vĩnh Long ngày càng phát triển.

Bài và ảnh: Thanh Hòa/TTXVN