Theo hãng tin Reuters, lực lượng Houthi đã nhanh chóng giành thêm nhiều vị trí từ chính phủ Yemen được Saudi Arabia hậu thuẫn, kể từ khi xung đột Mỹ - Iran làm bùng phát trở lại cuộc nội chiến tại Yemen vào mùa Hè năm nay. Diễn biến này cũng khiến Riyadh một lần nữa rơi vào thế đối đầu với lực lượng Houthi.
Sau khi giành lại một số vị trí trong cuộc phản công hồi tháng 10, ngày 15/11, chính phủ Yemen thông báo rút quân khỏi các khu vực gần eo biển Bab el-Mandeb - tuyến hàng hải quan trọng của thế giới - để tập trung bảo vệ căn cứ hoạt động tại thành phố cảng Aden, miền Nam nước này.
Các nguồn tin quân đội Yemen ngày 16/11 cho biết lực lượng Houthi đã tiến đến khu vực ven biển phía Nam Khor Omairh, cách Aden khoảng 100 km về phía Tây, và chỉ còn cách phòng tuyến của chính phủ tại khu vực ven biển Qawah khoảng 25 km.
Trong khi đó, truyền thông nhà nước Saudi Arabia đưa tin Quốc vương Salman đã ban hành sắc lệnh hoàng gia về việc điều chỉnh nhân sự trong bộ chỉ huy liên quân do Riyadh đứng đầu. Theo đó, chỉ huy đương nhiệm, Trung tướng Fahd bin Hamad Al-Salman, được bổ nhiệm làm cố vấn quân sự cho Bộ trưởng Quốc phòng; còn Tổng tham mưu trưởng, Đại tướng Fayyad Al-Ruwaili, được giao thêm nhiệm vụ chỉ huy lực lượng liên quân.
Hai nhà ngoại giao phương Tây nhận định việc thay đổi nhân sự này có liên quan trực tiếp đến tình hình chiến trường Yemen và những bước tiến gần đây của lực lượng Houthi. Văn phòng truyền thông Chính phủ Saudi Arabia hiện chưa phản hồi yêu cầu bình luận về vấn đề này.
Kể từ khi xung đột tại Yemen tái diễn, lực lượng Houthi liên tục phóng tên lửa đạn đạo và máy bay không người lái nhằm vào các sân bay cũng như cơ sở dầu khí của Saudi Arabia. Những bước tiến của lực lượng này tại Yemen, cùng các cuộc tấn công nhằm vào Saudi Arabia và hoạt động vận tải biển trên Biển Đỏ, được cho là đã góp phần củng cố vị thế của Iran trong bối cảnh xung đột rộng hơn tại Trung Đông.
Tại Aden, người dân cho biết lực lượng an ninh chính phủ đã lập thêm nhiều trạm kiểm soát và tăng cường kiểm tra giấy tờ tùy thân. Đây là nơi đặt trụ sở chính quyền Yemen kể từ khi lực lượng Houthi chiếm thủ đô Sanaa năm 2014.
Amin Mahmoud, một nhân viên chính phủ, cho biết với Reuters rằng nguồn cung thực phẩm và nhiên liệu tại Aden vẫn được duy trì, song người dân lo ngại trước việc các lực lượng chính phủ rút lui và nguy cơ giao tranh lan đến gần thành phố hơn.
Theo ba nguồn tin từ chính phủ, ưu tiên hiện nay của chính quyền Yemen là bảo đảm an ninh cho Aden và tỉnh Lahj. Các lực lượng chính phủ đang được tái triển khai và tổ chức lại đội hình dọc các chiến tuyến, nhằm chuẩn bị cho kế hoạch giành lại những khu vực đã mất vào tay Houthi.
Chuyên gia phân tích chính trị và xung đột Mohammed Al-Qadhi nhận định Aden đang đối mặt với mối đe dọa nghiêm trọng khi lực lượng đối phương ngày càng tiến gần. Ông cho rằng đây là bước lùi lớn đối với chính phủ Yemen, bởi thay vì tiếp tục hướng tới mục tiêu tái chiếm Sanaa, lực lượng này hiện phải chuyển sang thế phòng thủ để bảo vệ Aden.
Theo ông Al-Qadhi, một trong những khó khăn lớn nhất của chính phủ Yemen là tình trạng chia rẽ nội bộ. Trong khi đó, lực lượng Houthi đang tận dụng những bất đồng và xung đột đã tích tụ trong nhiều năm giữa các phe phái thuộc chính phủ.
Cuộc nội chiến tại Yemen từng tạm lắng từ năm 2022, nhưng bùng phát trở lại vào mùa Hè năm nay trong bối cảnh xung đột liên quan đến Iran lan rộng trong khu vực. Lực lượng Houthi nhanh chóng giành quyền kiểm soát các khu vực ven biển dọc Biển Đỏ và eo biển Bab el-Mandeb, đồng thời bao vây lực lượng chính phủ tại Taiz - thành phố lớn thứ ba của Yemen, nằm trên các dãy núi nhìn xuống tuyến đường dẫn tới Aden.
Trong chiến dịch diễn ra tháng trước, lực lượng chính phủ Yemen đã nhanh chóng giành lại một số vị trí chiến lược quanh eo biển Bab el-Mandeb, trong đó có khu vực Dhubab. Tuy nhiên, họ vẫn chưa thể đẩy lùi hoàn toàn lực lượng Houthi khỏi khu vực này, cũng như chưa giành lại được thành phố al-Mocha, nằm xa hơn về phía Bắc dọc bờ biển.