Binh sĩ Mỹ và Philippines tham gia tập trận chung Vai kề vai. Ảnh: AFP |
Ông Yasay cho biết thêm ý của Tổngthống Rodrigo Duterte là Philippines sẽ hủy bỏ các cuộc tuần tra chung trongvùng tranh chấp ở Biển Đông bởi nó có thể làm gia tăng căng thẳng khu vực. “Kỳthực, Tổng thống muốn nói rằng sẽ hủy bỏ các cuộc tuần tra quân sự chung trong vùngtranh chấp ở Biển Đông. Các hiệp định và điều ước quân sự mà Philippines thamgia không đề cập tới vấn đề này. Chúng tôi chỉ không muốn tham gia vào hành vicó tính khiêu khích vì nó khiến tình thình thêm căng thẳng, hơn nữa, sẽ gây trởlại cho chúng tôi cùng với các bên như Trung Quốc giải quyết hòa bình tranh chấp”,ông Yasay giải thích đồng thời bày tỏ mong muốn làm bạn với tất cả các nước,không muốn cô lập bất cứ nước nào. Theo người đứng đầu ngành ngoại giao Philippines,điều này sẽ được thể hiện trong phương thức xử lý tranh chấp Biển Đông.
Thực tế cho thấy đây không phải là lầnđầu tiên Ngoại trưởng Yasay đứng ra “nói rõ sự thực” cho ông Duterte. Vào trungtuần tháng 9, Tổng thống Philippines từng lớn tiếng yêu cầu lực lượng đặc biệtcủa Mỹ nên rời khỏi miền Nam Philippines. Sauđó, ông Yasay đã phải vội vàng bày tỏ hi vọng với Ngoại trưởng Mỹ John Kerry rằngWashington sẽ không hiểu sai ý của Tổng thống Philippines bởi khi ông Dutertenói muốn lực lượng đặc biệt Mỹ rời khỏi miền Nam Philippines là vì không muốnnhìn thấy binh lính Mỹ bị thương hay bị giết hại. Ông Yasay nhấn mạnh: Chínhsách của Philippines đối với Mỹ không thay đổi.
Trong một diễn biến liên quan, phátbiểu trước các binh sĩ trên tàu sân bay USS Carl Vinson tại San Diego ngày 29/9,Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Ashton Carter nêu rõ: "Vẫn như hàng thập niên qua,liên minh của chúng ta với Philippines là không thể lay chuyển được". Người đứng đầu Lầu Năm góc cũngnhấn mạnh Hải quân Mỹ sẽ tiếp tục không quan tâm đến các tuyên bố chủ quyềnlãnh thổ của Trung Quốc và di chuyển qua các vùng biển xung quanh những quần đảoở Biển Đông.