Thông tư số 23/2024/TT-BCT ngày 7/11/2024 của Bộ trưởng Bộ Công Thương quy định về quản lý, sử dụng vật liệu nổ công nghiệp, tiền chất thuốc nổ thuộc thẩm quyền quản lý của Bộ Công Thương, có hiệu lực từ ngày 1/1/2025. Thông tư này được sửa đổi, bổ sung bởi Thông tư số 38/2025/TT-BCT (có hiệu lực từ ngày 1/7/2025) và Thông tư số 15/2026/TT-BCT (có hiệu lực từ ngày 10/4/2026).
Thông tư nêu rõ, việc quản lý, sử dụng vật liệu nổ công nghiệp và tiền chất thuốc nổ phải được thực hiện chặt chẽ, đồng bộ từ khâu sản xuất, kinh doanh, xuất khẩu, nhập khẩu đến sử dụng, bảo quản và tiêu hủy theo quy định của pháp luật.
Theo quy định, phạm vi điều chỉnh của Thông tư bao gồm nhiều nội dung như: danh mục vật liệu nổ công nghiệp; danh mục tiền chất thuốc nổ được phép sản xuất, kinh doanh, sử dụng tại Việt Nam; thẩm quyền cấp, cấp lại, điều chỉnh giấy phép, giấy chứng nhận; hồ sơ, thủ tục đăng ký nghiên cứu, phát triển, thử nghiệm, đánh giá và công nhận sản phẩm; đánh giá nguy cơ rủi ro về an toàn; xây dựng phương án nổ mìn, kế hoạch ứng cứu khẩn cấp; chế độ báo cáo và xây dựng cơ sở dữ liệu chuyên ngành.
Thông tư quy định danh mục vật liệu nổ công nghiệp bao gồm thuốc nổ công nghiệp, phụ kiện nổ và các loại thuốc nổ mạnh theo phụ lục kèm theo; đồng thời quy định danh mục tiền chất thuốc nổ được phép sản xuất, kinh doanh và sử dụng tại Việt Nam.
Về thẩm quyền quản lý, Thông tư phân định cụ thể giữa các cơ quan; trong đó, Cục Kỹ thuật an toàn và Môi trường công nghiệp thực hiện cấp các loại giấy phép liên quan đến sản xuất, kinh doanh, sử dụng vật liệu nổ công nghiệp và dịch vụ nổ mìn, bao gồm cả hoạt động trên thềm lục địa hoặc trên phạm vi toàn quốc. Cục Hóa chất cấp phép đối với hoạt động kinh doanh, xuất khẩu, nhập khẩu tiền chất thuốc nổ và vật liệu nổ công nghiệp. UBND cấp tỉnh thực hiện cấp phép sử dụng vật liệu nổ công nghiệp trên địa bàn và quản lý các hoạt động liên quan tại địa phương.
Thông tư cũng quy định chi tiết về hồ sơ, thủ tục đăng ký mới, đăng ký bổ sung đối với các nhiệm vụ nghiên cứu, phát triển, thử nghiệm sản phẩm vật liệu nổ công nghiệp. Đối với các sản phẩm mới hoặc lần đầu nhập khẩu vào Việt Nam, việc đánh giá, thử nghiệm và công nhận kết quả được thực hiện theo quy trình có sự tham gia của Hội đồng khoa học và công nghệ, với các mốc thời gian xử lý cụ thể.
Bên cạnh đó, Thông tư quy định việc xây dựng và vận hành cơ sở dữ liệu về vật liệu nổ công nghiệp, tiền chất thuốc nổ do Bộ Công Thương xây dựng, quản lý, bảo đảm cập nhật thường xuyên, đáp ứng yêu cầu về an toàn, an ninh thông tin, kết nối, chia sẻ dữ liệu; đồng thời quy định trách nhiệm của các cơ quan trong việc cập nhật, khai thác và sử dụng dữ liệu theo đúng quy định của pháp luật.
Thông tư cũng đặt ra yêu cầu đối với các tổ chức, doanh nghiệp trong việc đánh giá nguy cơ rủi ro về an toàn định kỳ hàng năm hoặc khi có thay đổi về điều kiện hoạt động. Đồng thời, xây dựng phương án nổ mìn, lập hộ chiếu nổ mìn và kế hoạch ứng cứu khẩn cấp, tổ chức diễn tập theo quy định.
Về chế độ báo cáo, các tổ chức, doanh nghiệp phải thực hiện báo cáo định kỳ sáu tháng và hằng năm đúng thời hạn. Đồng thời, thực hiện báo cáo đột xuất trong các trường hợp xảy ra sự cố, mất cắp, thất thoát hoặc xâm nhập trái phép trong thời hạn 24 giờ kể từ khi phát hiện, và báo cáo khi chấm dứt hoạt động trong thời hạn 48 giờ.
Thông tư có hiệu lực thi hành từ ngày 1/1/2025, đồng thời bãi bỏ một số thông tư trước đây liên quan đến quản lý, sử dụng vật liệu nổ công nghiệp và tiền chất thuốc nổ.
