Phê duyệt 17 nhiệm vụ về công nghệ chiến lược
Theo báo cáo của Bộ Khoa học và Công nghệ, thực hiện Quyết định số 808/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ về giao nhiệm vụ phát triển công nghệ chiến lược, Bộ đã tiếp nhận 29 đề xuất của các bộ, cơ quan. Qua thẩm định, 23 nhiệm vụ đủ điều kiện phê duyệt, 6 nhiệm vụ không đủ điều kiện.
Đến ngày 19/10, trong số 23 nhiệm vụ đủ điều kiện, 17 nhiệm vụ đã được phê duyệt, với tổng kinh phí đề xuất hơn 2.319 tỷ đồng; trong đó, ngân sách nhà nước dự kiến bố trí hơn 1.518 tỷ đồng, chiếm 65,5%; kinh phí ngoài ngân sách nhà nước khoảng 800,7 tỷ đồng, chiếm 34,5%.
Trong số 6 nhiệm vụ còn lại, 3 nhiệm vụ của Bộ Xây dựng, Bộ Giáo dục và Đào tạo, Bộ Công Thương chưa được phê duyệt; một nhiệm vụ của Bộ Quốc phòng đang hoàn thiện thủ tục; 2 nhiệm vụ được cơ quan chủ quản quyết định chưa triển khai trong giai đoạn này.
Từ đầu tháng 9/2026, Bộ Khoa học và Công nghệ tiếp nhận thêm 10 đề xuất nhiệm vụ mới. Trong đó, 5 đề xuất đã được thẩm định, gồm 2 đề xuất đang hoàn thiện báo cáo thẩm định và 3 đề xuất không đủ điều kiện phê duyệt. Năm đề xuất còn lại đang được rà soát hồ sơ để tổ chức thẩm định.
Các nhiệm vụ đã được phê duyệt và đang hoàn thiện thủ tục tập trung vào những lĩnh vực như vũ trụ, điện tử, năng lượng, đường sắt tốc độ cao, y tế, nông nghiệp, robot, trí tuệ nhân tạo, giáo dục và ngân hàng. Đây là những lĩnh vực Việt Nam còn phụ thuộc nhiều vào công nghệ, thiết bị nhập khẩu nhưng có nhu cầu thị trường trong nước đủ lớn để phát triển năng lực sản xuất.
Trong lĩnh vực vũ trụ và điện tử, các nhiệm vụ tập trung nghiên cứu, thiết kế, chế tạo vệ tinh quan sát Trái đất, chip thu phát vô tuyến cho thiết bị bay không người lái. Đối với lĩnh vực hạ tầng, các nhiệm vụ hướng đến làm chủ vật tư, kết cấu và hệ thống điều khiển phục vụ đường sắt tốc độ cao, đường sắt đô thị; phát triển mạng 5G chuyên dụng.
Trong lĩnh vực y tế, nông nghiệp, các nhiệm vụ tập trung nghiên cứu ứng dụng liệu pháp tế bào trong điều trị bệnh, công nghệ chọn giống theo hệ gen. Đối với robot và trí tuệ nhân tạo, trọng tâm là phát triển nền tảng điều khiển robot, công nghệ thị giác máy phục vụ công nghiệp chế biến, chế tạo và dịch vụ đô thị.
Theo Bộ Khoa học và Công nghệ, việc triển khai các nhiệm vụ nhằm làm chủ công nghệ lõi, giảm phụ thuộc vào công nghệ nhập khẩu, nâng cao năng suất, tạo thị trường cho các sản phẩm công nghệ mới, góp phần thúc đẩy tăng trưởng kinh tế và giải quyết các vấn đề xã hội.
Tuy nhiên, tiến độ phê duyệt nhiệm vụ giữa các bộ, cơ quan chưa đồng đều. Một số nhiệm vụ chậm phê duyệt có nguy cơ ảnh hưởng đến tiến độ lựa chọn tổ chức chủ trì, ký hợp đồng và triển khai trong năm 2026.
Bên cạnh đó, một số đề xuất chưa đáp ứng tiêu chí nhiệm vụ công nghệ chiến lược, chưa chứng minh được khả năng làm chủ công nghệ lõi, chưa xác định rõ sản phẩm đầu ra, tỷ lệ nội địa hóa và hiệu quả sử dụng ngân sách nhà nước. Một số đề xuất tuy xác định đúng bài toán cần giải quyết nhưng nội dung còn thiên về mua sắm thiết bị, chuyển đổi số, thiếu tính mới và nội dung nghiên cứu, làm chủ công nghệ.
Về kinh phí, Bộ Khoa học và Công nghệ đề nghị các bộ, cơ quan khẩn trương hoàn thiện kế hoạch, dự toán để tổng hợp, bố trí kinh phí thực hiện các nhiệm vụ trong năm 2026, đồng thời phối hợp với Bộ Tài chính chuẩn bị kế hoạch kinh phí năm 2027.
Về hoàn thiện thể chế, Bộ Khoa học và Công nghệ đang xây dựng thông tư quy định quản lý Chương trình khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo quốc gia đặc biệt về công nghệ chiến lược, trong đó có các quy định về tổ chức thực hiện, kiểm tra, đánh giá, nghiệm thu và tổng hợp kết quả thực hiện chương trình.
Bảo đảm kinh phí, hoàn thiện cơ chế
Phát biểu kết luận cuộc họp, Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng nhấn mạnh, phát triển công nghệ chiến lược là nhiệm vụ khó, đòi hỏi đổi mới cách làm, chuyển sang đặt hàng nghiên cứu để giải quyết những bài toán phát triển của đất nước, gắn với sản phẩm cụ thể. Mặc dù đây là lĩnh vực mới, còn nhiều khó khăn, các bộ, ngành đã tích cực tham gia, đề xuất nhiệm vụ, từng bước xác định được hướng đi và phương thức triển khai.
Phó Thủ tướng cho biết, hành lang pháp lý cho phát triển công nghệ chiến lược cơ bản đã được hoàn thiện. Đối với việc xác định công nghệ lõi, không thể áp dụng một khuôn mẫu chung cho tất cả lĩnh vực do đặc thù của từng ngành khác nhau.
Điều quan trọng là sản phẩm công nghệ chiến lược phải giải quyết được những bài toán phát triển của đất nước, được ứng dụng vào thực tiễn, giúp người dân, doanh nghiệp nâng cao năng suất, chất lượng, hiệu quả, đóng góp vào tăng trưởng kinh tế.
Đối với các nhiệm vụ chưa được phê duyệt, Phó Thủ tướng yêu cầu các bộ, ngành khẩn trương hoàn thiện thủ tục, bảo đảm hoàn thành phê duyệt trong tháng 10/2026, phấn đấu có ít nhất 20 nhiệm vụ được phê duyệt.
Đối với 17 nhiệm vụ đã được phê duyệt, các bộ, ngành khẩn trương tổ chức tuyển chọn tổ chức chủ trì, ký hợp đồng thực hiện, phấn đấu hoàn thành trong tháng 11/2026 để sớm triển khai trên thực tế.
Phó Thủ tướng yêu cầu Bộ Khoa học và Công nghệ tiếp tục phát huy vai trò cơ quan đầu mối, tăng cường hướng dẫn, đôn đốc các bộ, ngành triển khai nhiệm vụ; chủ động nắm bắt, xử lý những khó khăn, vướng mắc phát sinh, kịp thời báo cáo cấp có thẩm quyền đối với những vấn đề vượt thẩm quyền.
Về kinh phí, Bộ Khoa học và Công nghệ tiếp tục hướng dẫn các bộ, ngành hoàn thiện đề xuất, dự toán; phối hợp với Bộ Tài chính khẩn trương phân bổ kinh phí thực hiện các nhiệm vụ trong năm 2026, đồng thời chuẩn bị kế hoạch, nguồn lực cho năm 2027. Phó Thủ tướng nhấn mạnh yêu cầu không để nhiệm vụ đã được phê duyệt nhưng thiếu kinh phí triển khai.
Về hoàn thiện cơ chế, Phó Thủ tướng yêu cầu Bộ Khoa học và Công nghệ khẩn trương ban hành thông tư về quản lý Chương trình khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo quốc gia đặc biệt về công nghệ chiến lược trong tháng 11/2026; tiếp tục thẩm định các đề xuất mới, bảo đảm việc phê duyệt, triển khai nhiệm vụ được thực hiện liên tục.
Bộ Khoa học và Công nghệ chủ động phối hợp với các bộ, ngành rà soát, bổ sung các quy định liên quan đến điều kiện thử nghiệm, tiêu chuẩn, quy chuẩn, thủ tục kiểm định và cấp phép đối với sản phẩm công nghệ chiến lược. Việc hoàn thiện cơ chế phải gắn với yêu cầu đẩy nhanh thẩm định, phê duyệt và triển khai nhiệm vụ, không để gián đoạn quá trình thực hiện.
Phó Thủ tướng yêu cầu các bộ, ngành nêu cao tinh thần trách nhiệm, chủ động phối hợp, kịp thời tháo gỡ khó khăn, vướng mắc; Bộ Khoa học và Công nghệ duy trì giao ban hằng tháng để theo dõi, đôn đốc tiến độ, bảo đảm các nhiệm vụ công nghệ chiến lược sớm đi vào thực tiễn, tạo ra sản phẩm cụ thể, đóng góp thiết thực cho phát triển đất nước.
