Loài thực vật mới được xác định thuộc chi Decaneuropsis, họ Cúc (Asteraceae), có tên khoa học là Decaneuropsis phongnhakebangensis. Nhóm nghiên cứu thống nhất đặt tên Tiếng Việt là Bạch Đầu Phong Nha - Kẻ Bàng. Đây là loài cây bụi leo, có thể cao tới 5m, cành non có lông màu vàng nâu, lá mọc so le hình trứng ngược hoặc bầu dục, cụm hoa mọc ở đầu cành hoặc nách lá, tràng hoa hình phễu màu tím sẫm.
Theo Ban Quản lý Vườn quốc gia Phong Nha - Kẻ Bàng, loài mới này được ghi nhận trong quá trình khảo sát thực vật trên núi đá vôi từ ngày 5 - 13/12/2024 tại nhiều khu vực trong Vườn quốc gia Phong Nha - Kẻ Bàng, đặc biệt ở khu vực Hang Va - Nước Nứt, ở độ cao 777m. Cuộc khảo sát nằm trong chương trình hợp tác giữa Viện Sinh học nhiệt đới (Việt Nam) và Trường Đại học - Bảo tàng Kagoshima (Nhật Bản) về đào tạo và nghiên cứu đa dạng sinh học.
Trong quá trình nghiên cứu, đoàn đã thu thập 520 số hiệu mẫu của khoảng 250 loài thực vật có mạch thuộc 90 họ. Sau phân tích, so sánh và xử lý số liệu, nhóm khoa học khẳng định đây là một loài hoàn toàn mới, chưa từng được mô tả trong các tài liệu khoa học trước đây.
Các nhà khoa học nhận định, việc phát hiện loài Bạch Đầu Phong Nha - Kẻ Bàng không chỉ bổ sung thêm một đại diện mới cho chi Decaneuropsis trên thế giới mà còn có ý nghĩa lớn trong việc nghiên cứu quan hệ tiến hóa của nhóm thực vật này. Đồng thời, kết quả cũng làm phong phú thêm danh mục đa dạng sinh học của Việt Nam, khẳng định vai trò quan trọng của Vườn quốc gia Phong Nha - Kẻ Bàng trong bảo tồn nguồn gen quý hiếm.
Vườn quốc gia Phong Nha - Kẻ Bàng là Di sản thiên nhiên thế giới được UNESCO hai lần vinh danh, nổi bật với hệ sinh thái rừng núi đá vôi đặc trưng, có mức độ đa dạng sinh học cao hàng đầu cả nước. Tính đến nay, các nhà khoa học đã ghi nhận tại đây hơn 2.700 loài thực vật có mạch, nhiều loài đặc hữu, quý hiếm.
Việc tiếp tục phát hiện loài mới cho thấy tiềm năng to lớn của hệ sinh thái khu vực, đồng thời đặt ra yêu cầu cấp thiết trong việc bảo tồn, khai thác hợp lý và phát huy giá trị của nguồn tài nguyên thiên nhiên phục vụ phát triển bền vững.
