Phát hiện lý thú về khả năng truyền âm thanh trên Sao Hỏa

Tàu thăm dò Perseverance của Cơ quan Hàng không và Vũ trụ Mỹ (NASA) đã lần đầu tiên ghi lại được tiếng vù vù tầm thấp của chiếc trực thăng Ingenuity khi những chiếc cánh quạt nhỏ xíu của thiết bị này bay trong bầu khí quyển loãng của Sao Hỏa.
Chú thích ảnh
Hình ảnh mô phỏng tàu thăm dò Perseverance đáp thành công xuống bề mặt sao Hỏa. Ảnh tư liệu (do NASA cung cấp): THX/TTXVN

Ngày 7/5, NASA đã công bố video mới do robot 6 bánh SuperCam - bạn đồng hành của trực thăng Ingenuity, đi theo tàu vũ trụ Perseverance lên "Hành tinh Đỏ" - ghi lại được trong chuyến bay thử nghiệm lần thứ tư của Ingenuity ngày 30/4 vừa qua. Đáng chú ý, video này không chỉ gửi về Trái Đất những hình ảnh từ Sao Hỏa mà còn kèm theo một đoạn âm thanh của trực thăng khi hoạt động trên hành tinh này.

Đoạn video kéo dài gần 3 phút, bắt đầu với tiếng gió thổi khe khẽ qua miệng núi lửa Jezero - nơi tàu thăm dò Perseverance hạ cánh hồi tháng 2 vừa qua trong sứ mệnh tìm kiếm dấu hiệu của sự sống vi sinh vật cổ đại trên Sao Hỏa.

Trực thăng Ingenuity đã cất cánh một cách khéo léo, người xem có thể nghe thấy rõ thanh âm nhè nhẹ phát ra từ những cánh quạt khi chúng quay với tốc độ gần 2.400 vòng/phút để thực hiện một chuyến bay vòng quanh, với tổng quãng đường dài 262 mét.

Việc ghi lại được những âm thanh này coi xem là một bất ngờ, bởi trước đó, các kỹ sư tham gia sứ mệnh Ingenuity của NASA không chắc chắn về việc sẽ có video âm thanh từ chuyến bay, do vị trí của tàu vũ trụ Perseverance cách nơi cất cánh và hạ cánh của trực thăng Ingenuity tới 80 mét. Bầu khí quyển của Sao Hỏa loãng hơn, có mật độ chỉ bằng khoảng 1% so với Trái Đất, nên không gian cũng sẽ tĩnh lặng hơn nhiều.

Ông David Mimoun - Giáo sư về Khoa học hành tinh thuộc Viện ISAE-SUPAERO ở Toulouse (Pháp), đồng thời là trưởng nhóm khoa học phát triển micro của SuperCam trên Sao Hỏa nhấn mạnh: “Đây là một bất ngờ rất thú vị. Chúng tôi đã tiến hành nhiều thử nghiệm và mô phỏng, với kết quả cho thấy micro hầu như không thu được âm thanh của trực thăng, vì bầu khí quyển Sao Hỏa làm giảm mạnh khả năng truyền âm". Theo ông, đoạn ghi âm mới về chuyến bay của trực thăng Ingenuity trên Sao Hỏa "sẽ là mỏ vàng cho sự hiểu biết của chúng ta về bầu khí quyển Sao Hỏa".

SuperCam là thiết bị sử dụng tia laser chiếu vào đá từ một khoảng cách xa, phối hợp với quang phổ kế để tìm ra thành phần hóa học của vật thể. Thiết bị này cũng được tích hợp một micro để ghi lại âm thanh, qua đó các nhà khoa học có thể nắm rõ hơn về các đặc tính vật lý của mục tiêu, ví dụ như độ cứng của vật thể. 

Ngoài việc có âm lượng thấp hơn, âm thanh phát ra trong chuyến du hành của Ingenuity trên Sao Hỏa cũng chậm hơn khi thực hiện tại Trái Đất, do nhiệt độ trên bề mặt Sao Hỏa lạnh buốt, mức trung bình là - 63 độ C. Vận tốc âm thanh trên "Hành tinh Đỏ" vào khoảng 240m/s, so với vận tốc âm thanh khoảng 340 m/s ở Trái Đất. Bầu khí quyển của Sao Hỏa, được tạo thành với 96% là carbon dioxide, có xu hướng hấp thu âm thanh có âm vực cao hơn, vì vậy chỉ những âm thanh có âm vực thấp hơn mới có thể truyền tới khoảng cách ở xa hơn.

NASA đã xử lý âm thanh được ghi ở dạng đơn âm nhằm giúp âm thanh dễ nghe hơn, thông qua việc đặt âm thanh của cánh trực thăng Sao Hỏa ở ngưỡng 84 hertz, giảm các tần số dưới 80 và trên 90 hertz. Sau đó, NASA tăng âm lượng của tín hiệu còn lại.

Thanh Phương (TTXVN)

Dành cho bạn

Khi cuộc đua AI làm gia tăng lo ngại về mối đe doạ với nhân loại

Khi cuộc đua AI làm gia tăng lo ngại về mối đe doạ với nhân loại

Cuộc đua trí tuệ nhân tạo (AI) đang tăng tốc, trong khi cạnh tranh có nguy cơ khiến các doanh nghiệp xem nhẹ an toàn, làm gia tăng những rủi ro khó kiểm soát. Diễn biến này đặt ra yêu cầu đối với Việt Nam trong thực hiện Nghị quyết 57: phát triển và làm chủ AI phải song hành với xây dựng năng lực quản trị, kiểm soát và bảo đảm an toàn.
Tìm giải pháp kéo dài tuổi thọ phù điêu Mậu Thân 1968

Tìm giải pháp kéo dài tuổi thọ phù điêu Mậu Thân 1968

Nắng nóng, độ ẩm và nước mưa có thể âm thầm tác động đến bức phù điêu bằng đồng tại Khu truyền thống cách mạng cuộc Tổng tiến công và nổi dậy Xuân Mậu Thân 1968. Từ những vị trí dễ hư hỏng được nhận diện, nhóm nghiên cứu đề xuất giải pháp theo dõi và bảo trì chủ động nhằm kéo dài tuổi thọ công trình..
TP Hồ Chí Minh cụ thể hóa Nghị quyết 57 - Bài cuối: Thu hút nhân tài, tạo động lực mới

TP Hồ Chí Minh cụ thể hóa Nghị quyết 57 - Bài cuối: Thu hút nhân tài, tạo động lực mới

Để khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo trở thành động lực tăng trưởng, TP Hồ Chí Minh đang đặt trọng tâm vào một nguồn lực có tính quyết định: con người. Từ chính sách thu hút chuyên gia đến việc tạo môi trường để người giỏi giải quyết những bài toán lớn, Thành phố đang từng bước tìm cách biến tri thức thành năng lực đổi mới và giá trị cụ thể.
TP Hồ Chí Minh cụ thể hóa Nghị quyết 57 - Bài 2: Khi khoảng cách từ phòng nghiên cứu đến thị trường được rút ngắn

TP Hồ Chí Minh cụ thể hóa Nghị quyết 57 - Bài 2: Khi khoảng cách từ phòng nghiên cứu đến thị trường được rút ngắn

Nếu các cơ chế mới là “đường băng” để khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo "cất cánh" thì thị trường mới là nơi quyết định công nghệ có tạo ra giá trị hay không. TP Hồ Chí Minh đang tìm cách rút ngắn khoảng cách từ phòng nghiên cứu đến doanh nghiệp, từ ý tưởng đến sản phẩm, qua đó biến nguồn lực tri thức thành một động lực tăng trưởng thực chất.