Phát hiện dải khí khổng lồ mở ra hiểu biết mới về cách thiên hà tiến hóa

Các nhà thiên văn học tại Australia mới đây đã phát hiện một dải khí hydro khổng lồ nối liền 2 thiên hà lùn - những thiên hà nhỏ bé nhưng chứa đựng nhiều điều kỳ diệu về sự hình thành và tiến hóa của vũ trụ. Khám phá này mở ra những hiểu biết mới về cách các thiên hà tương tác và tiến hóa.

Trong tuyên bố ngày 24/9, Trung tâm Nghiên cứu Thiên văn Vô tuyến quốc tế (ICRAR) có trụ sở tại Đại học Tây Australia (UWA) cho biết các nhà nghiên cứu đã phát hiện một cấu trúc khí khổng lồ trải dài 185.000 năm ánh sáng kết nối 2 thiên hà NGC 4532 và DDO 137. Các thiên hà này nằm cách Trái Đất 53 triệu năm ánh sáng.

Nghiên cứu, công bố trên tạp chí định kỳ hằng tháng của Hội Thiên văn Hoàng gia Anh (RAS), cũng cho biết dải khí có phần đuôi khổng lồ kéo dài tới 1,6 triệu năm ánh sáng. Đây là đuôi khí dài nhất từng được quan sát.

Theo Giáo sư Lister Staveley-Smith, Trưởng nhóm nghiên cứu và là nhà thiên văn học thuộc ICRAR UWA, phát hiện này đánh dấu bước tiến quan trọng trong việc tìm hiểu cách  thức tương tác của các thiên hà. Theo ông, lực thủy triều giữa 2 thiên hà NGC 4532 và DDO 137, cùng với vị trí gần cụm thiên hà Xử Nữ - một tập hợp thiên hà khổng lồ - đóng vai trò thiết yếu trong khí động lực học quan sát được. Ông giải thích: "Khi các thiên hà quay quanh nhau và di chuyển vào vùng khí nóng bao quanh cụm Xử Nữ, nơi có nhiệt độ cao gấp 200 lần so với bề mặt Mặt Trời, chúng trải qua hiện tượng va đập áp suất khiến khí trong các thiên hà tách ra và bị nung nóng". Ông Staveley-Smith ví hiện tượng này giống như hiện tượng một vệ tinh bị đốt cháy khi quay lại khí quyển Trái Đất, nhưng khác ở chỗ là thời gian kéo dài trong hàng tỷ năm.

Cũng theo nhà nghiên cứu trên, mật độ electron và tốc độ các thiên hà rơi vào vùng khí nóng đủ để lý giải vì sao một lượng khí lớn bị đẩy ra ngoài các thiên hà và tập trung tại dải khí nối cũng như các khu vực xung quanh.

Nghiên cứu nằm trong khuôn khổ cuộc khảo sát mang tên Widefield ASKAP L-band Legacy All-sky Blind (hay WALLABY) nhằm lập bản đồ bầu trời và nghiên cứu sự phân bố khí hydro trong các thiên hà. Giáo sư Kenji Bekki, đồng tác giả nghiên cứu và là nhà vật lý thiên văn tại ICRAR UWA, cho biết hydro trung tính đóng vai trò quan trọng trong quá trình hình thành các ngôi sao. Vì thế, phát hiện này mang tính nền tảng giúp hiểu rõ cách thức các thiên hà tương tác và tiến hóa, đặc biệt trong các môi trường dày đặc như cụm thiên hà.

Phan An (TTXVN)

Dành cho bạn

Bỉ: Thử nghiệm giao hàng bằng drone

Bỉ: Thử nghiệm giao hàng bằng drone

Trong khi Walmart đã giao thành công kiện hàng thứ một triệu bằng drone tại bốn bang của Mỹ từ hồi tháng 5 và Amazon đang chuẩn bị mở rộng dịch vụ giao hàng trên không tới gần 500 thành phố, thì Bỉ cũng đang dần bắt kịp xu hướng này với những bước đi thận trọng hơn.

Biến hạ tầng khoa học thành ‘nhà máy tạo công nghệ’

Biến hạ tầng khoa học thành ‘nhà máy tạo công nghệ’

Hạ tầng khoa học chỉ thực sự tạo ra năng lực công nghệ quốc gia khi không dừng ở phục vụ nghiên cứu mà trở thành hệ thống biến tri thức thành công nghệ, nguyên mẫu và sản phẩm. Kinh nghiệm quốc tế cho thấy Việt Nam nên chuyển từ đầu tư phòng thí nghiệm sang xây dựng “nhà máy tạo công nghệ”.

'Vùng lõm sóng' sẽ kết nối bằng vệ tinh

'Vùng lõm sóng' sẽ kết nối bằng vệ tinh

Cục Viễn thông (Bộ Khoa học và Công nghệ) đã phối hợp với Công ty TNHH Starlink Services Việt Nam bàn giao thiết bị đầu cuối và dịch vụ vệ tinh Starlink cho các địa phương, nhằm hỗ trợ kết nối kịp thời cho các thôn lõm sóng.

Lấy làm chủ công nghệ chiến lược để đào tạo nhân lực

Lấy làm chủ công nghệ chiến lược để đào tạo nhân lực

Phát triển nhân lực công nghệ chiến lược không nên chỉ dừng ở mở ngành, tăng chỉ tiêu hay gửi người đi đào tạo. Kinh nghiệm Trung Quốc, Hàn Quốc cho thấy hướng hiệu quả hơn là đưa học viên trực tiếp tham gia quá trình nghiên cứu và phát triển (R&D) công nghệ, qua đó đồng thời tạo ra công nghệ và hình thành đội ngũ có khả năng làm chủ công nghệ.