Đây là nội dung Ủy viên dự khuyết Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Thứ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch Nguyễn Huy Dũng nhấn mạnh tại Lễ phát động Chương trình “Thanh âm Việt Nam. Giai điệu cuộc sống” năm 2026 với thông điệp “Mỗi người một giai điệu. Triệu người cùng tạo nên âm thanh Việt Nam” do Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch tổ chức ngày 12/10.
Xây dựng ngân hàng thanh âm Việt Nam
Trong đời sống của mỗi người luôn có những thanh âm gắn với ký ức, quê hương và cộng đồng: Tiếng rao trên một con phố, tiếng nhạc trong lễ hội, tiếng nhạc cụ dân tộc, lời ru, tiếng hát, âm thanh lao động hay một giai điệu gắn với một vùng đất, một con người.
Từ những thanh âm bình dị ấy, chương trình đặt ra câu hỏi trung tâm: “Nếu Việt Nam có một âm thanh trong bạn, âm thanh ấy là gì?”. Đây cũng là lời mời gọi mỗi người nhận diện, ghi lại, sáng tạo và chia sẻ những thanh âm mang dấu ấn cá nhân, cộng đồng và bản sắc Việt Nam, để cùng góp phần tạo nên một bức tranh âm nhạc đa dạng, giàu sức sống.
Phát động chương trình, Ủy viên dự khuyết Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Thứ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch Nguyễn Huy Dũng chia sẻ, trong bài thơ “Cảnh khuya”, Bác Hồ đã từng viết: “Tiếng suối trong như tiếng hát xa”, từ tiếng suối đến lời ru, từ tiếng trống vọng về từ nghìn xưa, tiếng nhịp đập của những trái tim ngày hôm nay, những thanh âm của thiên nhiên và con người đã nuôi dưỡng nên tâm hồn của Việt Nam.
Biết lắng nghe quê hương là một cách bày tỏ lòng yêu đất nước, biết sáng tạo là một cách để gửi tình yêu đó đến mãi mãi sau. Bác Hồ cũng từng khẳng định: “Quần chúng còn là người sáng tác nữa”. Người trân trọng gọi những sáng tác đó là những hòn ngọc quý. Mỗi người dân đều có những trải nghiệm, những yêu thương có thể gửi vào một giai điệu, một câu hát để khơi dậy sức sáng tạo ấy trong toàn dân.
Thứ trưởng Nguyễn Huy Dũng đề nghị, người biết nhạc hướng dẫn người mới học, các nghệ sĩ, thầy cô, doanh nghiệp và cơ quan truyền thông hãy chung tay phổ cập kiến thức âm nhạc, giúp mỗi người đều có cơ hội tiếp cận kiến thức âm nhạc, phổ cập kiến thức âm nhạc và có cơ hội tự sáng tạo ra những bản nhạc của riêng mình. Mỗi gia đình, mỗi nhà trường hãy cùng nhau trở thành nơi nuôi dưỡng tình yêu với âm nhạc. Nuôi dưỡng với tiếng hát cất lên từ cuộc sống.
Âm nhạc là ngôn ngữ chung của nhân loại. Trong ngôn ngữ chung này, Việt Nam cần có tiếng nói của riêng mình. Người Việt hãy tự kể câu chuyện của mình bằng âm thanh. Hãy tự mình nuôi dưỡng sức sáng tạo, làm giàu nguồn âm nhạc của Việt Nam để người Việt chúng ta tuân thủ trong sáng tạo và tự tin hòa nhập của thế giới.
Chúng ta đã được nghe những tiếng vọng từ ngày xưa vọng về và ngày nay chúng ta có trách nhiệm gửi thanh âm cuộc sống của ngày hôm nay đến mãi mai sau. Mỗi người hãy đóng góp một thanh âm, cả triệu người cùng viết tiếp giai điệu của Tổ quốc để con cháu mai sau được nghe tình yêu và khát vọng của chúng ta ngày hôm nay
Chương trình gồm ba nội dung được triển khai đồng bộ trên nền tảng số chính thức. “Đố vui Thanh âm Việt Nam” là cuộc thi trắc nghiệm trực tuyến cung cấp kiến thức về giai điệu, ca khúc, nhạc cụ dân tộc, làn điệu dân ca, di sản âm nhạc và đời sống âm nhạc Việt Nam.
Ở nội dung “Cảm nhận Thanh âm Việt Nam”, người tham gia gửi video ngắn thể hiện cảm nhận, câu chuyện, ký ức hoặc góc nhìn về một giai điệu, một bài hát, một làn điệu hoặc đời sống âm nhạc Việt Nam.
“Sáng tạo Thanh âm Việt Nam” tiếp nhận các sản phẩm sử dụng âm nhạc, giai điệu, tiếng nói, tiếng động, nhạc cụ, làn điệu dân ca, âm thanh đời sống và không gian văn hóa Việt Nam làm chất liệu sáng tạo. Người tham gia được khuyến khích sáng tác, phối khí, thu âm, hát, chơi nhạc cụ, kể chuyện bằng âm thanh hoặc kết hợp âm thanh với hình ảnh, video, hoạt họa, đồ họa và các hình thức nghệ thuật số khác.
Các sản phẩm đáp ứng yêu cầu có cơ hội được giới thiệu trên nền tảng chính thức và từng bước bổ sung vào “Ngân hàng Thanh âm Việt Nam”, gắn với thông tin định danh tác giả, quyền tác giả, quyền liên quan và điều kiện khai thác.
Khơi dậy năng lực sáng tạo âm nhạc trong cộng đồng
Chương trình “Thanh âm Việt Nam. Giai điệu cuộc sống” năm 2026 được tổ chức nhằm khơi dậy năng lực sáng tạo âm nhạc trong cộng đồng; phát hiện và giới thiệu những giai điệu, âm thanh, tác phẩm và câu chuyện âm nhạc xuất phát từ đời sống thực tế; phản ánh sự đa dạng về vùng miền, dân tộc và thế hệ; đồng thời góp phần quảng bá các giá trị âm nhạc Việt Nam đến đông đảo công chúng, đặc biệt là thế hệ trẻ.
Chương trình hướng tới hình thành nguồn dữ liệu ban đầu về giai điệu, âm thanh và tác phẩm âm nhạc phục vụ phát triển công nghiệp văn hóa; kết nối cộng đồng sáng tạo, nghệ sĩ, nhạc sĩ, chuyên gia, cơ quan báo chí, doanh nghiệp, nền tảng công nghệ và các tổ chức, cá nhân có liên quan.
Thông qua quá trình tiếp nhận, định danh, tuyển chọn và giới thiệu sản phẩm, chương trình từng bước hình thành Ngân hàng giai điệu Việt Nam và Bản đồ âm nhạc Việt Nam, tạo nguồn tài nguyên phục vụ công tác bảo tồn, quảng bá, sáng tạo và phát triển các sản phẩm công nghiệp văn hóa.
Chương trình dành cho công dân Việt Nam ở trong nước và nước ngoài; người nước ngoài yêu mến văn hóa, âm nhạc Việt Nam; không giới hạn độ tuổi và nghề nghiệp.
Chương trình “Thanh âm Việt Nam. Giai điệu cuộc sống” năm 2026 bắt đầu từ Lễ phát động (12/10/2026) đến hết ngày 30/11/2026. Công tác chấm chung khảo sẽ được thực hiện sau ngày 30/11/2026; Lễ công bố kết quả và trao giải dự kiến tổ chức trong tháng 12/2026.
Để tham gia cuộc thi có thể truy cập website chính thức thanham.vn. Các mốc cụ thể của từng cuộc thi, tuần thi, thời gian bình chọn, khóa dữ liệu, xác thực kết quả và trao giải sẽ được Ban Tổ chức công bố trên website chính thức thanham.vn, Báo Điện tử Văn hóa (baovanhoa.vn) và các kênh truyền thông mạng xã hội chính thức của Ban Tổ chức và Báo Văn hóa.