Nơi những cánh bay bắt đầu

Nơi những cánh bay bắt đầu

Nơi những cánh bay bắt đầu

Khi phần lớn mọi người còn đang say ngủ, một ngày làm nhiệm vụ của những người lính Không quân đã bắt đầu. Từ kiểm tra tình trạng kỹ thuật, chuẩn bị vũ khí đến rà soát từng chi tiết trên máy bay, mọi công việc đều được thực hiện theo quy trình chặt chẽ, hướng tới yêu cầu cao nhất: “An toàn tuyệt đối - Đánh trúng mục tiêu - Trở về căn cứ sẵn sàng chiến đấu”.

ky-luat-thep-duoi-mat-dat.png

Trước khi những cánh bay rời đường băng, một cuộc chuẩn bị âm thầm nhưng không kém phần căng thẳng đã diễn ra trên sân đỗ. Hàng trăm cán bộ, nhân viên kỹ thuật có mặt từ rất sớm, mỗi người đảm nhiệm một vị trí nhưng cùng phối hợp trong một quy trình thống nhất để bảo đảm chiếc máy bay khi được bàn giao cho phi công phải ở trạng thái kỹ thuật tốt nhất.

Khẩu hiệu “Mọi thắng lợi trên không đều bắt nguồn từ mặt đất” được những người lính thợ cụ thể hóa bằng từng thao tác kiểm tra. Từ hệ thống cơ khí, thiết bị điều khiển điện tử đến các bộ phận liên quan trực tiếp tới vũ khí đều được rà soát cẩn trọng trước giờ xuất kích.

17.jpg
Lực lượng kỹ thuật khẩn trương kiểm tra, chuẩn bị Su-30MK2 trong đêm, bảo đảm máy bay sẵn sàng thực hiện nhiệm vụ.

Trung tá Nguyễn Quang Thắng, Phó Chủ nhiệm Kỹ thuật Trung đoàn 927, Sư đoàn 371, Quân chủng Phòng không - Không quân cho biết đơn vị duy trì nghiêm ngặt chế độ “người làm, người kiểm tra”; chỉ khi máy bay đạt 100% yêu cầu kỹ thuật mới được bàn giao cho phi công. Bên cạnh các nội dung theo quy định, trong đợt bắn, ném bom đạn thật, ngành kỹ thuật còn tăng cường kiểm tra giá treo, bệ phóng và thùng rocket bằng các phương tiện chuyên dụng nhằm hạn chế thấp nhất những tình huống có thể phát sinh.

Giữa cái nóng hầm hập trên sân bay Phù Cát, những người lính kỹ thuật vẫn miệt mài bên từng chiếc máy bay. Hệ thống thổi mát, điều hòa buồng lái được tăng cường để bảo đảm điều kiện thuận lợi cho phi công, giúp duy trì sức khỏe, sự tỉnh táo và độ chính xác trong suốt quá trình thực hiện nhiệm vụ.

ghep-doc.jpg
Những người lính kỹ thuật tỉ mỉ kiểm tra từng bộ phận, vũ khí và hệ thống trên máy bay trước khi bàn giao cho phi công.

Nếu nhìn từ bên ngoài, nhiều thao tác có thể tưởng như đơn giản và lặp lại, nhưng với những người trực tiếp làm nhiệm vụ, mỗi lần kiểm tra đều liên quan đến an toàn của cả chuyến bay. Bom, rocket và đạn pháo phải được kiểm tra kỹ trước khi đưa lên máy bay; riêng công đoạn lắp bom càng đòi hỏi sự tập trung cao độ bởi khi máy bay hoạt động ở vận tốc lớn và chịu gia tốc mạnh, một sai sót dù rất nhỏ cũng có thể ảnh hưởng đến việc thực hiện nhiệm vụ.

Tại khu vực nhà vòm, Trung úy Hồ Văn Vỹ, Kỹ thuật viên Phi đội 1, Trung đoàn 925 cùng đồng đội khẩn trương tiếp nhận và chuẩn bị vũ khí. Anh cho biết sau khi bom được đưa lên giá treo, tổ thợ vũ khí phải tiếp tục kiểm tra độ ổn định, ngòi nổ và các chốt bảo hiểm, bảo đảm không phát sinh hỏng hóc trong quá trình máy bay cơ động với tốc độ cao.

1-6.jpg
Cán bộ, nhân viên kỹ thuật kiểm tra trực thăng Mi-17, bảo đảm trạng thái kỹ thuật tốt nhất trước giờ xuất kích.

Không khí trên sân đỗ không có những tiếng reo hò hay khoảnh khắc phô trương, mà chỉ có tiếng máy móc, tiếng trao đổi công việc ngắn gọn và tiếng động cơ thi thoảng rền lên giữa màn đêm. Chính trong sự lặng lẽ ấy, những người lính kỹ thuật từng bước tạo nên nền tảng an toàn cho mỗi chuyến bay.

Khi những công việc cuối cùng dưới mặt đất hoàn tất, phía chân trời cũng bắt đầu hửng sáng. Lệnh xuất kích được phát ra, các động cơ tăng dần vòng quay, những chiếc Su-27SK, Su-30MK2 và Mi-17 lần lượt rời đường băng, hướng về Trường bắn TB-2. Trên sân đỗ, những người lính kỹ thuật vẫn đứng lại, dõi theo những cánh bay cho đến khi khuất hẳn trên nền trời.

niem-tin-noi-canh-bay-tre.png

Nếu công tác chuẩn bị dưới mặt đất tạo nên nền tảng an toàn cho chuyến bay thì trên bầu trời, bản lĩnh và trình độ của phi công được thử thách trong từng thao tác. Bắn, ném bom đạn thật khác xa những bài bay huấn luyện thông thường, bởi mỗi quyết định đều phải được đưa ra trong khoảng thời gian rất ngắn, trong khi yêu cầu về độ chính xác luôn ở mức cao.

Đại tá Nguyễn Văn Hoàng, Phó Chính ủy Trung đoàn 916, Sư đoàn 371, người đã có nhiều kinh nghiệm qua các mùa diễn tập, cho biết khi máy bay thực hiện công kích mục tiêu mặt đất, phi công có thể cảm nhận rõ những luồng gió mạnh tác động lên thân máy bay. Đặc biệt, ở thời điểm bổ nhào ngắm bắn tại độ cao thấp, máy bay rung lắc mạnh, buộc người điều khiển phải giữ được sự bình tĩnh và thực hiện thao tác chính xác trong từng khoảnh khắc.

Theo Đại tá Nguyễn Văn Hoàng, chỉ cần lẩy cò chệch một nhịp thở, rocket khi rời bệ phóng có thể lệch mục tiêu hàng chục mét. Vì vậy, bản lĩnh của người phi công không chỉ nằm ở kỹ năng điều khiển máy bay mà còn ở khả năng giữ một “cái đầu lạnh”, duy trì sự tỉnh táo tuyệt đối trong điều kiện chịu nhiều tác động về tốc độ, gia tốc và rung lắc.

1-2.jpg
Su-30MK2 lăn ra đường băng , chuẩn bị xuất kích thực hiện khoa mục bắn, ném bom đạn thật.

Tại Trường bắn TB-2, các tổ bay lần lượt tiếp cận khu vực thực hiện nhiệm vụ trong sự theo dõi chặt chẽ của lực lượng chỉ huy, dẫn đường và các bộ phận bảo đảm dưới mặt đất. Sau khi giữ đúng đội hình, xác định hướng tiếp cận và thiết lập đường ngắm, phi công đưa máy bay vào tư thế công kích, lựa chọn thời điểm thích hợp để phóng rocket, cắt bom hoặc sử dụng pháo hàng không vào mục tiêu. Hoàn thành lượt công kích, các tổ bay nhanh chóng thoát ly khu vực, lập lại đội hình và trở về căn cứ theo đúng phương án đã xác định.

Sau tiếng động cơ, những quầng lửa của rocket và các mục tiêu bị đánh trúng là câu chuyện về sự trưởng thành của những phi công trẻ. Với Thượng úy Trần Văn Đức, chuyến bay lần này trở thành một dấu mốc đặc biệt trong cuộc đời binh nghiệp khi lần đầu tiên anh trực tiếp thực hiện nội dung phóng rocket và cắt bom thật.

1-4.jpg
Phi công trong buồng lái kiểm tra các thông số trước giờ thực hiện nhiệm vụ.

Ngồi ở buồng sau là phi công Nguyễn Hoàng Hải Quang, Trung đoàn 925, Sư đoàn 372, giáo viên hướng dẫn và cũng là người đồng hành với phi công trẻ trong suốt chuyến bay. Ở vị trí ấy, người giáo viên vừa phải theo dõi liên tục các tham số kỹ thuật, tiếp nhận chỉ thị từ đài chỉ huy, vừa quan sát thao tác của học viên phía trước để có thể nhắc nhở hoặc xử trí kịp thời khi cần thiết.

Phi công Nguyễn Hoàng Hải Quang chia sẻ rằng ngồi ở buồng sau làm giáo viên đôi khi còn căng thẳng hơn tự mình cầm lái, bởi mắt phải liên tục kiểm tra các đồng hồ, tai luôn theo dõi chỉ thị từ mặt đất, đồng thời phải giữ sự tập trung để hướng dẫn học viên. Trong điều kiện ấy, điều quan trọng nhất vẫn là niềm tin được đặt vào người đồng đội đang điều khiển máy bay phía trước.

Niềm tin đó không hình thành trong một ngày mà được bồi đắp qua quá trình huấn luyện lâu dài, qua từng giờ bay và qua sự nghiêm khắc trong mỗi thao tác. Khi máy bay bước vào khu vực trường bắn, phi công trong buồng lái không hoạt động đơn độc mà luôn nhận được sự hỗ trợ của một hệ thống chỉ huy, dẫn đường, kỹ thuật và bảo đảm dưới mặt đất. Một khoa mục hoàn thành vì thế là kết quả của sự phối hợp giữa nhiều lực lượng, trong đó mỗi người đều phải thực hiện chính xác phần việc của mình.

Sau khi hoàn thành chuyến bay và trở về sân bay an toàn, Thượng úy Trần Văn Đức không giấu được niềm vui. Anh cho biết trong các bài ném bom khan, thao tác lẩy cò tương đối nhẹ nhàng, nhưng khi máy bay mang vũ khí thật, trọng lượng và trạng thái vận động thay đổi rõ rệt, khiến máy bay “ỳ” hơn và gia tốc khi bổ nhào cũng lớn hơn.

Vượt qua áp lực về thời tiết cũng như yêu cầu của lần đầu thực hành với vũ khí thật, chuyến bay giúp người phi công trẻ tích lũy thêm kinh nghiệm và đánh dấu một bước trưởng thành quan trọng. Với anh, đó không đơn thuần là hoàn thành một khoa mục huấn luyện mà còn là cảm giác lần đầu được trực tiếp thực hiện đầy đủ nhiệm vụ của một phi công chiến đấu.

thu-thach-trong-man-dem.png

Khi mặt trời khuất sau đường chân trời, nhiệm vụ tại Trường bắn TB-2 vẫn chưa kết thúc. Những khoa mục bắn, ném bom đạn thật ban đêm tiếp tục đặt phi công trước một thử thách khác, nơi tầm nhìn bị hạn chế, điều kiện khí tượng trở nên phức tạp hơn, trong khi yêu cầu về độ chính xác vẫn không thay đổi.

Trên sân bay, những chiếc Su-30MK2 tiếp tục được chuẩn bị cho nhiệm vụ. Trong ánh sáng của hệ thống đèn đường băng, động cơ tăng lực phát ra tiếng gầm vang trước khi từng chiếc máy bay lao về phía trước, nhấc khỏi mặt đất và nhanh chóng hòa vào màn đêm.

Bắn, ném bom vào ban đêm được xem là một trong những nội dung đòi hỏi cao về bản lĩnh, kỹ năng và khả năng phối hợp của phi công. Khi mục tiêu dưới mặt đất khó quan sát bằng mắt thường, việc duy trì đúng đường bay, xác định chính xác thời điểm công kích và phối hợp với các bộ phận dưới mặt đất càng trở nên quan trọng.

Phi công Nguyễn Quang Trường, Trung đoàn 925, Sư đoàn 372, sau khi hoàn thành chuyến bay đêm và hạ cánh an toàn, cho biết điều kiện khí tượng vào ban đêm rất phức tạp, việc quan sát mục tiêu bằng mắt thường gặp nhiều khó khăn. Tuy nhiên, quá trình huấn luyện nghiêm ngặt tại đơn vị đã giúp phi công hình thành khả năng phối hợp nhuần nhuyễn với lực lượng chỉ huy và dẫn đường dưới mặt đất.

1-1.jpg
Máy bay chiến đấu Su-30MK2 cất cánh trong đêm, thực hiện nhiệm vụ bắn, ném bom đạn thật tại Trường bắn TB-2.

Trong điều kiện tầm nhìn hạn chế, sự hiệp đồng giữa trên không và mặt đất trở thành yếu tố đặc biệt quan trọng. Phi công phải dựa vào những thông tin chính xác được cung cấp từ hệ thống chỉ huy và dẫn đường để duy trì đúng phương án bay, trong khi các lực lượng dưới mặt đất liên tục theo dõi diễn biến của chuyến bay để kịp thời hỗ trợ. Chỉ khi từng mắt xích cùng hoạt động chính xác, máy bay mới có thể tiếp cận mục tiêu, thực hiện công kích và trở về căn cứ an toàn.

Khi những chiếc Su-30MK2 lần lượt hạ cánh, tiếng động cơ nhỏ dần trên đường băng cũng là lúc những người đã theo dõi chuyến bay từ mặt đất có thể phần nào nhẹ nhõm. Một khoa mục kết thúc an toàn đồng nghĩa với hàng loạt con người ở các vị trí khác nhau đã hoàn thành đúng phần việc của mình.

Tại thực địa Trường bắn TB-2, Thượng tướng Phạm Trường Sơn, Phó Tổng Tham mưu trưởng Quân đội nhân dân Việt Nam, chúc mừng Quân chủng Phòng không - Không quân hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ bắn, ném bom đạn thật năm 2026.

Trao đổi với phóng viên, Trung tướng Vũ Hồng Sơn, Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Tư lệnh Quân chủng Phòng không - Không quân, cho biết thực hiện kế hoạch công tác quân sự năm 2026, Quân chủng đã tổ chức cơ động lực lượng, vũ khí, trang bị, khí tài và con người vào Trường bắn TB-2. Mặc dù thời gian chuẩn bị ngắn, các đơn vị vẫn hoàn tất công tác huấn luyện và hiệp đồng, tạo cơ sở để thực hiện nhiệm vụ bắn, ném bom đạn thật sát thực tế chiến đấu cả ngày lẫn đêm.

sau-nhu-canh-bay.png

Khi những chiếc máy bay cuối cùng trở về căn cứ, tiếng động cơ từng vang dội trên đường băng dần nhỏ lại rồi tắt hẳn. Tuy nhiên, đối với những người lính kỹ thuật, nhiệm vụ vẫn chưa kết thúc bởi ngay sau khi máy bay dừng bánh, họ lại tiến ra sân đỗ để tiếp nhận, kiểm tra tình trạng kỹ thuật và chuẩn bị cho chuyến bay tiếp theo.

Công việc cứ thế nối tiếp thành một vòng tuần hoàn. Chiếc máy bay vừa hoàn thành nhiệm vụ được kiểm tra lại từ các hệ thống kỹ thuật đến những bộ phận đã chịu tác động trong quá trình bay, qua đó giúp cán bộ kỹ thuật đánh giá tình trạng thực tế và sẵn sàng xử lý nếu phát hiện dấu hiệu bất thường.

Từ 3 giờ sáng cho đến khi những chuyến bay đêm kết thúc, mỗi lần máy bay cất cánh đều là kết quả của một quá trình chuẩn bị có sự tham gia của nhiều lực lượng. Phía sau một lần xuất kích an toàn là hàng loạt bước kiểm tra kỹ thuật; phía sau một mục tiêu bị đánh trúng là quá trình huấn luyện và hiệp đồng chặt chẽ; còn phía sau người phi công trong buồng lái là những người lính mặt đất âm thầm bảo đảm để chiếc máy bay luôn ở trạng thái sẵn sàng thực hiện nhiệm vụ.

Diễn tập bắn, ném bom đạn thật tại Trường bắn TB-2 năm 2026 vì thế không chỉ là dịp kiểm tra trình độ và bản lĩnh của đội ngũ phi công mà còn là phép thử đối với khả năng tổ chức, chỉ huy, hiệp đồng và bảo đảm kỹ thuật của toàn lực lượng. Mỗi cán bộ, chiến sĩ đảm nhiệm một vị trí khác nhau, nhưng tất cả đều cùng hướng tới yêu cầu chung là đánh trúng mục tiêu và đưa máy bay trở về căn cứ an toàn.

Bầu trời TB-2 dần trở lại yên tĩnh sau một ngày dài. Những cánh bay vừa trở về mang theo kết quả của từng khoa mục, những kinh nghiệm được tích lũy từ thao trường và sự trưởng thành của những phi công trẻ. Với những người lính kỹ thuật dưới mặt đất, công việc lại tiếp tục bên những chiếc máy bay vừa hạ cánh, bởi mỗi chuyến bay kết thúc cũng đồng thời mở ra quá trình chuẩn bị cho lần xuất kích tiếp theo.

cuoibai.jpg
Văn Thuần - Lê Phú / Báo Tin tức và Dân tộc

Dành cho bạn