Vào hôm 24/4, Iran đã thẳng thừng phủ nhận việc họ yêu cầu các cuộc đàm phán trực tiếp với Mỹ, phản bác các tuyên bố từ Nhà Trắng và làm dấy lên thêm nghi ngờ về khả năng đạt được đột phá ngoại giao giữa hai nước.
Trước đó, theo báo Thổ Nhĩ Kỳ Hôm nay, người phát ngôn Nhà Trắng Karoline Leavitt cho biết trong phát biểu với Fox News rằng Iran đã tiếp cận Washington để tìm kiếm các cuộc đàm phán trực tiếp tại Pakistan, khiến Tổng thống Mỹ Donald Trump cử các đặc phái viên đến để tiến hành các cuộc thương lượng tiềm năng.
Phản ứng của Tehran diễn ra nhanh chóng và dứt khoát.
Hãng thông tấn bán chính thức Tasnim của Iran, dẫn các nguồn tin am hiểu, đã gọi những phát biểu của bà Leavitt là “hoàn toàn sai sự thật” và “xuyên tạc tình hình”, khẳng định rằng Iran không hề đưa ra yêu cầu như vậy.
Các nguồn tin còn đi xa hơn khi cho biết Tehran “đã hoàn toàn bác bỏ các yêu cầu đàm phán của phía Washington do những đòi hỏi quá mức cho đến nay”, một cách diễn đạt đảo ngược câu chuyện, cho thấy Iran mới là bên từ chối các đề nghị thay vì tìm kiếm chúng.
Chuyến thăm Pakistan của Ngoại trưởng Araghchi được mô tả là song phương, không liên quan đến Mỹ
Ngày 24/4, Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi đã đến Islamabad. Chuyến đi này đã làm dấy lên suy đoán về vòng đàm phán thứ hai giữa Mỹ và Iran.
Hãng thông tấn Fars của Iran đã tìm cách kiểm soát những suy đoán đó, mô tả chuyến thăm là một phần của các cuộc tham vấn song phương thường kỳ với Pakistan và “độc lập” với bất kỳ cuộc thảo luận nào liên quan đến Washington.
Những cách mô tả trái ngược nhau khiến tình hình ngoại giao trở nên mơ hồ. Cả hai chính phủ đều thừa nhận có một dạng liên hệ nào đó, nhưng khác biệt sâu sắc về việc ai là bên khởi xướng và phạm vi của các tiếp xúc này.
Bất chấp sự phủ nhận của Tehran, Nhà Trắng vẫn tiếp tục triển khai các kế hoạch riêng.
Đặc phái viên Mỹ Steve Witkoff và cố vấn Jared Kushner dự kiến sẽ đến Pakistan vào thứ Bảy (25/4), theo thông tin từ chính quyền, để gặp các đại diện Iran.
Ông Witkoff là một trong những nhà đàm phán chủ chốt của Tổng thống Trump trong nhiều hồ sơ chính sách đối ngoại nhạy cảm.
Ông Kushner, con rể của Tổng thống Trump, từng đóng vai trò trung tâm trong hoạt động ngoại giao Trung Đông trong nhiệm kỳ đầu của ông Trump, bao gồm việc làm trung gian cho các Hiệp định Abraham nhằm bình thường hóa quan hệ giữa Israel và một số quốc gia Arab.
Một mô hình quen thuộc: phủ nhận công khai và tiếp xúc âm thầm
Theo báo Thổ Nhĩ Kỳ Hôm nay tối 24/4, quan hệ Mỹ - Iran trong nhiều thập kỷ qua được định hình bởi sự kết hợp giữa đối đầu công khai và ngoại giao kênh kín.
Hai nước không có quan hệ ngoại giao chính thức kể từ Cách mạng Hồi giáo Iran năm 1979, và các cuộc đàm phán trực tiếp từ lâu đã mang tính nhạy cảm về chính trị đối với cả hai chính phủ, thường đòi hỏi sự xử lý thận trọng trước dư luận trong nước.
Tình thế hiện tại gợi lại những thời điểm trước đây khi cả hai bên vừa theo đuổi tiếp xúc vừa duy trì lập trường cứng rắn trước công chúng.
Việc Iran nhấn mạnh rằng các yêu cầu của Mỹ phải hợp lý trước khi đàm phán có thể diễn ra phản ánh ngôn ngữ từng được sử dụng trong các cuộc thương lượng về chương trình hạt nhân của nước này, nơi các tranh cãi về điều kiện tiên quyết nhiều lần làm đình trệ tiến trình.
Liệu cuộc gặp dự kiến vào ngày 25/4 tại Pakistan có dẫn đến bất kỳ đối thoại chính thức nào hay không, hay việc Tehran phủ nhận cho thấy một sự đổ vỡ thực sự, vẫn còn phải chờ xem.
Dẫu vậy, theo hãng NBC News, an ninh xung quanh khách sạn Serena ở Islamabad, địa điểm từng diễn ra các cuộc đàm phán trước đây giữa Iran và Mỹ, đang được thắt chặt.
