Bộ Công an đang xây dựng dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Quản lý, sử dụng vũ khí, vật liệu nổ và công cụ hỗ trợ; Luật Phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ. Nhiều nội dung đáng chú ý được đề xuất theo hướng giảm giấy tờ, rút ngắn thời gian thực hiện thủ tục và hoàn thiện quy định quản lý chất lượng phương tiện phòng cháy, chữa cháy được người dân quan tâm.
Giảm giấy tờ, rút ngắn thời gian giải quyết hồ sơ
Một trong những điểm đáng chú ý của dự thảo là sửa đổi thành phần hồ sơ, trình tự, thủ tục cấp giấy phép trang bị vũ khí quân dụng, vũ khí thể thao và công cụ hỗ trợ. Theo đó, một số giấy tờ được đề xuất thay thế bằng thông tin kê khai trong văn bản đề nghị, qua đó giảm thành phần hồ sơ mà tổ chức, cơ quan có liên quan phải chuẩn bị.
Đối với thủ tục trang bị công cụ hỗ trợ, dự thảo đề xuất thay yêu cầu nộp bản sao quyết định thành lập lực lượng bảo vệ chuyên trách bằng việc kê khai số, ngày, tháng, năm ban hành quyết định trong văn bản đề nghị. Cách làm này góp phần giảm giấy tờ, tiết kiệm thời gian và chi phí thực hiện thủ tục hành chính.
Bà Vũ Như Thường, phường Sông Công (Thái Nguyên), cho rằng việc sửa đổi quy định cần hướng tới đơn giản hóa những thủ tục không cần thiết, nhưng vẫn phải bảo đảm kiểm soát chặt chẽ việc trang bị, quản lý và sử dụng vũ khí, vật liệu nổ, công cụ hỗ trợ.
Theo bà Thường, các điều kiện và trách nhiệm của tổ chức, cơ quan quản lý cần được quy định rõ ràng, tránh phát sinh vướng mắc trong quá trình thực hiện. Qua đó, vừa tạo thuận lợi cho hoạt động hợp pháp, vừa bảo đảm an ninh, trật tự và an toàn xã hội.
Bên cạnh giảm giấy tờ, dự thảo đề xuất rút ngắn thời hạn giải quyết từ 5 ngày làm việc xuống còn 3 ngày làm việc đối với hai thủ tục: cấp giấy phép kinh doanh tiền chất thuốc nổ và cấp giấy phép xuất khẩu, nhập khẩu tiền chất thuốc nổ. Thời gian xử lý dự kiến giảm 2 ngày làm việc, tương đương 40% so với quy định hiện hành.
Việc rút ngắn thời gian giải quyết được kỳ vọng giúp doanh nghiệp chủ động hơn trong kế hoạch sản xuất, kinh doanh, giảm thời gian chờ đợi và chi phí phát sinh. Tuy nhiên, quá trình thực hiện vẫn cần bảo đảm tính minh bạch, tuân thủ quy định và duy trì yêu cầu kiểm soát an toàn.
Để cải cách thủ tục hành chính phát huy hiệu quả, bà Thường cho rằng cần đẩy mạnh tiếp nhận, giải quyết hồ sơ trực tuyến, công khai quy trình và thời hạn xử lý. Các cơ quan cũng cần tăng cường phối hợp, chia sẻ dữ liệu, hạn chế yêu cầu người dân, tổ chức và doanh nghiệp cung cấp lại những thông tin đã có; đồng thời hướng dẫn cụ thể để người thực hiện thủ tục dễ tiếp cận.
Hoàn thiện quy định về phòng cháy, chữa cháy
Trong lĩnh vực phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ, dự thảo đề xuất sửa đổi, bổ sung các quy định liên quan đến thẩm định thiết kế, nghiệm thu và kiểm tra công tác nghiệm thu về phòng cháy, chữa cháy. Nội dung sửa đổi hướng tới làm rõ trách nhiệm của cơ quan quản lý chuyên ngành đối với công trình, phương tiện giao thông thuộc diện phải thẩm định thiết kế về phòng cháy, chữa cháy.
Dự thảo đồng thời đề xuất đổi mới quy định quản lý chất lượng phương tiện phòng cháy, chữa cháy, cứu nạn, cứu hộ và vật liệu, cấu kiện ngăn cháy, chống cháy. Đáng chú ý, một số sản phẩm đã có kết quả đánh giá sự phù hợp đáp ứng điều kiện theo quy định được đề xuất miễn công bố hợp quy, miễn kiểm tra chất lượng hàng hóa khi nhập khẩu.
Những điều chỉnh này hướng tới giảm thủ tục không cần thiết, tạo thuận lợi cho hoạt động sản xuất, kinh doanh, nhưng vẫn phải bảo đảm chất lượng sản phẩm và các yêu cầu an toàn phòng cháy, chữa cháy.
Là một người kinh doanh hàng quán, quan tâm đến những thay đổi trong lĩnh vực này, chị Vũ Thị Hiền Mai, phường Sông Công (Thái Nguyên), cho rằng việc sửa đổi quy định về thẩm định, nghiệm thu và kiểm soát chất lượng phương tiện phòng cháy, chữa cháy cần đi đôi với việc xác định rõ trách nhiệm của các cơ quan liên quan.
Theo chị Mai, việc điều chỉnh thủ tục không được làm giảm yêu cầu về chất lượng, an toàn của công trình và thiết bị phòng cháy, chữa cháy. Điều quan trọng là phải chủ động phòng ngừa nguy cơ cháy, nổ từ sớm, hạn chế thiệt hại khi sự cố xảy ra.
Bên cạnh hoàn thiện quy định pháp luật, chị Mai đề xuất tăng cường kiểm tra, hướng dẫn và tuyên truyền kiến thức phòng cháy, chữa cháy đến từng hộ gia đình, cơ sở kinh doanh. Những công trình, cơ sở thuộc diện phải đáp ứng điều kiện an toàn cần được kiểm tra nghiêm túc; các vi phạm phải được xử lý theo quy định.
Chị Mai cũng cho rằng mỗi người dân cần chủ động trang bị kiến thức, kỹ năng xử lý tình huống cháy, nổ để bảo vệ bản thân, gia đình và cộng đồng. Việc nâng cao nhận thức, kết hợp kiểm tra và thực thi nghiêm các quy định sẽ góp phần hạn chế nguy cơ, giảm thiểu hậu quả khi sự cố xảy ra.
Theo dự thảo, Luật dự kiến có hiệu lực thi hành từ ngày 1/3/2027. Đây là nội dung đang được đề xuất, chưa phải quy định pháp luật đã có hiệu lực áp dụng. Việc tiếp tục lấy ý kiến, hoàn thiện dự thảo nhằm hướng tới cải cách thủ tục hành chính, thúc đẩy chuyển đổi số, nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước, đồng thời bảo đảm yêu cầu an ninh, trật tự và an toàn phòng cháy, chữa cháy trong thực tiễn.
