Vấn đề này, Bảo hiểm xã hội tỉnh Long An trả lời như sau:
Tại Khoản 1, Điều 55 Luật Bảo hiểm xã hội năm 2014 quy định, người lao động có đủ 20 năm đóng bảo hiểm xã hội (BHXH) trở lên khi suy giảm khả năng lao động được hưởng lương hưu nếu thuộc một trong các trường hợp sau đây:
- Từ ngày 1/1/2016, nam đủ 51 tuổi, nữ đủ 46 tuổi và bị suy giảm khả năng lao động từ 61% trở lên thì đủ điều kiện hưởng lương hưu khi suy giảm khả năng lao động. Sau đó mỗi năm tăng thêm một tuổi cho đến năm 2020 trở đi, nam đủ 55 tuổi và nữ đủ 50 tuổi thì mới đủ điều kiện hưởng lương hưu khi suy giảm khả năng lao động từ 61% trở lên.
- Nam đủ 50 tuổi, nữ đủ 45 tuổi và bị suy giảm khả năng lao động từ 81% trở lên.
- Bị suy giảm khả năng lao động từ 61% trở lên và có đủ 15 năm trở lên làm nghề hoặc công việc đặc biệt nặng nhọc, độc hại, nguy hiểm thuộc danh mục do Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội, Bộ Y tế ban hành.
Điều 56 Luật BHXH năm 2014 quy định về mức hưởng lương hưu hàng tháng như sau: Từ ngày Luật này có hiệu lực thi hành (ngày 1/1/2016) cho đến trước ngày 1/1/2018, mức lương hưu hằng tháng được tính bằng 45% mức bình quân tiền lương tháng đóng BHXH này tương ứng với 15 năm đóng BHXH, sau đó cứ thêm mỗi năm thì tính thêm 2% đối với nam và 3% đối với nữ; mức tối đa bằng 75%.
Đối với trường hợp người lao động đủ điều kiện hưởng lương hưu khi bị suy giảm khả năng lao động thì mỗi năm nghỉ hưu trước tuổi quy định giảm 2%. Trường hợp tuổi nghỉ hưu có thời gian lẻ đến đủ 6 tháng thì mức giảm là 1%, từ trên 6 tháng thì không giảm tỷ lệ phần trăm do nghỉ hưu trước tuổi.
Trường hợp bố của bà Hân năm nay 52 tuổi (năm 2017) và có 28 năm đóng BHXH, tuy nhiên bà không nêu rõ bố của bà sinh vào tháng nào để xác định thời điểm đủ điều kiện hưởng lương hưu.
Theo quy định về thời điểm đủ điều kiện về tuổi đời hưởng lương hưu là ngày 1 tháng liền kề sau tháng sinh của năm mà người lao động đủ điều kiện về tuổi đời hưởng lương hưu. Đối với trường hợp không xác định được ngày sinh, tháng sinh (chỉ ghi năm sinh) là ngày 1/1 của năm liền kề sau năm người lao động đủ điều kiện về tuổi đời hưởng lương hưu.
Nếu bố của bà Hân bị suy khả năng lao động từ 61% trở lên và tuổi đời đủ điều kiện theo quy định trên thì mức hưởng lương hưu như sau:
- Tỷ lệ hưởng tương ứng với thời gian đóng BHXH: 15 năm đầu = 45% ; các năm tiếp theo: (28 – 15) x 2% = 26%; tổng cộng: 45% + 26% = 71%
- Nghỉ hưu trước tuổi quy định 8 năm (nam đủ 60 tuổi) nên mức giảm tỷ lệ hưởng là: 8 năm x 2% = 16%.
- Mức lương hưu hàng tháng là: 71% - 16% = 55%
Nếu bố của bà Hân đã nghỉ việc và đủ điều kiện để hưởng lương hưu như nêu trên, bố của bà liên hệ trực tiếp tại BHXH huyện nơi cư trú để nộp hồ sơ hưởng lương hưu. Hồ sơ gồm: Sổ BHXH, Biên bản giám định mức suy giảm khả năng lao động (suy giảm từ 61% trở lên), đơn đề nghị hưởng lương hưu.
