Trong một động thái ngoại giao đầy toan tính, Nga vừa tái khẳng định Trung Quốc là khách hàng năng lượng số một của mình. Theo trang tin OilPrice.com, tuyên bố này được đưa ra ngay sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump tìm cách gây áp lực buộc Ấn Độ chấm dứt nhập khẩu dầu thô từ Moskva, tạo nên một cục diện thương mại năng lượng phức tạp trên quy mô toàn cầu.
Liên minh năng lượng "chiến lược" Nga - Trung
Theo thông tin từ Điện Kremlin, Tổng thống Nga Vladimir Putin và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình đã có cuộc điện đàm trực tuyến vào giữa tuần này. Trong cuộc thảo luận, ông Putin đã ca ngợi mối quan hệ năng lượng giữa hai nước là "chiến lược". Nhà lãnh đạo Nga nhấn mạnh Bắc Kinh hiện đã trở thành khách hàng mua dầu khí hàng đầu của Moskva kể từ khi tiến hành "chiến dịch quân sự đặc biệt" tại Ukraine.
Cố vấn Điện Kremlin, ông Yury Ushakov, khẳng định qua hãng thông tấn TASS rằng Nga hiện đứng đầu danh sách về nguồn cung dầu và khí đốt qua đường ống cho Trung Quốc. Ông Ushakov cho biết: "Trung Quốc tiếp tục giữ vị trí số một trong số các đối tác thương mại nước ngoài của chúng ta. Nhiệm vụ được đặt ra là nỗ lực phát triển hơn nữa quan hệ thương mại, đặc biệt là trong lĩnh vực năng lượng".
Dữ liệu ước tính từ phía Nga cho thấy, Trung Quốc đã chi hơn 230 tỷ USD để mua năng lượng từ Nga kể từ khi xung đột tại Ukraine nổ ra. Mặc dù Tổng thống Putin thừa nhận thương mại song phương có "giảm nhẹ" và có sự "điều chỉnh chỉ số" trong năm ngoái, nhưng ông cam kết hai bên sẽ tiếp tục phối hợp chặt chẽ.
Bài toán khó của Ấn Độ trước đề nghị từ phía Mỹ
Thời điểm Nga công bố thắt chặt quan hệ với Trung Quốc diễn ra chỉ 2 ngày sau khi Tổng thống Trump tuyên bố Washington có thể cắt giảm thuế quan đối với hàng hóa Ấn Độ, đồng thời dỡ bỏ mức thuế trừng phạt bổ sung 25% nếu New Delhi ngừng mua dầu thô của Nga.
Tuy nhiên, tính xác thực và khả năng thực thi tuyên bố này vẫn còn bỏ ngỏ. Tờ Financial Times cho biết Ấn Độ tuy hoan nghênh các đề xuất của ông Trump nhưng vẫn né tránh thảo luận về một lệnh cấm dầu chính thức từ Nga. Các nguồn tin từ Reuters xác nhận những nhà máy lọc dầu tại Ấn Độ hiện vẫn chưa nhận được chỉ thị ngừng mua dầu và đang chờ đợi quyết định cuối cùng từ chính phủ.
Bên cạnh yếu tố chính trị, rào cản kỹ thuật là một vấn đề lớn. June Goh, nhà phân tích tại Sparta Commodities, nhận định: Dầu WTI (của Mỹ) quá nhẹ để có thể được xem là chất thay thế cho dầu Ural (của Nga) đối với các nhà máy lọc dầu hiện tại ở Ấn Độ. Điều này cho thấy những tuyên bố của ông Trump có thể đã quá vội vàng so với thực tế.
Ngay sau cuộc điện đàm với Tổng thống Putin, ông Tập Cận Bình cũng đã có cuộc gọi với ông Trump vào cùng ngày (4/2), dù chi tiết cụ thể vẫn chưa được công bố rộng rãi. Trước đó, vào cuối tháng 11 năm ngoái, ông Trump từng có giọng điệu hòa giải khi nhắc về mối quan hệ "vô cùng mạnh mẽ" giữa Mỹ và Trung Quốc.
Tóm lại, sự chủ động của Nga trong việc quảng bá mối quan hệ với Trung Quốc được giới quan sát đánh giá là động thái nhằm duy trì vị thế của Moskva trên thị trường năng lượng, trong bối cảnh Mỹ đang nỗ lực xoay chuyển dòng chảy dầu mỏ tại khu vực Nam Á.
