Hãng tin TASS (Nga) ngày 17/4 dẫn nguồn tin từ cơ quan an ninh FSB cho biết các đặc vụ FSB đã bắt giữ hai cá nhân âm mưu tiến hành đảo chính quân sự ở Belarus và một cuộc tấn công ám sát nhằm vào Tổng thống Alexander Lukashenko.
"Trong một chiến dịch đặc biệt do Cơ quan An ninh Liên bang Nga cùng với Ủy ban An ninh Nhà nước Cộng hòa Belarus (KGB) tiến hành, các hoạt động bất hợp pháp của Yuri Leonidovich Zyankovich - công dân hai quốc tịch Mỹ và Belarus, và công dân Belarus Alexander Feduta đã bị chặn đứng, vì những người này âm mưu tổ chức một cuộc đảo chính quân sự ở Belarus theo kịch bản 'cách mạng màu' đã được thử nghiệm với sự tham gia của những người theo chủ nghĩa dân tộc ở Ukraine và địa phương, cũng như âm mưu loại bỏ Tổng thống Alexander”, thông báo của FSB nêu rõ.
FSB cho biết, "theo thông tin nhận được từ các đối tác Belarus, trong các cuộc ‘chat’ của một người đưa tin trên internet, các nhà tư tưởng đối lập cực đoan Zyankovich và Feduta đã tổ chức thảo luận về kế hoạch khởi nghĩa vũ trang ở Belarus và quyết định tổ chức một cuộc họp trực tiếp tại Moskva, sử dụng các biện pháp bí mật sẵn có, cùng với các tướng lĩnh có tư tưởng đối lập của Lực lượng vũ trang nước cộng hòa [Belarus] "
Trung tâm truyền thông của FSB cho biết thêm rằng khi Zyankovich đến Moskva sau khi đã tham vấn ở Mỹ và Ba Lan, một cuộc họp như vậy đã diễn ra trong phòng riêng của một nhà hàng ở thủ đô nước Nga.
"Tại cuộc họp, những kẻ chủ mưu nói với 'các tướng lĩnh Belarus' rằng để thực hiện thành công kế hoạch, cần phải loại bỏ gần như tất cả các nhân vật hàng đầu của nước Cộng hòa. Họ đã mô tả chi tiết kế hoạch của một cuộc đảo chính quân sự, bao gồm cả việc chiếm các trung tâm phát thanh và truyền hình để phát sóng bài phát biểu của họ tới toàn quốc và ngăn chặn lực lượng nội bộ và OMON (cảnh sát chống bạo động) trung thành với chính quyền ở thủ đô”.
Cũng theo thông báo từ FSB, lực lượng âm mưu đảo chính lên kế hoạch “cắt lưới điện Belarus để cản trở hoạt động của quân đội và các cơ quan thực thi pháp luật. Một số nhóm vũ trang ‘nằm vùng’ tại các hang ổ bí mật được cho là sẽ bước sang giai đoạn hoạt động”. Mục tiêu cuối cùng của lực lượng này là thay đổi hệ thống hiến pháp của Belarus, nhằm loại bỏ vị trí tổng thống và trao quyền lực chính trị cho Uỷ ban Hoà giải Quốc gia.
Cuộc đảo chính được lên kế hoạch vào ngày 9/5 trong Lễ diễu hành Ngày Chiến thắng ở Minsk, FSB cho biết.
"Sau khi cuộc họp nói trên được ghi âm, những kẻ chủ mưu đã bị lực lượng an ninh Nga bắt giữ và giao cho các đối tác Belarus", FSB tuyên bố.
Theo TASS, cùng ngày 17/4, ông Lukashenko cho biết, tại cuộc điện đàm với Tổng thống Mỹ Joe Biden mới đây, Tổng thống Nga Putin đã đề cập đến âm mưu ám sát Tổng thống Belarus "do cơ quan tình báo Mỹ chuẩn bị".
"Một điều nữa khiến tôi ngạc nhiên là tại sao người Mỹ lại hành xử như vậy. Hãy nhớ rằng không ai ngoại trừ giới lãnh đạo chính trị cao nhất có thể đặt ra nhiệm vụ loại bỏ một tổng thống. Chỉ họ chứ không phải các lực lượng đặc biệt", ông Lukashenko nói.
"Tôi sẽ kể cho bạn nghe nhiều hơn. Tôi biết ơn Tổng thống Putin. Khi nói chuyện với Biden, ông ấy đã hỏi câu hỏi này. Cứng họng và không có câu trả lời. Vladimir Vladimirovich [Putin] đã gọi cho tôi và nói với tôi về điều này khi tôi đến Azerbaijan ", nhà lãnh đạo Belarus cho biết thêm.
Washington hiện chưa đưa ra phản ứng chính thức trước bình luận từ Tổng thống Belarus Lukashenko.
