Đây là cuộc họp thường niên cấp Đại sứ nhằm đánh giá tình hình triển khai các dự án và hoạt động hợp tác trong khuôn khổ Quan hệ Đối tác chiến lược ASEAN-Mỹ. Đại sứ Trần Đức Bình, Trưởng phái đoàn Việt Nam tại ASEAN, tham gia cuộc họp lần này.
Tại cuộc họp, các nước ASEAN và Mỹ đã chia sẻ các đánh giá tích cực về những bước phát triển quan trọng của mối quan hệ đối tác chiến lược trong thời gian qua, cũng như việc triển khai toàn diện các hoạt động hợp tác của Kế hoạch Hành động ASEAN-Mỹ giai đoạn 2016-2020 trong nhiều lĩnh vực đã góp phần đưa quan hệ đối tác chiến lược đi vào chiều sâu, ngày càng thực chất và mang tính hiệu quả cao.
Cùng với việc duy trì tham gia tích cực và đóng góp trong các cơ chế hợp tác khu vực của ASEAN như Diễn đàn Khu vực ASEAN (ARF), Hội nghị các Bộ trưởng Quốc phòng ASEAN mở rộng (ADMM+), Cấp cao Đông Á (EAS)…, Mỹ đã có nhiều hoạt động hợp tác với ASEAN trong các lĩnh vực như an ninh biển, an ninh mạng, giải quyết các thách thức xuyên quốc gia như khủng bố, thiên tai.
Về kinh tế, việc ASEAN và Mỹ triển khai các cam kết của Hiệp định khung thương mại và đầu tư ASEAN - Mỹ (TIFA) và Sáng kiến giao thương kinh tế mở rộng (E3) đã góp phần tăng cường quan hệ thương mại, thúc đẩy đầu tư và phát triển các doanh nghiệp vừa và nhỏ... Mỹ là đối tác thương mại lớn thứ ba của ASEAN với tổng kim ngạch thương mại hai chiều năm 2017 đạt hơn 233 tỷ USD. Mỹ cũng là nguồn đầu tư trực tiếp lớn thứ tư của ASEAN với tổng vốn đầu tư đạt 5,4 tỷ USD năm 2017.
Ngoài ra, các chương trình hỗ trợ phát triển của Mỹ đã góp phần tích cực hỗ trợ nỗ lực của ASEAN trong thu hẹp khoảng cách phát triển, tăng cường kết nối nội khối, nâng cao năng lực, củng cố Cộng đồng Kinh tế ASEAN thông qua các sáng kiến như Kết nối ASEAN qua thương mại và đầu tư (ACTI), Đối tác ASEAN-Mỹ vì quản trị tối ưu, phát triển bền vững và an ninh (US-PROGRESS) (2013-2018), sáng kiến Một cửa sổ ASEAN (ASEAN Single Window) về tạo thuận lợi hải quan...
Các nước ASEAN cũng đánh giá cao các sáng kiến của Mỹ về đào tạo, giáo dục, giúp đáp ứng nhu cầu của ASEAN trong việc chuẩn bị năng lực tận dụng cuộc Cách mạng Công nghệ lần thứ 4.0, thông qua các chương trình như Thanh niên tình nguyện ASEAN, Sáng kiến Lãnh đạo trẻ Đông Nam Á (YSEALI), học bổng Fullbright và chương trình đào tạo dành cho các nước thuộc Hạ nguồn Mê Công (LMI).
Trong thời gian tới, các nước ASEAN và Mỹ nhấn mạnh ưu tiên triển khai thực chất các kết quả và quyết định của các Lãnh đạo tại các Hội nghị Cấp cao ASEAN-Mỹ các năm 2017 và 2018, đồng thời phối hợp chặt chẽ nhằm xác định các nội dung hợp tác ưu tiên phù hợp và thiết thực để đưa vào kế hoạch hành động giai đoạn tiếp theo.
Mỹ khẳng định coi trọng hợp tác với ASEAN cũng như vị trí quan trọng của ASEAN trong triển khai chiến lược Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương trên cơ sở các nguyên tắc tự do, minh bạch, dung nạp, thượng tôn pháp luật, vai trò trung tâm của ASEAN và củng cố các cơ chế do ASEAN dẫn dắt.
Theo đó, Mỹ sẽ tiếp tục đẩy mạnh hợp tác toàn diện với ASEAN thông qua Kế hoạch Hành động và các chương trình mới, bao gồm Chương trình Đối tác về Tối ưu hóa hợp tác khu vực (PROSPECT) nhằm hỗ trợ ASEAN trong xây dựng cộng đồng, nâng cao năng lực ứng phó với các thách thức khu vực và toàn cầu; Chương trình Tăng trưởng bao trùm thông qua Sáng tạo, Thương mại và Thương mại điện tử (IGNITE) nhằm hỗ trợ ASEAN trong việc tạo thuận lợi thương mại, kinh tế số, khoa học và công nghệ, phát triển doanh nghiệp vừa, nhỏ và siêu nhỏ (MSME)…
Nhân dịp này, Mỹ cũng cảm ơn và đánh giá cao việc Việt Nam cung cấp địa điểm và tạo thuận lợi cho Hội nghị thượng đỉnh Mỹ-Triều Tiên lần 2. Việc Việt Nam và Singapore được lựa chọn làm địa điểm cho các Hội nghị khẳng định uy tín của mỗi nước nói riêng và vai trò của ASEAN nói chung trong việc thúc đẩy đối thoại, kiến tạo và duy trì hòa bình, ổn định và an ninh ở khu vực.
Mỹ cũng sẽ tiếp tục ủng hộ các nỗ lực và vai trò của ASEAN trong đàm phán Bộ Quy tắc ứng xử ở Biển Đông (COC) với Trung Quốc, cũng như bảo đảm an ninh, an toàn hàng hải, giải quyết hòa bình các tranh chấp trên cơ sở luật pháp quốc tế, trong đó có Công ước Luật Biển của Liên Hợp Quốc 1982 (UNCLOS).
