Nhằm hồi sinh một nhà máy điện hạt nhân thời Chiến tranh Lạnh đã ngừng hoạt động suốt ba thập kỷ, Bộ Năng lượng Mỹ (DOE) đã chính thức ký hợp đồng thuê với General Matter để tái sử dụng một cơ sở quy mô lớn tại khu Hanford.
Theo Interesting Engineering, thỏa thuận được công bố trong tuần này nhằm chuyển đổi Cơ sở Kiểm tra Nhiên liệu và Vật liệu (FMEF), có diện tích khoảng 17.650 m², hoàn thành năm 1984 nhưng không được sử dụng kể từ năm 1993, thành một trung tâm phát triển các công nghệ chu trình nhiên liệu hạt nhân tiên tiến.
Động thái này là một phần trong nỗ lực rộng lớn hơn của chính phủ liên bang Mỹ nhằm bảo đảm nguồn cung năng lượng trong nước cho lĩnh vực trí tuệ nhân tạo (AI) đang tăng trưởng mạnh, vốn đòi hỏi nguồn điện ổn định và vận hành liên tục 24/7.
Việc mở rộng hoạt động sang bang Washington bổ trợ cho dự án trọng điểm của General Matter tại Paducah, bang Kentucky, nơi công ty này gần đây đã được trao hợp đồng trị giá 900 triệu USD nhằm đẩy nhanh việc sản xuất nhiên liệu chuyên dụng phục vụ các lò phản ứng hạt nhân thế hệ mới.
Theo nhiệm vụ mới, General Matter sẽ tiến hành khảo sát địa điểm và đánh giá kỹ thuật để xác định các hạng mục nâng cấp cần thiết nhằm đưa khu phức hợp Hanford trở lại hoạt động. Các quan chức Mỹ cho rằng dự án này sẽ thúc đẩy đổi mới và tăng trưởng kinh tế tại khu vực Trung Washington, bằng cách biến một gánh nặng tài chính của liên bang thành một tài sản thương mại.
“FMEF có thể được chuyển đổi thành một tài sản giúp giải phóng tiềm năng thống trị năng lượng của Mỹ và thúc đẩy đổi mới. Chúng tôi đang đưa cơ sở này trở lại hoạt động vì người dân Mỹ”, ông Tim Walsh, Trợ lý Bộ trưởng phụ trách Văn phòng Quản lý Môi trường (EM) của DOE, cho biết.
Trong khi đó, công tác chuẩn bị đã bắt đầu tại Kentucky, nơi các đội công nhân đang tiến hành dọn dẹp mặt bằng để xây dựng một nhà máy làm giàu urani mới. Giám đốc điều hành General Matter, ông Scott Nolan, nhấn mạnh rằng việc tái thiết nền tảng công nghiệp hạt nhân trong nước là giải pháp then chốt nhằm giảm phụ thuộc vào các nhà cung cấp nước ngoài và hạ chi phí năng lượng.
Việc hồi sinh các cơ sở hạt nhân cũ phản ánh sự điều chỉnh chiến lược của Mỹ, coi nhiên liệu hạt nhân là một ưu tiên an ninh quốc gia. Trong bối cảnh nhu cầu tiêu thụ điện được dự báo đạt mức cao kỷ lục vào năm 2026, cuộc cạnh tranh nhằm cung cấp nguồn điện sạch, an toàn và ổn định ngày càng gắn liền với cuộc đua phát triển trí tuệ nhân tạo toàn cầu.
Đối với các địa điểm cụ thể, FMEF tại Hanford đã ngừng hoạt động hơn 30 năm và hiện sẽ tập trung vào nghiên cứu chu trình nhiên liệu và vật liệu hạt nhân.
General Matter dự kiến bắt đầu xây dựng cơ sở chính tại Kentucky vào năm 2026, với mục tiêu đưa vào vận hành trong những năm đầu thập niên 2030 để đáp ứng nhu cầu năng lượng ngày càng tăng.
Mỹ hiện đang chứng kiến làn sóng chưa từng có trong việc khởi động lại các lò phản ứng hạt nhân và xây dựng các cơ sở mới nhằm đáp ứng nhu cầu năng lượng của thời đại kỹ thuật số. Tại bang Michigan, Holtec International mới đây đã nộp đơn xin cấp phép xây dựng hai lò phản ứng SMR-300 tại Trung tâm Năng lượng Palisades, dự kiến hoàn thành vào đầu những năm 2030.
Động thái này diễn ra sau sự kiện khởi động lại mang tính lịch sử của lò phản ứng chính công suất 800 megawatt tại địa điểm trên, dự kiến sẽ được kết nối trở lại với lưới điện vào cuối tháng 2/2026.
Trong một bước đi tương tự nhằm cung cấp năng lượng cho hạ tầng AI, Google đã hợp tác với NextEra Energy để khởi động lại Trung tâm Năng lượng Duane Arnold tại bang Iowa. Theo thỏa thuận kéo dài 25 năm, Google sẽ mua 600 megawatt điện từ cơ sở này, dự kiến đi vào hoạt động vào đầu năm 2029.
Các dự án trên cho thấy sự chuyển dịch nhanh chóng của Mỹ theo hướng tận dụng các tài sản hạt nhân hiện có nhằm đáp ứng nhu cầu năng lượng ngày càng gia tăng của nền kinh tế quốc gia.
