Mỹ, Liên minh châu Âu (EU) và Mexico đã hoan nghênh những nỗ lực của Trung Quốc trong việc tuân thủ phán quyết của Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO) về hạn ngạch xuất khẩu một số vật liệu thô, song bày tỏ lo ngại quyết định của Trung Quốc tiếp tục áp dụng yêu cầu giấy phép xuất khẩu vật liệu thô có thể trở thành rào cản đối với thương mại.
 Khai thác than đá tại một khu mỏ thuộc tỉnh Tứ Xuyên, Trung Quốc. Ảnh: AFP |
Phát biểu trong cuộc họp tại Cơ quan Giải quyết Tranh chấp (DBS) của WTO, các quan chức Mỹ cho rằng động thái Trung Quốc dỡ bỏ hạn ngạch và thuế xuất khẩu một số nguyên vật liệu thô là bước tích cực đáng kể trong việc tuân thủ quy định của WTO nhằm tạo ra một sân chơi bình đẳng. Tuy nhiên, Mỹ vẫn quan ngại việc Trung Quốc tiếp tục yêu cầu giấy phép xuất khẩu trong vụ tranh chấp này. Mỹ, EU và Mexico tuyên bố sẽ theo dõi sát sao tình hình nhằm đảm bảo rằng việc đòi hỏi cấp phép xuất khẩu đối với vật liệu thô của Trung Quốc không gây trở ngại đến hoạt động ngoại thương. Ngoài ra, các quan chức Mỹ và EU cũng hối thúc Trung Quốc xem xét những hạn chế xuất khẩu tương tự đối với đất hiếm - nguyên vật liệu thiết yếu trong ngành công nghệ cao mà hiện tại Trung Quốc chiếm hơn 90% sản lượng khai thác của cả thế giới. Năm ngoái, WTO đã thành lập nhóm công tác đặc biệt xem xét vấn đề xuất khẩu đất hiếm của Trung Quốc. Năm 2009, Mỹ, EU và Mexico đã kiện Trung Quốc lên WTO với cáo buộc việc áp hạn ngạch và thuế xuất khẩu của Bắc Kinh đối với một số nguyên vật liệu thô là bất hợp pháp và không phù hợp với cam kết khi gia nhập WTO. Những vật liệu thô này bao gồm bôxít, than cốc, Fluorite, Magiê, Mangan, silic kim loại, silic cacbua, phốtpho vàng và kẽm, là nguyên liệu đầu vào cho nhiều sản phẩm trong lĩnh vực sản xuất thép, nhôm và hóa chất. Các nguyên đơn cũng cho rằng, Trung Quốc là nước dẫn đầu thế giới về nguồn cung các loại khoáng sản này, nên bất kỳ hạn chế xuất khẩu nào cũng có thể dẫn tới việc giá quốc tế tăng mạnh. Tháng 7/2012, WTO ra phán quyết khẳng định việc Trung Quốc hạn chế xuất khẩu một số nguyên vật liệu thô là không phù hợp quy định quốc tế, đồng thời bác bỏ lý lẽ của Trung Quốc về những quan ngại liên quan tới vấn đề môi trường, do Bắc Kinh không chứng minh được các hạn chế xuất khẩu đi đôi với hạn chế tiêu thụ các nguyên vật liệu này tại thị trường nội địa. Thời hạn để Trung Quốc tuân thủ phán quyết này là đến ngày 31/12/2012.TTXVN/Tin tức
